Türkiye Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu Araştırma Merkezi (DİSK-AR), TÜİK’in Mart 2026 enflasyon verilerine dayanarak hazırladığı kapsamlı bültenini kamuoyuyla paylaştı. Raporda, Mart ayındaki aylık fiyat artışının yüzde 1,97, on iki aylık ortalamalara göre enflasyonun ise yüzde 32,82 seviyesinde gerçekleştiği bildirildi. Genel fiyat düzeyinin 2005 yılından bu yana 33,6 kat, gıda fiyatlarının ise 50,6 kat arttığının vurgulandığı çalışmada; eğitim grubunda yıllık yüzde 51,97, ulaştırmada ise aylık yüzde 4,52 oranında artış ölçüldü. Rapor ayrıca, en düşük yüzde 20’lik gelir grubunun bütçesinde gıdaya ayırdığı payın yüzde 30,4 olduğunu, TÜİK’in yargı kararına rağmen madde fiyat listesini gizlemeye devam ettiğini verilerle aktardı.
ASGARİ ÜCRETTE 2 BİN 819 TL ERDİ
Bültende, 2026 yılının ilk çeyreğine dair enflasyon verilerinin sabit gelirliler üzerindeki nominal etkisi TL bazında hesaplandı. Yapılan analize göre, asgari ücret yılın ilk üç ayında enflasyon karşısında 2 bin 819 TL değer kaybetti. Aynı dönemde en düşük emekli aylığında yaşanan alım gücü kaybı ise 2 bin 8 TL olarak kayıtlara geçti. Lokanta ve oteller grubunda yıllık yüzde 42,91, gıda ve alkolsüz içecekler grubunda ise aylık yüzde 4,36 oranında fiyat artışı yaşandığı bültende yer alan diğer sayısal veriler oldu. On iki aylık ortalama enflasyonun yüzde 32,8 olduğu hatırlatılan raporda, baz etkisine bağlı olarak enflasyonun artış hızında bir yavaşlama olsa da fiyatlar genel düzeyinin yükselmeye devam ettiği vurgulandı.
GIDA FİYATLARI 50,6 KAT ARTTI
Rapor, 2005 yılından 2026 yılına kadar geçen süreçteki fiyat değişimlerini endeks değerleri üzerinden karşılaştırdı. 2005 yılında 3,6 olan TÜFE endeksi, Mart 2026 itibarıyla 121,5’e yükseldi. Bu veri, genel fiyat düzeyinin 21 yılda 33,6 kat arttığını gösterdi. Gıda fiyatları endeksi ise aynı dönemde 2,5 seviyesinden 127,6 seviyesine çıkarak toplamda 50,6 kat artış kaydetti. 2025 yılının 100 baz kabul edildiği yeni endeks serisinde, gıda fiyatlarındaki artış hızının genel enflasyonun üzerinde seyrettiği rakamlarla teyit edildi. Eğitim grubundaki yıllık yüzde 51,97’lik artışın yanı sıra, ulaştırmada yıllık yüzde 29,88 oranında bir yükseliş yaşandığı bültende ifade edildi.
GELİRİN YÜZDE 30,4’Ü GIDAYA GİDİYOR
DİSK-AR raporunda, farklı gelir gruplarının bütçelerinden harcama kalemlerine ayırdıkları paylar oransal olarak incelendi. Toplam gelirin yüzde 48,1’ine sahip olan en yüksek yüzde 20’lik gelir grubunun harcamaları içinde gıdanın payı yüzde 12,8 olarak belirlendi. Buna karşın, toplam gelirden yüzde 6,3 pay alan en düşük yüzde 20’lik grubun bütçesinde gıdaya ayrılan payın yüzde 30,4 olduğu bilgisi paylaşıldı. En yoksul yüzde 20'lik kesimin gıda harcaması payının konut, kira ve ulaştırma giderlerindeki artış nedeniyle yüzde 36,6'dan yüzde 30,4'e gerilediği, bu durumun temel ihtiyaçlardan yapılan zorunlu kesintiyi yansıttığı raporda belirtilen tespitler arasında yer aldı.
YARGI KARARINA RAĞMEN LİSTE GİZLENİYOR
Bültenin son bölümünde, TÜİK’in Haziran 2022 tarihinden bu yana madde fiyat listesini yayımlamadığı bilgisine yer verildi. Ankara 6. İdare Mahkemesi’nin 31 Mart 2023 tarihinde verdiği, verilerin açıklanması yönündeki kararın henüz uygulanmadığı bültende not edildi. Madde listesinin açıklanmamasının ortalama madde fiyatlarının takibini engellediği ifade edilirken, yargı kararlarının uygulanmamasının veriler üzerindeki şaibeyi artırdığına dair bülten içeriğindeki teknik değerlendirmelere değinildi. Konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlar grubunda yıllık yüzde 22,23 oranında artış görüldüğü ve bu durumun hane halkı harcamalarını doğrudan etkilediği verilerle açıklandı.