ÖZKAN PEKÇALIŞKAN
Kuraklık ve hastalık nedeniyle İspanya ve İtalya gibi ülkelerin yaşadığı yüksek verim kaybı, zeytinyağı piyasasına yansıdı. Zeytin ve zeytinyağı sektöründe en büyük üretici konumunda olan İspanyada yaşanan yoğun rekolte kaybı ve iç piyasada spekülatörlerin etkisiyle sızma zeytinyağı fiyatları arttı. Zeytinyağı fiyatlarının daha da artacağı endişesi müstahsili ve komisyoncuların zeytinyağını piyasaya vermemesine neden oluyor. Dünya piyasalarında belirleyici olan bu iki ülkedeki kayıp, zeytinyağı fiyatlarını tırmandırdı. Geçtiğimiz eylül ayında Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Konseyinin açıkladığı90 bin tonluk zeytinyağı rekolte tahmininin gerçekleşmemesinin de etkisiyle tırmanışa geçen fiyatlar, sızma zeytinyağının üreticiden çıkış litre fiyatını5-16 liraya, ambalajlandıktan sonraki market fiyatını ise6-17 liradan 20-25 liraya taşıdı.
GELİNEN DURUM İYİ DEĞİL
Yaşanan sızma zeytinyağı krizinde fiyat artışını fırsat bilen spekülatörlerin büyük etkisi bulunduğunu söyleyen Zeytindostu Derneği Başkanı Abidin Tatlı, zeytinyağı fiyat artışının bu boyutlara taşınmasının biraz da suni müdahalelerle olduğunu söyledi. Piyasada tedarikçinin sızma olarak sınıflandırılacak nitelikte zeytinyağını bulmakta zorlandığını kaydeden Tatlı, Gelinen durumun çok sağlıklı olduğunu düşünmüyoruz. Komisyoncular ve spekülatörler, maalesef bu trende uyan bazı üreticiler fiyatların5 lirayı göreceği beklentisiyle yağını satmaya yanaşmıyor. Bu kısa vadede üreticinin kazanması gibi görünse de zeytinyağı sektörüne büyük zarar veriyor. İhracatçımız yurtdışında raf kaybetme noktasına gelirken, marketlerde ise zeytinyağı fiyatları tüketim gücünü zorlayacak şekilde artıyor şeklinde konuştu.
LİSANLI DEPOCULUK YETERSİZ
Tatlı, Türkiyede henüz lisanslı depoculuğun yaygınlaşmadığını belirterek, Stoklanan zeytinyağları bir süre sonra uygun koşullarda bekletilmediği için sızma niteliğini kaybediyor. Sızma diye stoklanan zeytinyağının, kalite kaybına uğraması sonucu rafinajlık olarak değerlendirilmesi de üreticinin zararınadır dedi.