Ticaret Bakanlığı, tüketicileri yanıltan reklam, indirim ve kampanyalara yönelik denetimlerini sürdürüyor. Bu kapsamda İstanbul Kadıköy’de faaliyet gösteren bir halı mağazasının vitrininde bir yılı aşkın süredir bulunan “Kapatıyoruz. Zararına” ilanı Reklam Kurulu’nun incelemesine takıldı.
Yapılan değerlendirmede, işletmenin söz konusu ilanla ticari faaliyetini sonlandıracağı yönünde gerçeğe aykırı bir izlenim oluşturduğu belirlendi. Tüketicilerin ekonomik davranışlarını etkileyerek alışveriş kararlarını yanıltabilecek nitelikte olduğu değerlendirilen uygulama nedeniyle işletmeye idari para cezası kesildi.
GERÇEĞE AYKIRI KAPANIŞ İLANINA YAPTIRIM
Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, halı mağazasının vitrininde uzun süredir yer alan kapanış ilanının tüketiciler üzerinde yanıltıcı bir algı oluşturduğu belirtildi.
Reklam Kurulu, işletmenin uygulamasını Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği ile 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 62'nci maddesi kapsamında değerlendirdi. İnceleme sonucunda söz konusu uygulamanın mevzuata aykırı olduğuna karar verildi.
“KAPATIYORUZ, ZARARINA” İLANI KALDIRILACAK
Reklam Kurulu, işletmeye idari para cezası uygulanmasının yanı sıra gerçeğe aykırı olduğu değerlendirilen “Kapatıyoruz. Zararına” ilanının da kaldırılmasına hükmetti.
Bakanlık, tüketicilerin yanıltıcı indirim ve kampanya algısıyla alışverişe yönlendirilmesine karşı denetimlerin kararlılıkla devam edeceğini bildirdi.
YANILTICI İNDİRİM VE KAMPANYA İLANLARI DA DENETLENİYOR
Ticaret Bakanlığı, tüketicilerin alışveriş kararlarını etkileyen reklam ve kampanyaları farklı başlıklar altında incelemeye alıyor. Gerçekte uygulanmayan indirim oranları, uzun süre devam eden kapanış kampanyaları, sahte stok uyarıları ve gerçeği yansıtmayan “son fırsat” ilanları denetim kapsamında bulunuyor.
Özellikle ürünlerin kısa süre içinde tükeneceği veya işletmenin faaliyetini sonlandıracağı yönünde gerçeğe aykırı algı oluşturan reklamlar, haksız ticari uygulama olarak değerlendirilebiliyor.
Mevzuata aykırılık tespit edilmesi halinde işletmelere idari para cezası verilebildiği gibi reklamların durdurulması veya tamamen kaldırılması da kararlaştırılabiliyor.
EMLAK VE OTOMOTİV İLANLARINDA FİYAT MANİPÜLASYONU
Bakanlığın denetim yürüttüğü alanlar arasında emlak ve ikinci el otomobil ilanları da yer alıyor. Konut ve araç fiyatlarını yapay şekilde yükseltmeye yönelik spekülatif ilanlar, yetki belgesi olmadan yayımlanan ilanlar ve tüketiciyi yanıltan fiyat bilgileri incelemeye alınıyor.
Elektronik ilan platformlarında mevzuata aykırı şekilde yayımlanan ilanlar nedeniyle ihlalin niteliğine göre idari yaptırımlar uygulanabiliyor. Yetki belgesi olmadan faaliyet gösteren emlak ve galeri işletmeleri hakkında da ilgili düzenlemeler doğrultusunda işlem yapılabiliyor.
FAHİŞ FİYAT VE STOKÇULUK UYGULAMALARI
Temel gıda, hijyen ve zorunlu tüketim ürünlerinde haksız fiyat artışları ile stokçuluk uygulamaları da Ticaret Bakanlığının denetim alanında bulunuyor.
Raf ve kasa fiyatlarının birbirini tutmaması, tüketiciye sunulan fiyat bilgilerinin gerçeği yansıtmaması ve etiket mevzuatına aykırı uygulamalar da idari yaptırımlara neden olabiliyor.
Fahiş fiyat artışı yaptığı tespit edilen işletmelere ilgili mevzuat kapsamında idari para cezası uygulanabiliyor. Etiket ihlallerinde ise her bir aykırılık ayrı ayrı değerlendirilebiliyor.
SOSYAL MEDYADA GİZLİ REKLAM DA YAPTIRIM KAPSAMINDA
Ticaret Bakanlığının denetlediği bir diğer alan ise sosyal medya reklamları. Influencer ve sosyal medya fenomenlerinin ücret veya başka bir menfaat karşılığında gerçekleştirdiği tanıtımlarda reklam ve iş birliği ilişkisinin açıkça belirtilmesi gerekiyor.
Ücretli tanıtımların reklam olduğunun gizlenmesi veya tüketiciyi yanıltacak şekilde sunulması halinde Reklam Kurulu tarafından idari yaptırım uygulanabiliyor.
YANILTICI REKLAMLARA UYGULANAN CEZALAR NASIL BELİRLENİYOR?
Ticaret Bakanlığı tarafından uygulanan idari para cezaları, ihlalin türüne ve kapsamına göre değişiklik gösteriyor. Ceza tutarları her yıl yeniden değerleme oranı doğrultusunda güncelleniyor.
İhlalin gerçekleştiği mecra, aykırılığın niteliği ve tekrarlanıp tekrarlanmadığı gibi unsurlar da değerlendirmede dikkate alınabiliyor. Mevzuata aykırı reklam ve ilanlarda para cezasının yanı sıra reklamın durdurulması, yayından kaldırılması veya düzeltilmesi yönünde kararlar verilebiliyor.