Eskinazi’den AB’ye sert eleştiri: Kurallara uyuyoruz ama oyuna alınmıyoruz

KEMAL ÖZKURT /  İzmir Ticaret Odası (İZTO) Ocak Olağan Meclis Toplantısı, Meclis Başkanı Selami Özpoyraz yönetiminde, Yönetim Kurulu Başkanı Mahmut Özgener ve meclis üyelerinin katılımıyla İzmir Ticaret Odası Çok Amaçlı Salonda gerçekleştirildi. Mecliste AB ile Hindistan ve Güney Amerika ülkeleri arasında imzalanan ticaret antlaşması gündeme geldi. Konuyla ilgili söz alan Ege İhracatçılar Birliği (EİB) Koordinatör Başkanı ve İZTO Meclis Üyesi Jak Eskinazi, “Türkiye Avrupa Yeşil Mutabakatı'na uyum sağlamak zorundadır ve karbon düzenlemesine tabidir. Sürdürülebilir yatırımlar yapmak zorunda ve vize serbestisi konusunda yıllarca bekletilmektedir. Ama aynı anda da yeni ticaret anlaşmalarının da dışında bırakılmaktadır. Yani biz kurallara uyan ama oyuna alınmayan bir ülke konumundayız. Biz kapalı pazar istemiyoruz, adil rekabet istiyoruz. Aksi halde ortaklığımız asimetrik yürütülemez” dedi.

YENİ TİCARİ DÜZENLE KARŞI KARŞIYAYIZ

AB’nin Hindistan ve Güney Amerika ülkeleriyle imzaladığı serbest ticaret antlaşmalarının yalnızca ticari değil, aynı zamanda stratejik sonuçlar doğurduğunu vurgulayan Eskinazi, bu sürecin Türkiye’nin AB ile olan ticari ilişkilerini doğrudan etkileyeceğini ifade etti. Eskinazi, “Türkiye’nin önümüzdeki dönemde hangi ticaret düzenleriyle karşı karşıya kalacağını iyi okumamız gerekiyor. AB, Güney Amerika ülkeleri ve Hindistan ile serbest ticaret antlaşmalarına imza attı. Bu antlaşmalar yalnızca ticareti değil, hammaddeye erişimi ve sanayiyi doğrudan etkileyen gelişmelerdir. AB, tarihinin en büyük ticaret antlaşmalarından birini yaptı. Biz AB ile Gümrük Birliği içindeyiz ancak bu masada yer almıyoruz” ifadelerini kullandı. Bu durumun Türkiye açısından yeni bir rekabet baskısı yarattığını belirten Eskinazi, sıfır gümrükle AB pazarına giren ürünlerin Türk sanayisini ciddi bir fiyat rekabetiyle karşı karşıya bıraktığını vurguladı.

BU ROL KAPALI KAPILAR ARDINDA SÜRDÜLEMEZ 

Türkiye’nin Avrupa Yeşil Mutabakatı ve karbon düzenlemeleri kapsamında önemli yükümlülükler üstlendiğini hatırlatan Eskinazi, buna karşın yeni ticaret anlaşmalarının dışında bırakılmasını sert sözlerle eleştirdi. "Hindistan; düşük işçilik maliyeti ve dev üretim ölçeğiyle Avrupa pazarında ciddi bir rekabet avantajına sahip. Biz ise bütün sanayi ürünlerinde yoğun bir rekabet riskiyle karşı karşıyayız” diyen Eskinazi, yaşanan temel çelişkiye dikkat çekti. Türkiye’nin yeşil dönüşüm, sürdürülebilir yatırımlar ve karbon düzenlemeleri konusunda AB kurallarına uymak zorunda bırakıldığını ifade eden Eskinazi, vize serbestisi gibi konularda ise yıllardır bekletildiğini belirtti. Eskinazi, “Aynı anda yeni ticaret anlaşmalarının da dışında bırakılıyoruz. Kurallara uyuyoruz ama oyuna alınmıyoruz. Kapalı pazar istemiyoruz, adil rekabet istiyoruz. Bu ortaklık asimetrik şekilde yürütülemez” değerlendirmesinde bulundu. Gümrük Birliği’nin mevcut haliyle Türkiye’yi korumadığını vurgulayan Eskinazi, Türkiye’nin Avrupa için yalnızca düşük maliyetli bir tedarikçi ya da geçici üretim merkezi olarak görülmemesi gerektiğini ifade etti. Türkiye’nin Avrupa’nın üretim güvenliği ve sanayi dayanıklılığı açısından temel bir aktör olduğuna işaret eden Eskinazi, “Bu rol kapalı kapılar ardında sürdürülemez” mesajını verdi.

15 YILDIR HER BAKAN ÇABA GÖSTERDİ AMA SONUÇ ALINAMADI

Gümrük Birliği’nin modernizasyonu konusunda yıllardır somut bir adım atılamadığına da dikkat çeken Eskinazi, son 15 yılda göreve gelen hemen hemen tüm bakanların bu yönde çaba sarf ettiğini ancak sonuç alınamadığını dile getirdi. Serbest ticaret anlaşmalarının dışında kalan ülkelerde yalnızca ticaretin değil, doğrudan yatırımların da yavaşladığını belirten Eskinazi, Türkiye’nin bu belirsizlik ortamında yatırımcı nezdinde rekabet gücünü kaybetme riskiyle karşı karşıya kaldığını ifade etti. Eskinazi, “Önümüzdeki dönemde Türkiye’nin en öncelikli gündemi Gümrük Birliği’nin modernizasyonu olmalıdır. Türkiye bu sürecin dışında kalırsa kaybeden yalnızca Türkiye olmaz. Avrupa, en yakın ve en güvenilir üretim ortağını zayıflatmış olur. Biz bu riski görüyoruz, uyarıyoruz ve çözüm için masadayız. Ancak bu masada Türkiye’nin sanayisi boş bırakılmamalıdır” dedi.