Hazine ve Maliye Bakanlığı, döviz piyasasında kayıt dışı faaliyetlerin önlenmesi amacıyla yürütülen denetimlerin aralıksız sürdüğünü bildirdi. Mevzuat kapsamında döviz alım satım işlemlerinin yalnızca bankalar, PTT ve Bakanlık tarafından lisans verilen döviz büroları aracılığıyla yapılabildiği vurgulandı. Kamuoyunda yaygın kanının aksine kuyumcular, ödeme kuruluşu temsilcileri ve benzeri işletmelerin döviz alım satım yetkisinin bulunmadığı ifade edildi.
FAALİYET DURDURMA VE PARA CEZASI UYGULANIYOR
Yetkisiz döviz alım satımı yaptığı tespit edilen işletmelere, Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun’da 2018 yılında yapılan düzenlemeler doğrultusunda iki ayrı yaptırım uygulanıyor. Buna göre, Bakanlık tarafından iş yerlerinin faaliyetleri geçici veya sürekli olarak durdurulurken, ilgili işletmeler için idari para cezası uygulanması amacıyla cumhuriyet başsavcılıklarına bildirim yapılıyor.
2018 yılından bu yana toplam 859 iş yerinin faaliyetinin durdurulduğu, bu işletmelerin özellikle ticaret ve turizmin yoğun olduğu bölgelerde faaliyet gösterdiğinin tespit edildiği kaydedildi.
BÜYÜK ŞEHİRLER VE TURİZM BÖLGELERİ ÖNE ÇIKIYOR
Denetim sonuçlarına göre, yetkisiz döviz alım satımı faaliyetlerinin ağırlıklı olarak büyük şehirler ile turistik bölgelerde yoğunlaştığı belirlendi. Bu kapsamda söz konusu bölgelerde uygulanan yaptırımların artırıldığı aktarıldı. Aynı dönemde yaklaşık 280 milyon lira tutarında idari para cezası için cumhuriyet başsavcılıklarına bildirimde bulunuldu.
Sadece 2025 yılı içerisinde 147 iş yerinin faaliyeti durdurulurken, yaklaşık 108 milyon lira idari para cezası uygulanması için işlem başlatıldı. Bu yıl için idari para cezalarının alt sınırının 719 bin 30 lira, üst sınırının ise 3 milyon 595 bin 198 lira olarak belirlendiği bildirildi.
İHBAR MEKANİZMASI DEVREDE
Kayıt dışı ekonomiyle mücadele kapsamında yetkisiz döviz alım satımı faaliyetlerine ilişkin ihbarların da titizlikle değerlendirildiği belirtildi. CİMER ve diğer kanalların yanı sıra, vatandaşların ihbarlarını doğrudan iletebilmesi amacıyla e-Devlet üzerinden “Yetkisiz Döviz Alım Satım İhbar Başvurusu” bölümünün hizmete alındığı açıklandı.
RİSK ODAKLI DENETİMLER ARTACAK
Bakanlık, riskli mükelleflerin tespiti amacıyla Yetkisiz Faaliyetle Mücadele Eylem Planı’nı uygulamaya koydu. Risk bazlı hazırlanan eylem planında nüfus yoğunluğu, ticaret ve turizmin hareketliliği, sektör bazlı riskler, geçmiş idari yaptırımlar ve risk kayıtlarının analiz edildiği bildirildi.
ŞİMŞEK: DENETİMLER KARARLILIKLA SÜRECEK
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, kayıt dışı ekonomiyle mücadelede yetkisiz döviz işlemlerinin önlenmesine büyük önem verdiklerini belirterek, ilgili tüm kurumlarla iş birliği içinde risk analizleri yapıldığını söyledi. Şimşek, planlı denetimlerde büyük şehirler, ticaretin yoğun olduğu alanlar ve riskli sektörlere odaklanılacağını ifade ederek şu değerlendirmede bulundu: “Denetim planlarının oluşturulmasında sahada ve dijital mecralarda yapılan ön araştırmalar da büyük rol oynuyor. Kayıt dışı ekonomi ile mücadele kapsamında Bakanlık olarak bu yıl da yetkisiz döviz alım satımı yapan işletmelere yönelik planlı ve risk odaklı denetimleri artıracak ve etkin şekilde sürdüreceğiz, bu alandaki mücadele kararlılıkla devam edecek.”