Nikkei Asia'nın haberine göre teknoloji devi, küresel ölçekte yaşanan bileşen tedarik sorunlarına rağmen pazardaki konumunu daha da güçlendirmeyi hedefliyor. Bu doğrultuda şirketin, 2026'nın ikinci yarısı ile 2027'nin ilk yarısını kapsayan dönemde en az beş yeni iPhone modelini kullanıcılarla buluşturmayı planladığı iddia edildi.

KATLANABİLİR İPHONE MODELİ GÜNDEMDE

Haberde ayrıca Apple'ın, daha önce konuşulandan daha fazla sayıda katlanabilir iPhone modelini de ürün yelpazesine eklemeye hazırlandığı öne sürüldü. Bu hamlenin, şirketin yeni nesil akıllı telefon pazarındaki rekabet gücünü artırmayı amaçladığı ifade edildi.

Sektör kaynakları ise Apple'ın, işlemci ve diğer kritik bileşenlerin tedarikinde sahip olduğu güçlü pazarlık avantajı sayesinde rakiplerine kıyasla daha rahat hareket edebildiğine dikkat çekiyor. Bu durumun, şirketin üretim planlarını daha istikrarlı şekilde sürdürebilmesine katkı sağladığı değerlendiriliyor.

27 FARKLI ATÖLYE AYNI ANDA KAPILARI AÇTI

Etkinlik süresince okul öncesinden lise seviyesine kadar her yaş grubuna özel 27 farklı atölye aynı anda kapılarını açtı. Genç mucitler; nişastadan biyoplastik üretiminden çizgi izleyen robotlara, topraksız tarımdan güneş enerjisi sistemlerine kadar onlarca alanda teorik bilgilerini pratiğe döktü.

KATILIMCILAR GÖKYÜZÜNÜ KEŞFETTİ

Şenlik kapsamında Ayfer Feray Açıkhava Tiyatrosu’nda düzenlenen bilim sohbetleri büyük ilgi gördü. Üç gün boyunca uzman akademisyenler ve mühendisler; yapay zekadan 3 boyutlu yazıcılara, su yönetiminden beynimizin dili işleme süreçlerine kadar geniş bir yelpazede ufuk açıcı sunumlar gerçekleştirdi. Hava karardığında ise teleskopların başına geçen katılımcılar, gece gözlemiyle gökyüzünün gizemlerini keşfetti.

“GENÇ BEYİNLERİMİZİ YETİŞTİRMEYE DEVAM EDECEĞİZ”

Bornova Belediye Başkanı Ömer Eşki, şenliğin Bornova’nın vizyonunu yansıttığını söyleyerek, şu ifadeleri kullandı: “Bornova, tarih boyunca yeniliklerin öncüsü olmuş bir kent. Bugün Büyükpark'ta yanan bu bilim meşalesi, geleceğin bilim insanlarının, mühendislerinin ve azimli gençlerinin ilk adımıdır. TÜBİTAK destekli bu projemizle çocuklarımızın içindeki keşfetme duygusunu tetiklemeyi başardık. Bornova’yı sadece eğitimde değil, bilimde ve inovasyonda da bölgenin lider merkezi haline getirmekte kararlıyız. Mirasımızın izinden giderek kendi süper novalarımızı, yani parıl parıl parlayan genç beyinlerimizi yetiştirmeye devam edeceğiz.”

VÜCUDUN GİZLİ TEPKİLERİ BİYOSENSÖRLERLE TAKİP EDİLECEK

Proje kapsamında, insan bedeninin farklı duygusal kırılmalar esnasında refleks olarak verdiği tepkiler mikro biyosensörler aracılığıyla saniye saniye takip edilecek. Kalp atış hızındaki ani değişimler, kas gerilimleri ve bedenin yaydığı benzeri karmaşık fizyolojik veriler, kablosuz bağlantı teknolojileriyle doğrudan ana sisteme aktarılacak. Sistemin merkezinde yer alan yapay zekâ algoritması, bu ham verileri anlık olarak işleyerek kişinin o saniyede stresli mi, korkmuş mu yoksa mutlu mu olduğunu yüksek doğruluk oranıyla teşhis edecek.

ULUSLARARASI BİLİMSEL GÖRSELLERLE TEST EDİLİYOR

Araştırmanın test aşamasında, katılımcılara dünya çapındaki bilimsel literatürde kabul görmüş özel psikolojik görseller gösteriliyor. Deneklerin bu uyarıcı fotoğraflar karşısında iradesi dışında verdiği tüm biyolojik tepkiler kayıt altına alınarak inceleniyor. Bu sayede, soyut bir kavram olan duyguların insan bedeninde bıraktığı somut somatik izler ve şifreler çok daha net bir şekilde çözülebilecek.

GERÇEK ZAMANLI ANALİZ

Geliştirilen taşınabilir sistemin en yenilikçi taraflarından biri de elde edilen analiz sonuçlarını milisaniyeler içinde ekrana yansıtabilme yeteneği olacak. Kullanıcılar ve uzmanlar, kişinin iç dünyasındaki duygu durum dalgalanmalarını gerçek zamanlı olarak monitörden izleyebilecek. Duyguların yalnızca mimikler ya da kelimelerle değil, doğrudan doğruya hücrelerin ve kalbin ürettiği biyolojik sinyallerle okunabileceğini kanıtlayan proje, tıp ve yapay zekâ destekli sağlık teknolojilerine yeni bir yön vermeye hazırlanıyor.

ARIZALARI HENÜZ OLUŞMADAN TAHMİN EDİYOR

Geliştirilen algoritma, güneş enerjisi santrallerinde en sık karşılaşılan beş temel arıza türünü kalıcı hale gelmeden tespit etmeye odaklanıyor. Sistem; voltaj, akım, güneşlenme süresi ve enerji üretim profili gibi çok sayıda kritik veriyi eş zamanlı olarak analiz ediyor. Normal şartlarda insan gözünün veya teknik ekiplerin haftalar sonra fark edebileceği performans düşüşleri ve teknik problemler, yapay zeka sayesinde çok kısa sürede belirleniyor. Yazılım, potansiyel arızayı tahmin etmekle kalmayıp olası kök nedenleri de önem sırasına göre listeleyerek kullanıcıya sunuyor.

YÜZDE 10'A YAKIN VERİM ARTIŞI SAĞLANDI

Sistemin sağladığı ekonomik ve operasyonel faydalara değinen Prof. Dr. Adem Atmaca, farklı parametrelerin GES üzerindeki kombine etkilerini inceleyerek büyük bir avantaj yakaladıklarını belirtti. Yazılımın kullanıldığı tesislerde minimum yüzde 8 ila 10 arasında bir verimlilik artışı öngördüklerini aktaran Atmaca, sistemin Gaziantep Üniversitesi bünyesindeki güneş enerjisi santralinde yapılan test uygulamalarında yıllık yaklaşık yüzde 10'luk net bir verim artışı başarısı gösterdiğini vurguladı.

MOBİL UYGULAMAYLA ANLIK TAKİP VE OTOMATİK İŞ EMRİ

Sistem, sahadaki teknik ekiplerin işini kolaylaştırmak adına gelişmiş bir mobil uygulamayla destekleniyor. Bu sayede ana merkezden çok uzakta bulunan santrallerden gelen veriler bile anlık olarak cep telefonu veya tabletlerden izlenebiliyor. Yapay zekanın algıladığı anomaliler doğrultusunda oluşturduğu uyarılar, doğrudan teknik ekiplere birer dijital iş emri olarak gönderiliyor ve bu sayede arızalara dakikalar içinde müdahale edilmesi sağlanıyor.

Öte yandan, üniversite-sanayi iş birliğinin güçlü bir örneği olan projede GAÜN Makine Mühendisliği Bölümü 3. sınıf öğrencisi İrem Seda Çil de görev alıyor. Çil, teknopark bünyesinde yürütülen bu AR-GE çalışmasının genç mühendis adaylarının mesleki ve kişisel gelişimine vizyoner bir katkı sunduğunu ifade etti.

KÜRESEL FONLARIN RADARINA GİRİYOR

Nasdaq borsasında işlem gören en büyük 100 finans dışı şirketin performansını ölçen Nasdaq-100 endeksi, küresel yatırımcılar ve fon yöneticileri için en önemli göstergelerden biri konumunda bulunuyor.

Endeks, küresel çapta 800 milyar doların üzerinde yönetilen varlık büyüklüğüne sahip 200'den fazla borsa yatırım fonu (ETF) ve çeşitli yatırım ürünü tarafından doğrudan takip ediliyor. SpaceX'in bu endekse dahil edilmesiyle birlikte, endeksi baz alan devasa büyüklükteki küresel fonların otomatik olarak SpaceX hissesi alması ve şirketin borsadaki likiditesinin ciddi oranda artması bekleniyor.

MAC STUDIO'DA DUDAK UÇUKLATAN ZAM

Fiyat artışından en fazla etkilenen ürünlerin başında profesyonel kullanıcılara yönelik Mac Studio geldi. Serinin en üst donanım özelliklerine sahip modelinin fiyatı 249.999 TL'den 339.999 TL'ye çıkarak tek seferde 90 bin TL zamlandı. Giriş seviyesindeki Mac Studio modeli ise güncellenen fiyat listesiyle birlikte 159.999 TL'den satışa sunuldu.

MACBOOK VE IMAC MODELLERİNDE DE FİYATLAR YÜKSELDİ

Apple'ın dizüstü ve masaüstü bilgisayar serilerinde de kayda değer fiyat artışları yaşandı. Başlangıç seviyesindeki 13 inç MacBook Air'in fiyatı 17 bin TL artışla 84.999 TL'ye yükseldi. Profesyonel kullanıcıları hedefleyen 14 inç MacBook Pro'nun başlangıç fiyatı 129.999 TL'ye, 16 inç MacBook Pro'nun başlangıç fiyatı ise 194.999 TL'ye çıktı. Öte yandan 24 inç iMac modeli yaklaşık 20 bin TL zamlanarak 99.999 TL'den satışa sunulurken, Mac mini'nin üst donanımlı versiyonu da 104.999 TL fiyat etiketiyle listelendi.

IPAD SERİSİNDE DE FİYATLAR YÜKSELDİ

Apple, bilgisayarların ardından tablet ürün grubunda da fiyat güncellemesine gitti. Yapılan zamlarla birlikte giriş seviyesindeki iPad'in başlangıç fiyatı 29.999 TL'ye çıkarken, iPad mini modeli 39.999 TL'den satışa sunulmaya başladı. Yeni fiyat listesine göre 11 inç iPad Air modeline sahip olmak isteyen kullanıcıların 47.999 TL ödemesi gerekecek. 11 inç iPad Pro'nun 256 GB depolama alanına sahip versiyonu ise 77.999 TL'ye yükseldi. Özellikle yüksek depolama kapasiteli üst segment tabletlerdeki fiyat artışları 19 bin TL'ye kadar ulaştı.

AKILLI EV ÜRÜNLERİNE DE ZAM GELDİ

Apple'ın ev ekosistemine yönelik ürünleri de yeni fiyat düzenlemesinden etkilendi. 128 GB depolama alanına sahip Apple TV 4K modelinin fiyatı 16.499 TL'ye yükselirken, ses sistemi ürünlerinden büyük HomePod modeli 20.999 TL'ye çıktı. Daha kompakt yapısıyla öne çıkan HomePod mini ise güncellenen fiyat listesinde 7.999 TL'den satışa sunulmaya başlandı.

ÖN SİPARİŞE AÇILDI

GTA 6’nın ön siparişleri Türkiye’de de gece 00.00 itibarıyla erişime açıldı. ABD’de 80 dolar fiyat etiketiyle satışa sunulan oyunun Türkiye fiyatı, Standart sürüm için 3.999 TL, Ultimate sürüm için ise 4.999 TL olarak duyuruldu.

FİYATLAR SOSYAL MEDYADA GÜNDEM OLDU

Açıklanan fiyatların ardından GTA 6, kısa sürede sosyal medyada en çok konuşulan konular arasına girdi. Birçok kullanıcı, yerel fiyatlandırma nedeniyle ortaya çıkan rakamlar hakkında eleştirilerde bulundu.

Oyunu ön siparişle satın alan kullanıcılar, resmi çıkıştan bir hafta önce, yani 12 Kasım 2026’da oyuna erişim hakkı elde edecek.

Ultimate sürümü tercih eden oyunculara ek kozmetik içerikler ve çeşitli oyun içi avantajlar sunulacak. GTA 6’nın 19 Kasım’da PlayStation 5 ve Xbox Series X/S platformlarında çıkış yapması bekleniyor.

WHATSAPP PLUS NE KADAR?

Küresel pazarda aylık 2,99 dolar olarak belirlenen abonelik ücreti, Türkiye için yerel fiyatlandırmayla sunuldu. Buna göre WhatsApp Plus’ın Türkiye’deki aylık kullanım bedeli 41,99 TL olarak açıklandı. Ayrıca kullanıcıların hizmeti 30 gün boyunca ücretsiz deneme imkanı da bulunuyor.

WHATSAPP PLUS ÖZELLİKLERİ NELER?

Standart uygulamadan farklı olarak daha geniş kişiselleştirme seçenekleri sunan WhatsApp Plus ile kullanıcılar sohbet deneyimini özelleştirebiliyor.

Yeni özellikle birlikte 20 sohbete kadar mesaj sabitleme yapılabiliyor. Ayrıca uygulamanın renkleri, teması ve ikon tasarımı daha detaylı şekilde değiştirilebiliyor. Sohbet listeleri için özel bildirim sesleri, tema ayarları ve farklı uyarı seçenekleri de kullanılabiliyor.

Özellikle veri merkezleri ile yapay zeka sistemlerinde kullanılan ileri seviye işlemci ve bellek bileşenlerinde meydana gelen tedarik baskısı, tüketicilerin satın almış oldukları elektronik cihazların fiyatlarına da yansımaya hazırlanıyor. Akıllı telefonlardan bilgisayarlara, televizyonlardan oyun konsollarına kadar birçok ürün grubunda yeni zamların gündeme gelmesi söz konusu.

YENİ MODELLER DAHA YÜKSEK FİYATA SATILACAK

Artan üretim maliyetlerinin, teknoloji şirketlerinin açıklamalarına da yansıdığı görülüyor.

Apple Üst Yöneticisi Tim Cook, bellek ve depolama çiplerine yönelik talebin hızla yükseldiğini, bunun da önemli bileşenlerde arz sıkıntısına yol açtığını ifade etti. Bu durum, yapay zeka özellikleriyle donatılması beklenen yeni iPhone modellerinin daha yüksek fiyatlarla piyasaya sürülebileceği yönündeki beklentileri artırdı.

BÜTÇE PLANLAMASI ZORLAŞIYOR

Microsoft'un oyun ve donanım bölümünde görev yapan yetkililer ise son yıllarda konsol parçaları ile depolama teknolojilerinde ciddi maliyet artışları yaşandığını, bu nedenle donanım tarafındaki bütçe planlamasının giderek zorlaştığını dile getirdi.

Dell başta olmak üzere birçok küresel teknoloji şirketi de çip fiyatlarındaki yükselişin üretim süreçleri üzerinde doğrudan etkili olduğunu doğruladı. Özellikle yapay zeka destekli yeni nesil bilgisayarların, söz konusu maliyet artışlarından en fazla etkilenen ürün grupları arasında yer aldığı belirtiliyor.

FİYATLAR NE ZAMAN ARTACAK?

Küresel çapta yaşanan çip ve bellek sıkıntısı resmi kurumların da gündeminde bulunurken, üretici firmalar henüz güncellenmiş fiyat listelerini açıklamadı. Sektör uzmanları, sonbahar aylarında gerçekleştirilecek yeni ürün tanıtımları ve stok yenileme dönemleriyle birlikte biriken maliyet artışlarının satış fiyatlarına daha belirgin şekilde yansıyacağını öngörüyor.

INSTAGRAM İLE ENTEGRE ÇALIŞIYOR

Instagram ile entegre çalışan Threads, kullanıcılarına 500 karakter sınırıyla paylaşım yapma imkanı sunan bir mikroblog platformu olarak hizmet veriyor. Kullanıcılar, Instagram hesaplarını silmek zorunda kalmadan Threads profillerini yönetebiliyor. Uygulamanın "Hesap Sahipliği ve Kontrolü" bölümünden hesaplarını kalıcı olarak silebilen kullanıcılar, dilerlerse profillerini geçici olarak dondurma seçeneğini de kullanabiliyor.

"EVDEKİ CİHAZLARA ERİŞİLEBİLİR”

Akıllı robot süpürgelerin evdeki yerel bilgisayar ağına (Wi-Fi) bağlı olarak çalıştığını anlatan Prof. Dr. Muhammed Ali Aydın, siber saldırganların bu cihazları birer giriş kapısı olarak kullanabileceğini belirterek şu hayati uyarıları yaptı: "Bu bir bilgisayar ağına bağlı ve o ağa bilgisayar, telefon gibi cihazlar bağlı. Burada kişisel haberleşme programlarını kullandığımız gibi artık bireysel anlamda bankacılık işlemleri de yapıyoruz. Evdeki akıllı süpürgenin hacklenmesiyle beraber tüm cihazlara erişilebilir, hesaplar boşaltılabilir. Hatta sizin üzerinizden bir botun parçası haline getirip saldırı alanına geçirilebildiği bir ortamdan bahsediyoruz."

ABD'DEKİ TARİHİ "MİRAİ" SALDIRISINI ÖRNEK GÖSTERDİ

Siber güvenlik mimarisinde en kıymetli varlığın "veri" olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Muhammed Ali Aydın, güçlü şifreleme algoritmalarının tek başına yeterli olmadığını, verinin gizliliğinin yanı sıra bütünlüğünün ve erişilebilirliğinin de korunması gerektiğini ifade etti. Geçmişte yaşanan küresel krizlere de değinen Aydın, 2016 yılında ABD’de internete bağlı akıllı kameralar üzerinden gerçekleştirilen büyük Mirai saldırısını örnek gösterdi. Akıllı cihazların fabrikadan çıktığı haliyle, yani varsayılan (default) kullanıcı adı ve şifrelerle değiştirilmeden kullanılmasının siber korsanlara davetiye çıkardığını ve çok ciddi güvenlik açıkları oluşturduğunu kaydetti.

ZAYIF ŞİFRE KULLANANLAR SİBER KORSANLARIN İLK HEDEFİ

Konuşmasının son bölümünde parola güvenliğinin kritik önemine değinen İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Bilgisayar Mühendisliği Siber Güvenlik Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Muhammed Ali Aydın, siber saldırılarda en sık kullanılan ve en kolay alt edilen yöntemin zayıf şifreler olduğunu belirtti. Aydın, kullanıcıların akıllı ev aletlerini kurarken mutlaka karmaşık ve güçlü parola politikaları uygulamaları gerektiğinin altını çizdi.

Kullanıcıların aktardığı bilgilere göre, Facebook uygulaması ve internet sitesi üzerinden yapılan giriş denemelerinde hata mesajlarıyla karşılaşıldı. Bazı kullanıcılar hesaplarından otomatik olarak çıkış yapıldığını belirtirken, bazıları ise ana sayfanın yüklenmediğini ifade etti. 

Kesintinin ardından sosyal medya platformlarında ve çeşitli çevrimiçi forumlarda binlerce paylaşım yapılırken, sorunun küresel çapta yaşandığı yönünde değerlendirmeler öne çıktı. Kullanıcılar, yaşanan aksaklığın kendi hesaplarından mı yoksa sistem kaynaklı mı olduğunu anlamak için yoğun şekilde paylaşım yaptı.

RESMİ AÇIKLAMA GELMEDİ

Öte yandan, Meta cephesinden kesintinin nedeni veya kapsamına ilişkin henüz resmi bir açıklama gelmedi. Sorunun ne zaman tamamen giderileceği konusunda şu an için net bir bilgi bulunmazken, Facebook ve bağlı hizmetlerdeki erişim problemlerinin çözümü için çalışmaların sürdüğü tahmin ediliyor.

YAPAY ZEKÂ ARAÇLARI İŞ SÜREÇLERİNE TAŞINIYOR

Eğitim programı kapsamında Büyükşehir Belediyesi bürokratlarına yapay zekânın temel prensiplerinden üretken yapay zekâ uygulamalarına kadar geniş bir yelpazede bilgi aktarıldı. Katılımcılar; yapay zekâ okuryazarlığı, prompt mühendisliği, metin tabanlı üretken yapay zekâ uygulamaları ile görsel ve multimedya araçlarının kullanımı konularında eğitim aldı. Uygulamalı oturumlarda metin, görsel ve video üretiminde kullanılan üretken yapay zekâ teknolojileri deneyimlenirken, bu araçların kurumsal çalışmalar ve günlük iş akışlarına nasıl entegre edilebileceği ele alındı. Ayrıca katılımcıların yapay zekâ sistemleriyle daha etkili iletişim kurabilmesi amacıyla istem tasarımı (prompt mühendisliği) becerilerinin geliştirilmesine yönelik çalışmalar gerçekleştirildi. Böylece belediyenin dijital dönüşüm sürecinde yapay zekâ teknolojilerinden daha etkin yararlanılmasının önü açıldı.

TEORİDEN UYGULAMAYA GENİŞ EĞİTİM İÇERİĞİ

Programın ilk bölümünde yapay zekânın temel kavramları, gelişim süreci ve günümüzdeki kullanım alanları anlatıldı. Katılımcılar, yapay zekâ teknolojilerinin çalışma mantığı ve günlük yaşamda yaygın olarak kullanılan uygulamalar hakkında bilgi edindi. Eğitimin devamında prompt mühendisliği konusu ele alınarak, yapay zekâdan doğru ve verimli sonuçlar elde etmek için kullanılan yöntemler ve istem oluşturma teknikleri paylaşıldı. Metin tabanlı üretken yapay zekâ bölümünde ise ChatGPT, Gemini ve NotebookLM gibi araçların özellikleri karşılaştırıldı; resmi yazışma hazırlama, içerik üretimi, metin düzenleme, raporlama, özet çıkarma, e-posta yönetimi ve yapay zekâ destekli kişisel asistan kullanımı gibi uygulamalar örneklerle aktarıldı. Programın son bölümünde ise görsel ve multimedya teknolojilerine odaklanıldı. Metinden görsel üretimi, yapay zekâ destekli video ve ses uygulamaları ile sunum hazırlama araçları tanıtılırken, katılımcılar bu teknolojilerin kullanımına yönelik pratik çalışmalar gerçekleştirdi.

Yeni düzenleme doğrultusunda, elektronik haberleşme hizmeti sunan işletmeciler, BTK tarafından belirlenecek üst sınırın üzerinde gerçek veya tüzel kişiler adına yeni abonelik işlemi gerçekleştiremeyecek.

ABONELİK BİLGİLERİ PERİYODİK OLARAK KONTROL EDİLECEK

Düzenleme kapsamında işletmecilere, abonelik bilgilerini düzenli aralıklarla doğrulama yükümlülüğü de getirildi. Buna göre, tüm abonelerin aktiflik durumları üç ayda bir incelenecek. Bireysel abonelerin kimlik bilgileri ile kurumsal aboneliklerde yetkili kişilere ait veriler, İçişleri Bakanlığı Kimlik Paylaşım Sistemi üzerinden teyit edilecek.

Kurumsal aboneliklerde ise yalnızca yetkili kişilerin bilgileri değil, ilgili şirket veya tüzel kişiliğin faaliyetini sürdürüp sürdürmediği de belirli aralıklarla denetlenecek.

ÖNCE KISITLANACAK ARDINDAN KAPATILACAK

Doğrulama işlemlerinin tamamlanamaması halinde işletmeciler, aboneleri kısa mesaj başta olmak üzere çeşitli iletişim yöntemleriyle 24 saat içerisinde bilgilendirmek zorunda olacak.

Gerekli teyidin yapılamaması durumunda telefon hatları 30 gün içinde kullanım kısıtlamasına tabi tutulabilecek. Sorunun 90 gün boyunca giderilmemesi halinde ise ilgili hatların tamamen kapatılması söz konusu olacak.

Kurumsal aboneliklerde ise tüzel kişiliğin faaliyetini sürdürmesi ancak yetkili kişinin aktifliğinin doğrulanamaması halinde hatlar kapatılmayacak. Bununla birlikte, işletmeci tarafından yeni bir yetkili belirlenene kadar abonelikle ilgili herhangi bir işlem yapılamayacak.

25 HAZİRAN'DA UYGULAMAYA GİRECEK

Abonelik güvenliğini güçlendirmeyi ve kayıt dışı kullanılan hatların önüne geçmeyi amaçlayan BTK düzenlemesi, 25 Haziran 2026 tarihinde yürürlüğe girecek.

“BU TÜR ORGANİZASYONLAR TÜRKİYE’DE ÖNCÜLÜK TAŞIYOR”

Etkinlik alanında Ege Ajans muhabirine açıklamalarda bulunan MBA Okulları İlkokul Koordinatörü Ramazan Sezer, ilkokul seviyesinde hayata geçirilen bu tür organizasyonların Türkiye’de bir öncülük taşıdığını vurguladı. Sezer, "Normalde ortaokul ve lise düzeyinde yaygın olan Model Birleşmiş Milletler (MUN) organizasyonunu ilkokul kademesine taşıyarak bu alanda bir ilki denedik. Çocuklarımızın sadece İngilizce konuşma (speaking) becerilerini değil; çevre, doğa, tabiat, insan ve çocuk hakları gibi küresel konularda çatışma yaratmayacak başlıklar üzerinden medeni bir tartışma kültürünü kazanmalarını hedefliyoruz. Küçük yaştaki öğrencilerimiz için bu olayın akademik yönü kadar sosyo-duygusal boyutu da son derece kıymetli" dedi.

ÜNİVERSİTE-OKUL İŞ BİRLİĞİNDE NİTELİKLİ TOPLUMA HİZMET ÖRNEĞİ

Programın yükseköğretim ayağıyla kurulan güçlü bağa dikkat çeken Sezer, "Etkinlik gerçekleştirdiğimiz üniversitelerin İngilizce Öğretmenliği bölümünde okuyan genç arkadaşlarımızı da sürece dahil ediyoruz. Onlara alan uzmanlarımız ve İngilizce Bölüm Başkanımız Gamze Çankaya Güvenç liderliğinde online ön eğitimler verdik. Bugün burada gözlemci ve rehber olarak yer alan İngilizce Hazırlık Sınıfından 8 öğrencimiz, teoride aldıkları eğitimi canlı bir laboratuvar ortamında deneyimleme fırsatı buluyorlar. Ege Üniversitesinin topluma hizmet uygulamaları kapsamında kapılarını minik öğrencilere açması ve bu mekanı sağlaması bizim için çok değerli” ifadelerini kullandı.

“36 HAFTALIK KAPSAMLI BİR MÜFREDAT HAZIRLADIK”

İlkokul öğrencilerinin PREMUN oturumlarına sadece bir günlük bir aktivite olarak değil, 36 haftalık kapsamlı bir müfredatla hazırlandıklarını belirten Ramazan Sezer, "Öğrencilerimiz sene boyunca haftada bir saat 'GloPes' dersi alıyorlar. Bu süreçte her öğrencimizin gerçek pasaport ebatlarında tasarlanmış bir portfolyosu bulunuyor. Temsil ettikleri ülkeler hakkında araştırmalar yapıp görevlerini tamamladıkça öğretmenlerinden onay alıyorlar. Bugün burada gerçekleştirdiğimiz PREMUN etkinliği ise bu 36 haftalık emeğin taçlandığı, adeta nirvanaya ulaştığı nokta oluyor" dedi.

ÇEVRE İL VE İLÇELERDEN YOĞUN KATILIM VE RESMİ PROTOKOL

Marmaris, Muğla, Denizli ve Akhisar gibi çevre il ve ilçelerdeki kampüslerden gelen yaklaşık 100 ilkokul öğrencisinin katılımıyla tam gün süren etkinlikte, öğrenciler resmi kıyafet kurallarına (dress code) uygun şekilde oturumlara katıldı. Sürdürülebilir kalkınma hedefleri ekseninde hazırlanan dört farklı komitede ülkelerini temsil eden ve fikirlerini tamamen İngilizce olarak beyan eden minikler, günün sonunda düzenlenen kapanış seremonisinde katılım ve başarı sertifikalarını alarak diplomasi dünyasına ilk adımlarını attılar.

“KURAKLIK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ GELECEKTE RİSK OLUŞTURABİLİR”

Yeni türe ilişkin değerlendirmelerde bulunan Ege Üniversitesi Botanik Bahçesi ve Herbaryum Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürü Prof. Dr. Hasan Yıldırım, türün yaşam alanı ve karşı karşıya olduğu risklere dikkat çekti. Prof. Dr. Hasan Yıldırım, “Porçanı, İncekaya Kalderası içerisinde çökmeler sonucu oluşmuş mağara girişleri ve dik volkanik kaya duvarlarında yaşamaktadır. Tür, yıl boyunca nemini koruyan, güneş ışığının sınırlı ulaştığı gölgeli kaya yüzeylerinde gelişmektedir. Bu özel yaşam alanı, birçok kaya bitkisi için doğal bir sığınak niteliğindedir ve bölgenin biyolojik çeşitlilik açısından önemini ortaya koymaktadır. Yapılan arazi çalışmalarında yaklaşık 400–500 ergin birey tespit edilmiş olup türün yayılış alanı oldukça sınırlıdır. Bu nedenle tür, Uluslararası Doğayı Koruma Birliği (IUCN) kriterlerine göre ‘Hassas’ (VU) kategorisinde değerlendirilmiştir. Günümüzde doğrudan bir tehdit gözlenmemekle birlikte, türün yalnızca nemli ve gölgeli mikrohabitatlara bağımlı olması nedeniyle iklim değişikliği ve kuraklaşma gelecekte önemli riskler oluşturabilir” dedi.

TÜRKİYE, ÇAN ÇİÇEĞİ ÇEŞİTLİLİĞİNDE ÖNEMLİ BİR MERKEZ

Türün botanik açıdan önemine dikkat çeken Prof. Dr. Hasan Yıldırım, Campanula cinsinin Türkiye’deki çeşitliliğine ilişkin bilgiler de paylaştı. Prof. Dr. Hasan Yıldırım, “Yaklaşık 450 türle temsil edilen Campanula (çan çiçeği) cinsinin en önemli çeşitlilik merkezlerinden biri Türkiye'dir. Ülkemizde 140'tan fazla Campanula taksonu bulunmakta ve bunların yaklaşık yarısı endemik olarak bilinmektedir. Porçanı'nın keşfi, Anadolu'nun özellikle dağlık ve ulaşılması güç bölgelerinde hâlen keşfedilmeyi bekleyen yeni türlerin bulunduğunu göstermesi açısından büyük önem taşımaktadır. Bu keşif, İncekaya Kalderası'nın yalnızca jeolojik değil, aynı zamanda biyolojik çeşitlilik açısından da korunması gereken önemli doğal alanlardan biri olduğunu bir kez daha ortaya koymaktadır” diye konuştu. Keşfedilen yeni türün bilimsel örnekleri de koruma altına alındı. Türün tip örneği Ege Üniversitesi Botanik Bahçesi ve Herbaryum Araştırma ve Uygulama Merkezi’nde muhafaza edilirken, eş örnekleri Ege Üniversitesi ve Bitlis Eren Üniversitesi Herbaryumu’nda (BEUH) saklanıyor.

“TÜRKİYE’NİN GELECEĞİNİ İNOVASYON ÜZERİNE KURMALIYIZ”

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay’ı temsilen törende yer alan İzmir Büyükşehir Belediyesi Meclis Üyesi Semiha Memiş Saraç, Dünya Robot Olimpiyatı’nın çocukları ve gençleri bilim ve teknolojiyle buluşturan önemli bir platform olduğunu söyledi. Saraç, bilimin erken yaşta öğrenilmesinin araştırma, sorgulama ve çözüm üretme becerilerini geliştirdiğini belirterek, organizasyonun aynı zamanda özgüven, ekip çalışması ve yaratıcı düşünmeyi desteklediğini ifade etti. İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin 2016’dan bu yana organizasyona ev sahipliği yaptığını hatırlatan Saraç, “Türkiye’nin geleceğini bilim, teknoloji ve inovasyon üzerine kurmak zorundayız. Çocuklarımızın araştırdığı, ürettiği ve hayal kurduğu her ortam, ülkemizin geleceğine yapılan bir yatırımdır” diyerek dereceye giren takımlara başarı diledi.

“GELECEĞE DAİR UMUT VERİCİ ÖRNEKLER ORTAYA KOYDULAR”

Bilim Kahramanları Derneği Yönetim Kurulu Başkan Vekili Fatma Bezek, organizasyonun İzmir Büyükşehir Belediyesi ve İZFAŞ iş birliğiyle Fuar İzmir’de düzenlenmesinden memnuniyet duyduklarını ifade etti. Bezek, bu yıl “Robot Meet Culture” temasıyla gerçekleştirilen yarışmada öğrencilerin robot teknolojisini sanat ve kültürle birleştiren projeler geliştirdiğini belirterek, “Takımlar, teknolojiyi yaratıcılık, iş birliği ve kültürel farkındalıkla buluşturarak geleceğe umut veren çalışmalar ortaya koydu. Öğrencilerimizin merakı, öğretmenlerimizin rehberliği ve ailelerimizin desteğiyle yalnızca başarılı projeler değil, ortak değerler etrafında şekillenen bir gelecek vizyonu da ortaya çıkıyor” dedi.

ÖDÜLLER SAHİPLERİNİ BULDU

Finalde dereceye giren takımlara ödülleri düzenlenen törenle verildi. Geleceğin Mucitleri Küçük Yıldızlar Klasmanı Birincilik Ödülü’nü Manisa’dan Yunusemre Kendin Yap Atölyesi takımı kazandı. Ödüller, İzmir Büyükşehir Belediyesi Meclis Üyesi Semiha Memiş Saraç ve Bilim Kahramanları Derneği Yönetim Kurulu Başkan Vekili Fatma Bezek tarafından takdim edildi.

TÜRKİYE’Yİ ULUSLARARASI YARIŞMALARDA TEMSİL EDECEKLER

Dünya Robot Olimpiyatı Türkiye Finali’nde dereceye giren takımlar, farklı ülkelerde düzenlenecek uluslararası organizasyonlarda Türkiye’yi temsil etme hakkı kazandı. RoboMission, Geleceğin Mucitleri, Geleceğin Mühendisleri ve RoboSpor klasmanlarında birinci olan takımlar Porto Riko’da düzenlenecek Dünya Robot Olimpiyatı 2026 Uluslararası Finali’ne katılacak. Aynı klasmanlarda ikinci olan takımlar Hırvatistan’daki Avrupa Açık Şampiyonası’nda yarışacak. RoboMission Gençler klasmanında üçüncü olan takım Hindistan’daki Asya-Pasifik Açık Şampiyonası’na, Geleceğin Mühendisleri klasmanında üçüncü olan takım ise Amerika Birleşik Devletleri’ndeki Amerika Kıtası Açık Şampiyonası’na katılacak.

DÜNYA ROBOT OLİMPİYATI HAKKINDA

World Robot Olympiad-WRO, 95’ten fazla ülkenin katılımıyla düzenlenen ve her ülkenin ulusal finallerinin ardından uluslararası finalle sonuçlanan küresel bir robotik turnuva serisi olarak biliniyor. 8-19 yaş aralığındaki çocuklar ve gençler, her yıl belirlenen tema doğrultusunda robotik projeler geliştirerek yarışmaya katılıyor.

ULUSOY: KADERİMİ BU DRON İLE BİRLEŞTİRDİM

Projenin koordinatörlüğünü üstlenen sınıf öğretmeni Ali Ulusoy, elektronik hatlar ve dron tasarımlarıyla hobi olarak ilgilenirken kurum idaresince bu projede görevlendirildiğini belirtti. Deneme uçuşlarında defalarca başarısız olmalarına rağmen pes etmediklerini vurgulayan Ulusoy, projeye neden "Şubat" adını verdiklerini şu duygusal sözlerle anlattı:

"6 Şubat 2023 depremleri sırasında Hatay'da görev yapıyordum. Depremden sonra tayin isteyip İzmir'e geldim. Yaşanan felaket bana çok kötü anılar bırakmış olsa da, buradaki yeni hayatımda kaderimi bu dron ve öğrencilerimle birleştirdi. Bu yüzden adını 'Şubat' koyduk. Motor ve kumanda gibi üretemediğimiz bileşenleri satın aldık ancak kablolaması, elektrik aksamı, su sistemi ve karbon fiber gövde tasarımı gibi her şeyi tamamen biz yaptık. Şu an bu dronu bir çiftçimize verdiğimizde tarlasını rahatlıkla ilaçlayabilecek seviyededir."

FARKLI DİLDE KONUŞAN PARÇALAR ORTAK DİLDE BULUŞTU

Projede görev alan genç mucitler, 8 ayı yoğun montaj ve yazılımla geçen süreçte pes etmeden çalışmanın önemini kavradıklarını dile getiren Ulusoy, “Yoğun montaj sürecinde grup çalışmasının önemini ve istikrarlı olmayı öğrendik. Cihazın kapağı dahil birçok noktasında kendi yaptığımız 3 boyutlu yazıcı tasarımlarından faydalandık. Drondaki her parça farklı voltajlarda çalışıyor ve adeta farklı dillerde konuşuyordu. Yazılımla tüm bu parçaları aynı paydada birleştirerek hepsinin aynı dili konuşmasını sağladık. Her hatayı bir veri kabul ettik. Bu tecrübe gelecekteki kodlama çalışmalarımıza büyük ışık tutacak."

KAPALI BİR KUTU DEĞİL

Torbalı BİLSEM Müdürü Muhittin Kanmaz ise projenin en çok mesai harcanan ve en değerli kısmının cihazın beyni olan uçuş kontrolcüsünü programlamak olduğunu ifade etti. Hazır bir dronu uçurmanın kolay olduğunu ancak bir tarım dronunun sıvı yükü nedeniyle ağırlık merkezinin sürekli değiştiğini belirten Kanmaz, teknik başarıyı şu sözlerle özetledi:

"Öğrencilerimiz dışarıdan hazır ayarlar almak yerine, cihazın yazılım arayüzüne girerek sistemi kendi gövde yapımıza göre sıfırdan yapılandırdılar. Dronun rüzgara karşı vereceği tepkileri, ağırlık merkezinin konumunu ve motorların dengeyi sağlamak için anlık yapması gereken devir hareketlerini uçuş kontrolcüsüne tek tek tanıttık. Bu sayede müdahale edilemeyen kapalı bir kutu yerine, her ayarına hakim olduğumuz, havada ne tepki vereceğini tam olarak bildiğimiz güvenilir bir sistem ortaya çıktı."

Yurt içi ve yurt dışındaki savunma ve havacılık şirketlerinden de fikir ve öneri desteği alınarak tamamlanan "Şubat", hem depremin izlerini teknolojiyle iyileştiren bir vefa sembolü hem de Türk tarımına katkı sunacak yerli bir başarı hikayesi olarak kayıtlara geçti.

AKADEMİK ÜRETİM VE ULUSLARARASI KATKI

Dr. Adısönmez’in akademik kariyeri boyunca uluslararası ilişkilerde duygular, politik psikoloji ve Ortadoğu siyaseti üzerine çalışmalar yürüttüğü, 20’ye yakın uluslararası yayına imza attığı ve 310’dan fazla atıf aldığı belirtildi. Ayrıca çok sayıda araştırma desteği ve hibe kazandığı da aktarıldı. Uluslararası İlişkiler Konseyi (UİK) tarafından verilen ödül, alanında bilimsel üretim yapan ve gelecek vadeden araştırmacılara sunuluyor.

“ÜNİVERSİTEDEKİ AKADEMİK DAYANIŞMA ÖNEMLİ ROL OYNADI”

Başarısında İzmir Ekonomi Üniversitesi’ndeki akademik ortamın etkili olduğunu vurgulayan Dr. Öğretim Üyesi Umut Can Adısönmez, çalışmaları hakkında değerlendirmelerde bulundu. Dr. Adısönmez, “Uluslararası ilişkiler alanında, özellikle ‘ontolojik güvenlik teorisi’ üzerine çalışmalar yürütüyorum. Bu ödülü kazanmamda, söz konusu alana sunduğum katkıların yanı sıra, ampirik bölge çalışmalarının ötesine geçerek teorik çerçevede gerçekleştirdiğim çalışmaların etkili olduğunu düşünüyorum. Üniversitemizdeki güçlü akademik dayanışma, çalışma arkadaşlarımın desteği ve özgür tartışma ortamı da bu başarıda önemli rol oynadı” dedi.

YENİ KİTAP VE ARAŞTIRMA HEDEFİ

Dr. Öğretim Üyesi Umut Can Adısönmez’in çalışmalarını sürdürdüğü ve ontolojik güvenlik alanında kapsamlı bir kitap projesi üzerinde çalıştığı belirtildi. Adısönmez, gelecekteki hedeflerine ilişkin olarak, “Hazırladığım kitabın, uzun soluklu ve uluslararası ölçekte başvurulan önemli kaynaklardan biri olmasını hedefliyorum. Teorik alanda yaptığım çalışmaların bilim çevreleri tarafından değer görmesi, benim için son derece mutluluk verici. Alanın en saygın ve prestijli kurumlarından biri olarak kabul edilen UİK’ten böyle bir ödül almak büyük gurur. Bu süreçte beni başvuru yapmaya teşvik eden ve her zaman destekleyen çalışma arkadaşlarıma da ayrıca teşekkür ediyorum” ifadelerini kullandı.

WABetaInfo’nun paylaştığı bilgilere göre WhatsApp, iOS için yayınlanan 26.20.10.70 beta sürümünde yeni bir “kişi merkezi” üzerinde çalışıyor. Henüz beta kullanıcılarına dahi açılmayan bu özellik, tamamlandığında çevrim içi olan kişileri tek bir ekranda listelemeyi hedefliyor.

Mevcut sistemde bir kişinin çevrim içi olup olmadığını görmek için ilgili sohbet penceresini açmak gerekiyor. Yeni özellikle birlikte bu durum değişecek ve WhatsApp, aktif olan ya da kısa süre önce çevrim içi görünen kişileri ayrı bir liste halinde sunacak.

Söz konusu bölümde aktif kullanıcıların profil fotoğraflarında yeşil bir gösterge yer alması planlanıyor. Böylece kimlerin o anda uygulamada olduğu çok daha net şekilde görülebilecek. Bu yapı da eski MSN Messenger’daki “çevrim içi kişiler” listesini hatırlatmasıyla dikkat çekiyor.

FAVORİLER VE KİŞİ EKLEME SEÇENEKLERİ AYNI EKRANDA

WhatsApp’ın üzerinde çalıştığı yeni bölüm yalnızca çevrim içi kullanıcıları göstermekle sınırlı olmayacak. Bu alanda kullanıcıların sık görüştüğü “favori” kişiler de öne çıkarılacak. Böylece hem önemli kişilere daha hızlı erişim sağlanacak hem de kimlerin aktif olduğu tek bir ekrandan takip edilebilecek.

Yeni kişi merkezinde ayrıca arama yapma, listeyi düzenleme ve yeni kişi ekleme gibi seçenekler de yer alacak. Kullanıcılar, telefon numarası girerek ya da QR kod kullanarak yeni kişileri kolayca WhatsApp’a ekleyebilecek. Kişi listesi ise çevrim içi duruma veya isim sıralamasına göre düzenlenebilecek.

SON GÖRÜLME VE ÇEVRİM İÇİ AYARLARINA BAĞLI OLARAK GÖRÜNTÜLENEBİLECEK

Özellikle birlikte en çok merak edilen konulardan biri de gizlilik olacak. WhatsApp’ın mevcut gizlilik politikası bu sistemde de geçerliliğini koruyacak. Yani çevrim içi durumunu gizleyen kullanıcılar, yeni listede de görünmeyecek.

Özetle bu yenilik, tamamen kullanıcıların mevcut “son görülme” ve çevrim içi ayarlarına bağlı şekilde çalışacak. Çevrim içi bilgisini sınırlı kişilerle paylaşan ya da tamamen kapatan kullanıcılar, bu yeni kişi merkezinde otomatik olarak görünür hâle gelmeyecek.