KEMAL ÖZKURT / İZMİR - İzmir Büyükşehir Belediyesi İZSU Genel Müdürlüğü’nün 2025 yılı mali yönetim performansını içeren Meclis Denetim Komisyonu Raporu açıklandı. Kurumun bir yıllık gelir-gider dengesini, borç stokunu ve personel yapısını içeren rapor; 25,7 milyar TL’lik tahsilat başarısının yanı sıra 25,1 milyar TL’ye ulaşan harcama kalemlerini ve 18,4 milyar liralık borç yükünü verilerle ortaya koydu. İZSU, 2025 mali yılında yaklaşık 29,99 milyar TL’lik gelir hedefine karşılık 25 milyar 743 milyon TL tahsilat gerçekleştirirken, tahsilat gerçekleşme oranı yüzde 95,40 olarak kayıtlara geçti.
ÜÇ YILDA GELİR KATLANDI, MERKEZİ PAY 2,8 MİLYAR TL OLDU
İZSU Genel Müdürlüğü’nün son üç yıla ait gelir verileri, tahsilat rakamlarındaki hızlı yükselişi belgeledi. 2023 yılında 8,9 milyar TL olan kurum gelirleri, 2024’te 14,8 milyar TL’ye, 2025’te ise 25,7 milyar TL’ye yükselerek iki yıl içinde yaklaşık üç katına çıktı. Gelir kalemleri incelendiğinde en büyük payı 20,37 milyar TL ile “Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri” oluştururken, bu kalemde gerçekleşme oranı yüzde 99’u aştı. "Diğer Gelirler" kategorisinde yer alan merkezi idare vergi gelirlerinden alınan payın net tutarı 2 milyar 841 milyon TL olarak gerçekleşti. Bağış ve yardımlarda ise 550 bin TL’lik beklentiye karşılık 788 bin TL tahsilat yapılarak yüzde 143’lük bir oran yakalandı.
GİDERLERDE ASLAN PAYI ALTYAPI VE MAL ALIMLARININ
Kurumun 2025 yılı gider tablosu, kentin su ve kanalizasyon altyapısına ayrılan dev bütçeyi ortaya koydu. 35,5 milyar TL’lik tahmini bütçenin yaklaşık 25,1 milyar TL’sini kullanan kurum, yüzde 70,68’lik bir bütçe gerçekleşme oranına ulaştı. Gider kalemleri arasında 15,79 milyar TL ile “Mal ve Hizmet Alımları” ilk sırada yer alırken, kentin yatırımlarını kapsayan “Sermaye Giderleri” için 5,29 milyar TL harcandı. Personel giderleri bir önceki yıla göre artış göstererek 2 milyar 159 milyon TL’ye ulaşırken, faiz giderleri için 1,29 milyar TL kullanıldı. Mal ve hizmet alımları detaylandırıldığında; hizmet alımları için 10,6 milyar TL, elektrik ve kimyasal gibi tüketim malzemeleri için ise 2,86 milyar TL harcandı.
TOPLAM BORÇ YÜKÜ 18,4 MİLYAR LİRAYA ULAŞTI
İZSU’nun güncel mali tablosuna göre kurumun toplam borç stoku 18 milyar 446 milyon lira olarak kayıtlara geçti. Borç tablosunun detaylarında; 7 milyar 475 milyon liralık kısmı kısa vadeli yabancı kaynaklar oluştururken, bu grupta 3 milyar 357 milyon lira ile bütçe emanetleri ve 1 milyar 187 milyon lira ile banka kredileri en yüksek kalemler oldu. Kurumun vadesi bir yılı aşan uzun vadeli borç yükü ise 10 milyar 971 milyon lira olarak açıklandı. Uzun vadeli yükümlülükler içinde 4 milyar 426 milyon liralık depozito ve teminatlar ile 3 milyar 261 milyon liralık kamu idarelerine olan borçlar ilk sıralarda yer aldı. Ayrıca kurumun kısa ve uzun vadeli toplam dış mali borç tutarının 2 milyar 575 milyon lira olduğu belirtildi.
TAKİPLİ ALACAKLARDA ARTIŞ VE İHALE UYARISI
Raporda dikkat çeken bir diğer başlık ise takipli alacaklardaki yükseliş oldu. 2023’te 33,3 milyar TL olan icra takibi tutarı, 2024’te 108,9 milyar TL’ye, 2025’te ise 135,8 milyar TL’ye yükseldi. Hukuki tahsilat tutarı ise 59,3 milyar TL seviyesinde gerçekleşti. Öte yandan Denetim Komisyonu raporunda mal ve hizmet alımlarına yönelik kritik bir uyarı yer aldı. İdarelerin doğrudan temin yerine açık ihale yöntemini tercih etmesi gerektiği vurgulanırken; rekabetin sağlanması ve kamu kaynaklarının etkin kullanımı için daha kapsamlı piyasa araştırması yapılması gerektiğinin altı çizildi. Kurumun 2025 yıl sonu itibarıyla banka hesaplarında ise toplam 372 milyon 559 bin TL bulunduğu rapor edildi.