KÜRESEL PİYASALARDA "BARIŞ" İYİMSERLİĞİ

Orta Doğu'da kalıcı barışın sağlanabileceğine dair beklentiler, enerji piyasalarında rahatlamaya neden oldu. Brent petrolün varil fiyatı haftalık bazda yüzde 8,1 değer kaybederek 98,9 dolara geriledi. Bu düşüş, enflasyonist baskıların azalacağı öngörüsüyle küresel borsalarda alımları hızlandırdı. Ancak ticaret cephesinde Trump’ın Avrupa Birliği’ne yönelik gümrük vergisi tehditleri, piyasalarda kırılgan bir görünümün sürmesine yol açıyor.

NEW YORK BORSASINDA REKORLAR SERİSİ

ABD piyasaları, hem barış umutları hem de teknoloji şirketlerinin güçlü kâr açıklamalarıyla rekor seviyeleri test etti. Çip devi AMD’nin beklentileri aşan bilançosu, hisselerinde yüzde 18,9’luk bir ralliye neden oldu. S&P 500 ve Nasdaq endeksleri tüm zamanların en yüksek seviyelerini görerek haftayı sırasıyla 7 bin 401 ve 26 bin 248 puanla tamamladı. ABD'de tarım dışı istihdam nisan ayında 115 bin artarak dirençli bir iş gücü piyasasına işaret etti.

AVRUPA VE ASYA’DA KARIŞIK VE RALLİ GÖRÜNTÜSÜ

Avrupa borsaları, yüksek enerji maliyetleri ve ECB’nin (Avrupa Merkez Bankası) faiz artırımına gideceği beklentileriyle daha temkinli bir seyir izledi. Almanya’da sanayi üretiminin beklentilerin altında kalması ekonomik aktiviteye dair endişeleri artırdı.

Asya tarafında ise tam bir ralli havası hakimdi. Japonya’da Nikkei 225 yüzde 5,38, Güney Kore’de Kospi endeksi ise yüzde 13,63 değer kazanarak tarihi rekorlarını kırdı. Bölge ekonomileri için Hürmüz Boğazı'nın petrol sevkiyatına tam açılması, hayati bir önem taşıyor.

BORSA İSTANBUL'DAN TARİHİ KAPANIŞ

Yurt içinde Borsa İstanbul, küresel olumlu havaya paralel olarak haftayı yüzde 4,29 yükselişle kapattı. BIST 100 endeksi 15 bin 062,64 puanla tüm zamanların en yüksek kapanışını gerçekleştirdi. TCMB Başkanı Fatih Karahan’ın fiyat istikrarı ve sıkı para politikası konusundaki kararlı mesajları, piyasa tarafından dikkatle not edildi.

GELECEK HAFTANIN KRİTİK AJANDASI

Yeni haftada piyasaların yönünü şu ana başlıklar belirleyecek:

Pazartesi: Çin Enflasyon Verisi, ABD 2. El Konut Satışları. Salı: ABD TÜFE (Tüketici Fiyat Endeksi) ve Almanya Enflasyon Verisi. Çarşamba: ABD ÜFE (Üretici Fiyat Endeksi), Türkiye Ödemeler Dengesi. Perşembe: TCMB Yılın 2. Enflasyon Raporu, ABD Perakende Satışlar ve İngiltere Büyüme Verisi. Cuma: ABD Sanayi Üretimi ve Kapasite Kullanım Oranları.

Özellikle ABD Başkanı Trump’ın 14-15 Mayıs tarihlerindeki Çin ziyareti, küresel ticaret savaşlarının seyri ve teknoloji kısıtlamaları açısından en önemli diplomatik veri olarak takip edilecek.

KRİZLERİN SESSİZ KAZANANI ALTIN

Altının diğer yatırım araçlarına göre kriz ortamlarından daha az etkilendiğini belirten Günaltay, altının krizlerin kazananı olduğunu söyledi. Sanayi ve teknolojide kullanımları nedeniyle altın dışı değerli metallerinde yatırımcı açısından alternatif oluşturulduğunu belirten Günaltay, “Orta Doğu’da İran, İsrail ve Amerika Birleşik Devletleri arasında yükselen tansiyon, sadece bölgesel dengeleri değil, küresel piyasaların nabzını da hızlandırıyor. Tarih boyunca her büyük jeopolitik riskte olduğu gibi, yatırımcılar yeniden güvenli limanlara yöneliyor. Bu limanların başında ise hiç şüphesiz altın geliyor. Savaş ihtimali, belirsizlik demektir. Belirsizlik ise yatırımcının riskten kaçmasına neden olur. İşte tam bu noktada altın, gümüş ve platin gibi kıymetli metaller ön plana çıkar. Çünkü bu varlıklar, para birimlerinden ve siyasi dalgalanmalardan görece bağımsız hareket edebilme özelliği taşır. Özellikle altın, yüzyıllardır krizlerin sessiz kazananı olmuştur. Ancak bu süreçte sadece altın değil, gümüş de dikkat çekiyor. Sanayi kullanımının yüksek olması nedeniyle gümüş, hem ekonomik toparlanma beklentilerinden hem de güvenli liman arayışından aynı anda beslenebilen nadir metallerden biridir. Platin ise daha çok otomotiv ve sanayi tarafında öne çıksa da, jeopolitik risklerde portföy çeşitliliği açısından önemli bir alternatif olarak görülür” dedi.

DÜĞÜN SEZONU FİZİKİ TALEBİ ARTIRIYOR

Türkiye gibi ülkelerde altına olan talebin gelenekler üzerinden de şekillendiğine dikkat çeken Günaltay, açıklamalarını şu şekilde bitirdi: “Yaz aylarına girerken piyasada farklı bir dinamik daha devreye giriyor: fiziki talep. Düğün sezonunun açılmasıyla birlikte özellikle Türkiye gibi ülkelerde altına olan talep artar. Bu durum, küresel fiyatlarla birleştiğinde iç piyasada ekstra bir hareketlilik oluşturur. Kuyumcular için bu dönem, sadece satış değil aynı zamanda fiyat oynaklığını doğru yönetme sürecidir. Özetle; savaş ihtimalleri, sadece cephede değil, finansal piyasalarda da etkisini gösterir. Jeopolitik risklerin arttığı dönemlerde kıymetli metaller yeniden sahneye çıkar. Yaz sezonunun getirdiği fiziki talep ile birleştiğinde ise altın başta olmak üzere tüm değerli metaller daha da stratejik hale gelir. Bugünün sorusu şu: Bu yükseliş geçici bir refleks mi, yoksa uzun vadeli bir trendin başlangıcı mı? Cevap, sadece savaşın seyrinde değil; aynı zamanda küresel ekonominin dayanıklılığında saklı.”

GEA TÜRKİYE’DEN OLIVTECH DEĞERLENDİRMESİ

GEA Türkiye temsilcisi İlker Altıoğlu, Gurme İzmir Olivtech Fuarı’nın beklentilerin üzerinde bir katılımla geçtiğini belirterek, yatırımcı ve profesyonellerin yoğun ilgisinin kendilerini memnun ettiğini söyledi. Altıoğlu, özellikle yüksek polifenollü zeytinyağı üretimine yönelik teknolojilerin üreticilerden ilgi gördüğünü ifade etti.

YENİ ÜRÜN LANSMANI

Haus Makine Türkiye Genel Müdürü Yetkin Ateş, Gurme İzmir Olivtech Fuarı’nda yeni makineler, otomatik tartım cihazı ve proses analiz sistemlerinin lansmanını yaptıklarını belirterek, yüksek polifenollü zeytinyağı üretimine yönelik teknolojilerin yoğun ilgi gördüğünü söyledi.

“OLİVTECH, SEKTÖR İÇİN ÇOK ÖNEMLİ BİR FUAR”

Polat Makine Yurtiçi Satış Müdürü Emirhan Polat, 50 yılı aşkın süredir faaliyet gösteren firmanın bugün 40’a yakın ülkeye ihracat yaptığını belirterek “Olivtech, sektör için çok önemli bir fuar. Hem mevcut müşterilerimizi hem de yeni yatırımcıları burada ağırlıyoruz. Fuar bizim için çok verimli geçti” dedi.

“FUARIN ZEYTİN İHTİSAS KONUSUNDA BÜYÜMESİNİ İSTİYORUZ”

Tutkun Makine Türkiye Satış Müdürü Hüseyin Gür, 1984 yılında kurulan firmanın sofralık zeytin işleme makineleri ürettiğini belirterek Azerbaycan’dan İtalya’ya Yunanistan’dan, ABD’ye kadar birçok ülkeye satış yaptıklarını söyledi. İzmirli bir firma olarak fuarda yer almaktan mutluluk duyduklarını dile getiren Gür, “Uluslararası belirsizliklere karşın beklentimizin üzerinde bir taleple karşılaştık. Fuardan yeni iş bağlantıları kurarak, memnun ayrılıyoruz Fuarın zeytin ihtisas konusunda daha da büyümesini ve güçlenmesini istiyoruz” ifadelerini kullandı.

“SEKTÖRÜN LOKOMOTİF FUARLARINDAN”

Arma Endüstri Sahibi Tufan İlhan ise butik üreticilere yönelik ekipman çözümleri sunduklarını belirten “Zeytinyağı, şarap, meyve suyu, sirke ve sıvı gıda üretimi yapan işletmelere yönelik ürün tedariki yapıyoruz. Olivtech, sektörün lokomotif fuarlarından biri. Yıllardır katılıyoruz. Ticari açıdan yeni projeler geliştirdiğimiz, müşterilerimizle yeniden buluştuğumuz verimli bir fuar oldu” sözlerine yer verdi.

“İYİ BAĞLANTILAR KURDUK”

Halıcı Süt Ürünleri sahibi Osman Halıcı, 1981 yılında kurulan firmalarının bugün günlük yaklaşık 120 ton süt işlediğini belirterek, fuarın yeni iş bağlantıları açısından önemli katkı sağladığını belirtti. Halıcı, “Üç gün boyunca hem mevcut müşterilerimiz hem de yeni müşterilerimizle buluştuk. İyi bağlantılar kurduk, müşteri portföyümüzü geliştirdik” dedi.

“İZMİR’İ VE OLI  VTECH’İ ÇOK SEVİYORUZ”

Özgün Zeytincilik Satış Sorumlusu Cüneyt Alay da firmanın bu yıl 35’inci yılını kutladığını belirterek, “Olivtech’te, İzmir’de müşterilerimizle bir araya gelmek bizim için çok değerliydi. Büyük ilgi gördük. İzmir’i ve Olivtech’i çok seviyoruz” ifadelerini kullandı.

GENEL KURUL EGE İHRACATÇI BİRLİKLERİ’NDE YAPILDI

TARGEV Olağan Genel Kurulu, Ege İhracatçı Birlikleri’nde yapıldı. Ege İhracatçı Birlikleri Koordinatör Başkanı Muhammet Öztürk'ün de katıldığı Genel Kurulda iş programı ve bütçe maddeleri kabul edildikten sonra Yönetim Kurulu ve Denetim Kurulu seçimine gidildi. Ege Deri ve Deri Mamulleri Yönetim Kurulu Üyesi Erkan Zandar tarafından hazırlanan tek listeyle seçime gidildi. Oy birliğiyle seçilen Yönetim Kurulu’nda; “Erkan Zandar, Özge Ertuğrul Parlas, Çağlar Bağcı, Tevfik Aksu, Yasin Akçakaya, Bedri Girit, Nitsa Çukurel Kapancıoğulları, Miray Usta ve Akın Yeşilkaya” yer alırken, Denetim Kurulu’nu; “Rahmi Balsarı, Eşref Yavuz Kaptanoğlu, Turan Yalçın, Şahika Aşkıner ve Deniz Celep” oluşturdu.

“EĞİTİM VE AR-GE FAALİYETLERİ ARTARAK SÜRECEK”

TARGEV’in 32 yıllık tarihi boyunca tecrübeli ve bilgili nitelikli iş gücü yetiştirmek için eğitimler düzenlediğini dile getiren TARGEV Yönetim Kurulu Başkanı Erkan Zandar, TARGEV Yönetim Kurulunu genç bir kadroyla devraldıklarını yeni dönemde eğitim ve ARGE faaliyetlerinin artarak süreceğini vurguladı. TARGEV’in özellikle teknoloji bazlı üretim prosesleri konusunda, sektörlerin yurtdışında tanıtımı konusunda faaliyetlerde bulunacağını vurgulayan Zandar, “Şirketler ve sektörler bazında eğitim faaliyetlerinde bulunacağız. Özellikle tekstil, hazır giyim ve deri sektörlerinde eksik olan teknolojik ürün tasarımları konusunda iş birlikleri yapacağız. Katma değerli ürün ihracatımızın artması ve Ege İhracatçı Birlikleri’nin ihracat hedeflerine ulaşması için yeni projeleri hayata geçirecek kuluçka merkezi gibi çalışacağız” diye konuştu.

YENİ DÖNEMDE YOL HARİTASI BELİRLENECEK

TARGEV Yönetim ve Denetim Kurulu önümüzdeki günlerde bir araya gelerek görev dağılımını yapacak ve yeni projeler için yol haritasını belirleyecek.

“EGELİ İHRACATÇILARIMIZ AB PAZARINDA BAŞARILIYDI”

Ege İhracatçı Birlikleri Koordinatör Başkanı Muhammet Öztürk, Türkiye’nin ihracatta geleneksel pazarı olan Avrupa Birliği’nin, 2026 yılında da Egeli ihracatçıları tercih ettiğini vurguladı. Avrupa Birliği’ne ihracatlarının 2026 yılının dört aylık döneminde yüzde 13,4’lük artışla 2 milyar 689 milyon dolardan 3 milyar 50 milyon dolara yükseldiği bilgisini veren Öztürk, “Her 100 dolarlık ihracatımızın 50 doları AB ülkelerine yapıldı. AB’nin toplam ihracatımızdan aldığı pay yüzde 45’ten yüzde 50’ye ilerledi. 27 AB ülkesinden 22’sine ihracatımızı artırdık. Malta, İtalya, İspanya, Portekiz, Avusturya ve Macaristan’a önemli artışlar kaydettik. Türkiye’nin ihracatında AB’nin payı yüzde 46 olurken, Egeli ihracatçılarımız AB pazarında daha başarılı bir performans sergiledi” şeklinde konuştu. Avrupa Birliği üyesi ülkeler dışında ihracatta önemli artışlar yakalanan ülkeler hakkında da bilgi veren Başkan Öztürk sözlerini şöyle sürdürdü; “Yemen’e ihracatımız yüzde 136’lık artışla 37 milyon dolardan 87 milyon dolara, Suriye’ye ihracatımız yüzde 94’lük gelişimle 17 milyon dolardan 33 milyon dolara, Çin’e ihracatımız yüzde 24’lük ilerlemeyle 168 milyon dolardan 209 milyon dolara yükseldi.” IMF tahminlerine göre dünya mal ve hizmetler ticaret hacminin 2025 yılında yüzde 4,1 oranında büyümüşken, 2026 yılında büyüme oranının yüzde 2,6’ya gerilemesinin öngörüldüğüne dikkati çeken Öztürk, “Dünya Ticaret Örgütü’de 2026 yılında mal ticaretindeki artış hızının gerileyeceğini tahmin ediyor. Dünya ticareti açısından 2026 yılının, 2025 yılına göre daha zorlu bir yıl olacağının değerlendirildiği süreçte Ege İhracatçı Birlikleri üyelerimizin 204 ülke ve gümrüklü bölgeye ihracat yaparak ihracatlarını yüzde 4 geliştirmeleri çok kıymetli” diyerek sözlerini noktaladı.

ALMANYA, ABD VE İTALYA ZİRVEDE

Ege İhracatçı Birlikleri verilerine göre Almanya 605 milyon dolarlık ihracatla zirvedeki yerini korurken, Amerika Birleşik Devletleri 507 milyon dolarlık ihracatla Almanya’yı takibini sürdürdü. Zirvenin üçüncü basamağındaki İtalya yüzde 26’lık ihracat artışı ve 459 milyon dolarlık ihracatla 2026 yılının   yıldızı oldu.     İspanya’ya ihracat yüzde 19’luk artışla 283 milyon dolardan 336 milyon dolara çıkarken, İspanya İngiltere’nin önüne geçti. İngiltere’ ye yapılan ihracat yüzde 4’lük artışla 309 milyon dolar oldu. Egeli ihracatçıların en çok ihracat yaptığı 10 ülkede ikinci grupta Hollanda, Fransa, Çin, Yunanistan ve Rusya şeklinde sıralandı.

İLK 10 ÜLKENİN PAYI YÜKSELDİ

Ege İhracatçı Birlikleri’nden ilk 10 ülkeye yapılan ihracat yüzde 9,4’lük artışla 3 milyar 3 milyon dolardan 3 milyar 286 milyon dolara yükseldi. İhracatta ilk 10 ülkenin toplam ihracattan aldığı pay 2025 yılının ocak-nisan döneminde yüzde 50’yken, 2026 yılında yüzde 53’e yükseldi.

AYLIK VE ÜÇ AYLIK DÖNEMDE BIST 100 ÖNE ÇIKTI

Nisan ayında finansal yatırım araçları arasında BIST 100 endeksi dışındaki tüm araçlar yatırımcısına kaybettirdi. Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde; mevduat faizi yüzde 0,08, Euro yüzde 0,73, DİBS yüzde 1,60 ve Amerikan Doları yüzde 1,80 oranında kayıp yaşattı. Üç aylık periyotta BIST 100 endeksi Yİ-ÜFE ile yüzde 2,16, TÜFE ile yüzde 1,00 oranında reel getiri sağlayan tek araç oldu. Aynı üç aylık dönemde külçe altın; Yİ-ÜFE ile yüzde 6,58, TÜFE ile yüzde 7,65 oranında yatırımcısına en fazla kaybettiren araç olarak verilere yansıdı.

ALTI AYLIK VERİLERDE BORSA VE ALTININ DURUMU

Altı aylık değerlendirmeye göre BIST 100 endeksi; Yİ-ÜFE ile yüzde 15,58, TÜFE ile yüzde 11,71 oranlarında yatırımcısına en yüksek reel getiriyi sağladı. Bu dönemde külçe altın Yİ-ÜFE ile yüzde 5,92 oranında kazandırırken, TÜFE ile indirgendiğinde yüzde 0,71 oranında kayba yol açtı. Altı aylık süreçte yatırımcısına en çok kaybettiren araç ise Yİ-ÜFE ile yüzde 5,07, TÜFE ile yüzde 8,25 oranlarıyla Amerikan Doları oldu. Euro ise aynı dönemde TÜFE bazında yüzde 7,85 oranında kayıp yaşattı.

YILLIK REEL GETİRİDE LİDER KÜLÇE ALTIN OLDU

Finansal yatırım araçları yıllık olarak değerlendirildiğinde külçe altın; Yİ-ÜFE ile yüzde 32,18, TÜFE ile yüzde 28,41 oranında yatırımcısına en yüksek reel getiriyi sağlayan yatırım aracı oldu. Yıllık bazda BIST 100 endeksi Yİ-ÜFE ile yüzde 15,84, DİBS yüzde 9,40 ve mevduat faizi yüzde 3,26 oranında kazandırdı. Buna karşılık aynı dönemde Amerikan Doları Yİ-ÜFE ile yüzde 8,69, Euro ise yüzde 5,09 oranında yatırımcısını zarara uğrattı. TÜFE ile indirgendiğinde ise Amerikan Doları yıllık bazda yüzde 11,30, Euro yüzde 7,80 oranında kayıp yaşattı.

BIST 100 endeksi, önceki kapanışa göre 122,82 puan artarken, toplam işlem hacmi 227,7 milyar lira oldu.

Bankacılık endeksi yüzde 1,78, holding endeksi yüzde 1,18 değer kazandı.

Sektör endeksleri arasında en çok kazandıran yüzde 2,99 ile sigorta, tek kaybettiren ise yüzde 0,42 ile kimya petrol plastik oldu.

Küresel piyasalarda, ABD ile İran arasında savaşı sona erdirecek bir anlaşma sağlanması yönündeki ilerleme ve enerji fiyatlarındaki düşüş risk iştahını artırmasıyla pozitif bir seyir izleniyor. Yatırımcıların odağına ise yarın ABD'de açıklanacak tarım dışı istihdam başta olmak üzere istihdam verileri yerleşti.

Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi de küresel piyasalara paralel genele yayılan alımların etkisiyle 15.050,42 puanı görerek rekorunu tazelerken, günü de 15.040,25 puanla rekor seviyeden tamamladı.

Analistler, yarın yurt içinde sanayi üretimi ve hazine nakit dengesinin, yurt dışında ise ABD'de istihdam verilerinin yanı sıra Almanya'da ticaret dengesi ve sanayi üretimi, ABD'de Michigan Üniversitesi tüketici güven endeksi ve toptan eşya stoklarının takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 15.100 ve 15.200 puanın direnç, 14.900 ve 14.800 seviyelerinin destek konumunda olduğunu kaydetti.

"TÜRKİYE OLARAK DÖNÜŞÜMÜN MERKEZİNDEYİZ"

Bakan Işıkhan, çalıştayda ele alınacak başlıkların ve ortaya çıkacak fikirlerin, insan kaynağı politikalarına yön verecek stratejik bir aklın tezahürü olacağını belirterek, “Bu çalıştayı, mesleki yeterlilik alanında ortak sorumluluk bilincimizi güçlendiren, kurumlarımız arasındaki iş birliğini derinleştiren ve geleceğe dair somut, uygulanabilir bir yol haritası ortaya koyan çok kıymetli bir platform olarak değerlendiriyorum. Dünyanın son dönemde büyük bir dönüşüm sürecinden geçtiğini hepimiz görüyoruz. Dünya Ekonomik Forumu’nun raporları, önümüzdeki dönemde mesleklerin önemli bir kısmının dönüşeceğini, yeni mesleklerin ortaya çıkacağını ve beceri setlerinin hızla değişeceğini ortaya koymaktadır. Benzer şekilde OECD analizleri de iş gücü piyasalarında en temel sorunun artık yalnızca işsizlik değil, beceri uyumsuzluğu olduğunu açıkça göstermektedir. Türkiye olarak biz de bu dönüşümün merkezindeyiz” dedi.

"ÇEVRE ÜLKELERE DE ROL MODEL OLABİLECEK ÇALIŞMALAR"

İşsizlik oranının yüzde 8,1 seviyesinde olduğuna dikkat çeken Işıkhan, genç işsizlik oranının yüzde 15 bandında olduğunu ifade etti. NEET (15-29 (veya 15-24) yaş aralığındaki gençlerin istihdamda, eğitimde veya mesleki eğitimde (stajda) bulunmayanlarının toplam genç nüfusa oranı) oranının yüzde 20’nin üzerinde seyrettiğine dikkat çeken Işıkhan, “Bu tablo bize, meselenin yalnızca istihdam değil, doğru beceriye sahip insan kaynağı olduğunu ayrıca göstermektedir. İşte tam bu noktada; mesleki yeterlilik sistemi kritik bir rol üstlenmektedir. Mesleki Yeterlilik Kurumumuz; meslekleri tanımlayan, becerileri standartlaştıran, ölçen ve belgelendiren ulusal bir kalite altyapısıdır. Bu başarı, kalite güvencesine dayalı sürdürülebilir bir sistemin inşasıdır. Mesleki Yeterlilik Kurumumuz tarafından yürütülen çalışmalar da tam olarak bu çerçevede, nitelikli, belgeli ve yetkin iş gücünün yaygınlaştırılması suretiyle ülkemizin kalkınma hedeflerine doğrudan katkı sunmaktadır. Ayrıca Mesleki Yeterlilik Kurumumuz, tecrübesiyle çevre ülkelere de rol model olabilecek çalışmalara da imza atacak seviyeye ulaşmıştır. Bu doğrultuda da çalışmalarımızı yapıyoruz. Bildiğiniz gibi yaptığımız son düzenlemeyle; 40 yeni meslek daha belge zorunluluğu kapsamına alınmıştır. Bu sayıyla, belge zorunluluğu bulunan toplam meslek sayısı 244’e yükselmiştir. Bugün itibarıyla 3,5 milyon vatandaşımız MYK belgesi sahibi olmuştur. 27 sektörde 945 meslek standardı ve 697 ulusal yeterlilik hayata geçirilmiştir. 9 ülkede MYK belgeleri, Türkiye'nin güvenini ve kalitesini taşımaktadır” diye konuştu.

"SGK’YA BORÇLARDA KOLAYLAŞTIRMA SAĞLIYORUZ"

SGK prim borçlarını içeren düzenlemeye ilişkin açıklamalarda bulunan Bakan Işıkhan, “Meclis’e verilen kanun teklifi ile, Sosyal Güvenlik Kurumu’na olan borçlarda mevcutta 36 ay olan tecil-taksitlendirme süresini 72 aya çıkarıyoruz. Teminatsız tecil tutarını da 1 milyon liraya çıkarıyoruz. Bu düzenlemeden belediyeler dahil tüm vatandaşlarımız ve firmalarımız yararlanabileceklerdir. Borcu bulunan ve ödemek isteyenler için önemli bir kolaylaştırma sağlıyoruz. Prim tahsilatımızın da bu adımla çok daha fazla artacağını düşünüyorum” ifadelerine yer verdi.
Konuşmaların ardından, mesleki yeterlilik projelerine katkılarından dolayı çeşitli kurum çalışanlarına plaketleri takdim edildi. 

MARKET ENFLASYONU TÜİK’İN ALTINDA

İzmir’deki yerel marketlerde satılan tüm ürünlerin geçen yılın fiyatlarıyla karşılaştırılması sonucu yıllık enflasyonun yüzde 27,03 seviyesinde gerçekleştiğini ifade eden Feyzi Başdaş, market enflasyonunun yıllık bazda yüzde 27 seviyelerinde seyrettiğini belirtti. Son 4-5 yıldır market enflasyonunun her zaman TÜİK’in açıkladığı rakamların altında kaldığını vurgulayan Başdaş, “Biz elimizdeki eski fiyattan aldığımız ürünler bitene kadar zamlara direniyoruz. Zamlara karşı 20 gün, bir ay, hatta bazen bir buçuk ay boyunca bu mücadeleyi sürdürüyoruz. Aslında halk adına bir savaş veriyoruz ama maalesef halk bu direnci her zaman fark edemiyor” dedi.

EN YÜKSEK ARTIŞ MANAVDA

EGE PERDER tarafından paylaşılan verilere göre, market sepetinde en belirgin artış manav ürünlerinde yaşandı. Manav kategorisindeki yıllık artış oranı yüzde 48,46 olarak kaydedilirken, bu kategoriyi yüzde 35,82 ile şarküteri, yüzde 32,30 ile unlu mamuller ve yüzde 30,62 ile tütün ürünleri takip etti. Diğer ürün gruplarında ise yıllık değişimler kuru gıdada yüzde 27,53, bakliyatta yüzde 25,26, kasap ürünlerinde yüzde 23,43 ve temizlik malzemelerinde yüzde 10,24 seviyesinde gerçekleşti. Enflasyonu yukarı çeken en temel kalemlerin başında manav ürünlerinin geldiğine dikkat çeken Başdaş, manav kalemlerinin bu kadar yüksek olmaması durumunda genel market enflasyonunun yüzde 24 seviyelerine kadar gerileyebileceğini ifade etti. Ancak yaz aylarının gelmesiyle birlikte meyve ve sebze fiyatlarında yaşanacak düşüşün hem genel enflasyona hem de market enflasyonuna olumlu yansıyacağını söyledi.

FIRSATÇILAR SAVAŞI BAHANE EDİYOR

Bölgesel çatışmaların ve enerji maliyetlerinin fiyatlara etkisi üzerine değerlendirmelerde bulunan Başdaş, maliyet artışlarının fahiş zamlar için bir gerekçe olamayacağını savundu. Savaş durumunu bahane ederek hemen harekete geçen fırsatçılar olduğunu belirten Başdaş, “Piyasa şu an yeni zamları kabul etmiyor. Enerji maliyetleri bizim toplam giderlerimizin içinde sadece yüzde yarımlık bir paya sahip. Yakıta ne kadar zam gelirse gelsin, bu durum lojistik hariç maliyeti en fazla yüzde 1 etkiler. Üretici firmalar ise petrol kaynaklı ambalaj zamlarını bahane edip yüzde 15-20 zam yapıyor. Kimsenin maliyeti bu kadar artmaz. Özellikle bazı sektörlerdeki tekel üreticiler bir araya gelip fiyat artırdığında halk mağdur oluyor ve bakanlığın kestiği cezalar da bu noktada maalesef yetersiz kalıyor” diye konuştu.

ÜRETİCİ ZAMMINA KARŞI DİRENİYORUZ

Yerel marketlerin zamlara karşı gösterdiği direncin piyasayı dengelediğini ifade eden Feyzi Başdaş, üreticinin fahiş fiyat taleplerini kabul etmeyerek tüketiciyi korumaya çalıştıklarını dile getirdi. Başdaş, “Biz bir ay ürün almazsak, eski malı sattığımız zaman üreticinin işi düşüyor ve mecbur kalıp fiyatı geri çekiyor. Yerel marketlerin bu tutumu sayesinde ulusal zincirler de fiyat artırmaya cesaret edemiyor. Hatta bazen bakanlıktan 'yereller yapmıyor, demek ki sıkıntı yok' diyerek onların üzerine gidilebiliyor. Müşterimiz de bilinçlenmeli; yanlış zam yapan firmayı tercih etmezse üretici kısa sürede kampanya yaparak fiyatı eski haline getirmek zorunda kalır” ifadelerini kullandı.

BIST 100 endeksi, önceki kapanışa göre 421,66 puan artarken, toplam işlem hacmi 304,7 milyar lira oldu.

Bankacılık endeksi yüzde 4,42, holding endeksi yüzde 3,08 değer kazandı.

Sektör endeksleri arasından en çok kazandıran yüzde 4,91 ile spor, tek kaybettiren ise yüzde 0,10 ile finansal kiralama faktoring oldu.

Küresel piyasalar, ABD'nin İran ile savaşı sona erdirmek ve daha ayrıntılı nükleer müzakereler için İran yönetimiyle tek sayfalık mutabakat zaptı imzalamaya yakın olduğuna ilişkin haber akışıyla birlikte pozitif bir seyir izliyor.

Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi de küresel piyasalara paralel bankacılık hisselerindeki yükselişler ve genele yayılan alımların etkisiyle 15.043,57 puanı görerek rekorunu tazeledi. Endeks, kapanışa doğru gelen kar satışlarıyla kazançlarının bir kısmını geri verse de günü 14.917,43 puanla rekor seviyeden pozitif tamamladı.

Analistler, yarın yurt içinde haftalık para ve banka istatistiklerinin, yurt dışında ise Japonya'da Japonya Merkez Bankası (BoJ) toplantı tutanakları, Almanya'da, fabrika siparişleri, Avro Bölgesi'nde perakende satışlar ve ABD'de haftalık işsizlik maaşı başvurularının takip edileceğini belirtirken, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 15.000 ve 15.100 puanın direnç, 14.800 ve 14.700 puanın ise destek konumunda olduğunu kaydetti.

Bu gece yarısından itibaren pompa fiyatı litrede benzin için 50 kuruş artacak, otogaz için 1,33 TL düşecek.

ABD ile İran arasındaki müzakerelerde ilerleme sağlandığı yönünde haber üzerine bugün gerileyen petrol ve uluslararası akaryakıt fiyatlarının, Türkiye'de pompa fiyatlarına yarın yansıması bekleniyor.

KONUTA YATIRIM YOK

Piyasadaki durgunluğa ve fiyat artış beklentisine değinen Mesut Güleroğlu, “Şu anda konuta yatırım yok. Sadece cebinde nakit parası olan kişiler konuta ulaşabiliyor. Piyasanın hareketlenmesi için konut kredi faiz oranlarının düşmesi ve kredi limitlerinin yukarı çıkması gerekiyor. Şu an döviz üzerinde bir baskı ve dünyada dalgalı bir piyasa var. Savaş sürecinin yansımalarını önümüzdeki aylarda daha net göreceğiz. Genel yapıya bakacak olursak, kira ve fiyat artışlarında yukarıya doğru giden bir trend başladı. Son iki yıldır düz giden çizgi artık basamak basamak yukarı çıkıyor. Dövizdeki bir artış ve piyasalardaki dalgalanma konut fiyatlarına inanılmaz derecede yansır. Mart olmaz, Nisan olur, Mayıs olur ya da Haziran olur ama bir dövizdeki artış ve piyasalardaki bir dalgalanma konuta inanılmaz derecede yansıyor” dedi.

KONKORDATOLAR ARTIYOR

İnşaat firmalarının yaşadığı finansal sıkıntılara ve üretim duraksamalarına dikkat çeken Mesut Güleroğlu, “Konut sürecinde zaten bir artış bekliyoruz, fiyatlar yeteri kadar baskılandı. Dikkat edin, hem büyük markalar hem de büyük inşaat firmaları konkordato ilan etmeye başladı. Bunun nedeni konut üretememeleri ve ürettikleri konutu satamamalarıdır. Sonuç itibarıyla inşaat şirketleri batmıyor, birileri devralıp işe devam edecek ancak zenginlik ve para el değiştirmiş oluyor. Hükümetimizin gayrimenkul sektöründe daha kolaylaştırıcı bir süreci devreye alması gerekiyor. Aksi takdirde bu konkordatolar maalesef daha da artacak” şeklinde konuştu. 

MERKEZDEN KAÇIŞ VAR

İzmir’de kiralık konut piyasasındaki yeni eğilimleri ve bölge tercihlerini açıklayan Mesut Güleroğlu, “Merkezden bir kaçış var. Raylı sistem ne tarafa doğru gidiyorsa o tarafa doğru bir yönelim oluyor. Fransa’daki banliyö sistemi gibi; insanlar araçlarıyla evden gelip raylı sisteme ulaşıyor ve iş yerlerine gidiyorlar. Türkiye’de de sistem böyle olmaya başladı. Menemen ve Asarlık gibi bölgeler bu sayede gelişmeye başladı. Başlangıçta buralarda kiralar ucuzdu ancak talep artınca rakamlar orada da yükselmeye başladı. Şu anda kendi ofislerime baktığımda kiralık sayısı oldukça fazla. Normalde bu dönemde böyle olmaması gerekirdi; hem kiralar yüksek hem de boş ev çok. Bu durum bize hem göçün durduğunu hem de ailelerin artık birleşmeye başladığını gösteriyor. Eskiden geniş aileler bir arada otururdu, sonra 1+1 evlere kadar düştük. Ancak şimdi giderler artınca geriye doğru bir dönüş başladı. İnsanların kısabileceği tek yer kira oldu. Kimisi köyüne dönerek ters göç yapıyor, kimisi de aile yanına dönüyor. Boşanmaların artması da bu süreci tetikliyor; anne veya aile yanına dönüşler yaşanıyor. Tek başına bir hayat sürmek artık biraz hayal gibi” ifadelerini kullandı. 

ENFLASYON DÜŞERSE SIKINTI ÇIKMAZ

Kira artış oranlarındaki değişimin piyasaya etkilerini yorumlayan Mesut Güleroğlu, “Bu ülkede enflasyon var. Süreç içerisinde mal sahipleri yüksek kira almak istiyor, kiracılar da doğal olarak düşük ödemek istiyor; iki taraf da haklı. Bu süreçte daha bu kavgaları göreceğiz gibi duruyor. Ancak enflasyon gerçek anlamda düşüyorsa bir sıkıntı yaşanmaz. Biz geçmişte yüzde 9, yüzde 10 ve yüzde 15 gibi kira artışlarını da gördük, yüzde 90’ları da yaptık. Bu nedenle, enflasyonun düştüğü bir senaryoda piyasada bir sıkıntı çıkmaz” diye belirtti. 

FİYATLAR DÜŞMEZ

Türkiye’de fiyat istikrarının sağlanmasının zorluğuna ve konutun yatırım aracı olarak konumuna değinen Mesut Güleroğlu, “Tüm Türkiye’de fiyat istikrarı diye bir şey olmaz. Çünkü bizde gayrimenkul bir yatırım aracıdır. Avrupalı sadece oturacağı evi alır, parasını ise borsa gibi güvenli limanlarda değerlendirir. Ancak bizde 50 hatta 100 tane dairesi olan kişiler var ve bu sayı azımsanmayacak kadar fazla. İnsanların parayı ekonomiye döndürebilmeleri için enflasyonun ve piyasaların hareketli olması lazım ki süreç o yöne evrilsin. Gayrimenkul hala bizde bir yatırım aracı olarak görüldüğü için fiyatlar hiçbir zaman düşmez” dedi.

YATIRIM ODAĞI RAKAMLARI ARTIRIYOR

Konut sorununa küresel bir pencereden bakan Mesut Güleroğlu, “Avrupa ülkeleri bile bu süreci tam olarak aşabilmiş değil. Ülkemizde konut bir yatırım aracı olarak görüldüğü için rakamlar çok yüksek seyrediyor; ciddi bir konut açığı var ve bu da fiyatları artırıyor. Bu sorunun sadece TOKİ ile çözülmesi, özellikle İzmir gibi yerlerde zor. Örneğin Çeşme’de bir devlet memurunun mevcut kiralarla yaşaması mümkün değil. TOKİ konutları yapılsa bile, orayı alanlar yine yüksek kira isteyecektir. Kira üst sınırı gibi müdahaleler akla gelebilir ancak Anayasamızdaki mülkiyet hakları nedeniyle devlet vatandaşın mülkü üzerinde bu tür bir tasarrufta bulunamaz” diye konuştu.