Gemide ‘hantavirüsü’ alarmı: DSÖ'den ‘insandan insana bulaşabileceği’ uyarısı

Dünya Sağlık Örgütü, Arjantin’den Afrika’nın batısındaki Cabo Verde’ye giden bir yolcu gemisinde görülen hantavirüs vakalarının ardından virüsle ilgili değerlendirmelerini güncelledi. Gemide 7 vaka tespit edilirken, bunlardan 3’ünün ölümle sonuçlandığı bildirildi.

DSÖ yetkilileri, hantavirüsün genel olarak kemirgenler aracılığıyla bulaşan ve insanlarda ciddi hastalıklara yol açabilen bir virüs olduğunu vurguladı. Ancak nadir durumlarda yakın temas yoluyla insandan insana bulaşabileceği ihtimalinin de tamamen dışlanmadığı ifade edildi.
DSÖ, küresel nüfus açısından genel riskin “düşük” olduğunu belirtirken, virüsün genom dizileme çalışmalarının sürdüğünü ve sürecin yakından izlendiğini açıkladı. Yetkililer ayrıca hastalığa karşı özel bir tedavi ya da aşının bulunmadığını, erken teşhis ve destekleyici bakımın hayati önem taşıdığını bildirdi.

Hantavirüs, çeşitli rahatsızlıklara ve ölüme neden olabiliyor

Hantavirüs enfeksiyonu, ciddi hastalıklara, çeşitli rahatsızlıklara ve ölüme de neden olabiliyor.

Amerika kıtasında hantavirüsler, vaka ölüm oranı yüzde 50'ye varan ve ciddi bir solunum yolu hastalığı olan hantavirüs kardiyopulmoner sendromuna (HCPS) neden olabilirken, Güney Amerika'da görülen ve temas yoluyla insandan insana bulaşmasının sınırlı olduğu belgelenen Andes virüsü, bir hantavirüs türü olarak biliniyor.

Avrupa ve Asya'da ise hantavirüsler, böbrek sendromlu hemorajik ateşe (HFRS) neden olabiliyor.

Hantavirüs vakaları nadir görülüyor

Hantavirüs enfeksiyonları dünya genelinde nispeten nadir olarak görülüyor.

Virüs, Asya ve Avrupa'da yüzde 1-15, Amerika kıtasında ise yüzde 50'ye varan bir ölüm oranıyla ilişkilendiriliyor.

Dünya genelinde her yıl 10 bin ila 100 binden fazla enfeksiyonun meydana geldiği tahmin edilirken, hantavirüsle ilgili en büyük yükün Asya ve Avrupa'da olduğu ifade ediliyor.

Özellikle Çin ve Güney Kore'de olmak üzere Doğu Asya'da her yıl binlerce HFRS vakası tespit ediliyor ancak son yıllarda görülme sıklığının azaldığı kaydediliyor.

Hantavirüsün insandan insan bulaştığı tahmin ediliyor

DSÖ Salgın ve Pandemi Hastalıklarını Önleme Birimi Direktörü Maria Van Kerkhove, hantavirüslerin kemirgenler tarafından taşındığını ve insanlarda ciddi hastalıklara neden olabileceğini ifade etti.

Kerkhove, eşler ile aynı ortamı paylaşan ve gerçekten yakın temas halinde olanlar arasında hantavirüsün "insandan insana bulaşabileceğine" inandıklarını belirtti.

Gemide başka semptomatik hastanın olmadığını belirten Kerkhove, geminin Kanarya Adaları'na doğru yoluna devam edeceğini ve İspanyol yetkililerle temas halinde olduklarını kaydetti.

DSÖ, hastalığın ilk evrelerinde daha bulaşıcı olduğunu da öngörüyor.

Virüse karşı özel bir tedavi bulunmuyor

DSÖ, virüsün genom dizileme çalışmalarının da devam ettiğini bildirdi.

Hantavirüs hastalıklarını iyileştiren spesifik bir tedavi olmamakla birlikte, erken dönemde destekleyici tıbbi bakımın, hayatta kalma oranını artırmak için çok önemli olduğu biliniyor.

Hastalıkla ilgili solunum, kalp ve böbrek komplikasyonlarının yakından klinik takibi ve yönetimine odaklanılıyor.

Hantavirüsleri önlemenin, büyük ölçüde insanlar ve enfekte kemirgenler arasındaki teması azaltmaya bağlı olduğu da vurgulanıyor.

Hantavirüs enfeksiyonu için ruhsatlı spesifik bir antiviral tedavi veya aşı da bulunmuyor.

Evleri ve iş yerlerini temiz tutmak, kemirgenlerin binalara girmesine olanak sağlayan açıklıkları kapatmak, kemirgenlerin bulaştığı alanlarda güvenli temizlik yöntemleri kullanmak ve el hijyeni uygulamalarını güçlendirmek de hastalığı önleyici tedbirler arasında yer alıyor.

Salgınlar sırasında, vakaların erken tespiti ve izolasyonu, yakın temaslıların takibi ve standart enfeksiyon önlemleri, yayılımın sınırlandırılması noktasında öne çıkıyor.

DSÖ, düşük riskli olarak gördüğü hantavirüsle ilgili incelemelerine devam ediyor

DSÖ Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, yolcu gemisinde 7 hantavirüs vakasının tespit edildiğini ve bu kişilerden 3'ünün öldüğünü açıklamıştı.

Mevcut bilgilere dayanarak, DSÖ'nün bu virüsün küresel nüfus için riski düşük olarak değerlendirdiğini kaydeden Ghebreyesus, DSÖ'nün durumu izlemeye ve güncellemeye devam edeceğini belirtmişti.

DSÖ'nün, gemideki yolcuları ve mürettebatı desteklemek için ilgili ülkeler ve geminin işletmecisiyle birlikte çalıştığını aktaran Ghebreyesus, "Koordineli uluslararası müdahale, derinlemesine soruşturmaları, vaka izolasyonunu ve bakımını, tıbbi tahliyeyi ve laboratuvar incelemelerini içeriyor." ifadelerini kullanmıştı.