Faizsiz ve uzun vadeli konut, iş yeri ve otomobil sahibi olma imkanı sunan tasarruf finansman sisteminde yeni dönem başlıyor. Her gün milyarlarca liralık kaynağın hareket ettiği sektörde uygulanacak düzenlemeyle hem sözleşme sayısına hem de finansman tutarlarına ilişkin yeni sınırlar getiriliyor.
Tasarruf finans şirketleri üzerinden konut, iş yeri veya otomobil alımı için talep edilen tutarın genellikle yüzde 7'si oranında hizmet bedeli alınıyor. Bunun dışında tapu harcı, ipotek bedeli ve araç devir noter ücreti gibi devlete ödenen yasal harçlar dışında ek bir ödeme bulunmuyor.
BİR KİŞİ EN FAZLA İKİ AKTİF SÖZLEŞME YAPABİLECEK
1 Ekim 2026'da yürürlüğe girecek düzenlemeyle aynı kişinin birden fazla taşıt finansmanı sözleşmesi yapmasının önüne geçilecek. Buna göre bir kişi en fazla 1 taşıt finansmanı sözleşmesine sahip olabilecek.
Bunun yanı sıra aynı kişi için 1 konut veya çatılı iş yeri finansmanı sözleşmesine izin verilecek. Böylece bir kişinin aktif olarak sahip olabileceği toplam sözleşme sayısı en fazla 2 olacak. Bu kapsamda 1 taşıt ile 1 konut veya çatılı iş yeri finansmanı sözleşmesi yapılabilecek.
FİNANSMAN LİMİTLERİ YÜKSELTİLDİ
Kişi veya risk grubu bazında sözleşme tutarı sınırları da yeniden belirlendi. Taşıt finansmanında azami sözleşme tutarı 6 milyon 250 bin liraya yükseltilirken, konut veya çatılı iş yeri finansmanında üst limit 62 milyon 500 bin lira olarak belirlendi.
Bir kişi veya risk grubuna ait tüm sözleşmelerin toplam tutarı da 62 milyon 500 bin lirayla sınırlandırıldı.
FONLARIN DEĞERLENDİRİLECEĞİ ALANLAR SINIRLANDIRILDI
Finansal Kurumlar Birliği Başkanlığına gönderilen talimat kapsamında tasarruf fon havuzları ile şirket hesaplarında biriken kaynakların değerlendirilebileceği alanlar da sınırlandırıldı.
Düzenlemeyle söz konusu kaynakların daha likit ve görece düşük riskli varlıklarda değerlendirilmesi hedeflenirken, riskli varlıklara yatırım yapılmasının önüne geçilmesi amaçlandı.
Buna göre tasarruf finansman şirketleri, söz konusu varlıklarını yalnızca katılım bankalarında açılacak Türk lirası cinsinden özel cari hesaplar veya katılma hesaplarında, Hazine ve Maliye Bakanlığınca ihraç edilen ve altına dayalı olmayan Türk lirası cinsi yurt içi kira sertifikalarında ya da risk değeri 1 veya 2 olan Türk lirası cinsinden katılım esaslı yatırım fonlarında değerlendirebilecek.
GETİRİSİZ BAKİYEYE SINIR
Tasarruf fon havuzlarında nemasız kalan tutarların sınırlandırılması amacıyla da yeni bir uygulama getirildi. Buna göre günlük getirisiz bakiye, şirketin bir önceki ay sonu itibarıyla hesaplanan tasarruf fon havuzunun binde 2'sini aşamayacak.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Elektronik Fon Transferi (EFT) sisteminin kapanış saatinden sonra havuza aktarılan tutarlar ise bir sonraki günün hesaplamasına dahil edilecek.
YÜKSEK TUTARLI SÖZLEŞMELER İÇİN YENİ LİMİT
Yüksek tutarlı sözleşmeler için belirlenen eşikler de değiştirildi. Sözleşmelerin yüksek tutarlı olarak değerlendirilmesi için mevcut 2 milyon 509 bin 800 liralık sınır 5 milyon liraya çıkarıldı.
Konut veya çatılı iş yeri finansman sözleşmelerinde ise bu sınır 6 milyon 274 bin 500 liradan 12 milyon 500 bin liraya yükseltildi.
Yüksek tutarlı sözleşmelerin toplam tutarının ilgili dönemdeki toplam sözleşme tutarına oranı yüzde 5 ile sınırlandırıldı. Ancak 1 Ocak 2025'ten sonra kurulan şirketler için kademeli geçiş uygulanacak. Bu şirketlerde oran 30 Haziran 2027'ye kadar yüzde 15, 1 Temmuz-31 Aralık 2027 döneminde ise yüzde 10 olarak uygulanacak.
OTOMOBİL FİNANSMANINDA SİSTEM NASIL İŞLİYOR?
Tasarruf finansman sisteminde hizmet bedeli dışında ödeme yapılmadan finansman imkanından yararlanılabiliyor. Örneğin 1 milyon liralık bir otomobil için yüzde 7 oranında hizmet bedeli alınması durumunda bu tutar 70 bin lira oluyor.
Sisteme dahil olan kişi, peşinatlı veya peşinatsız seçeneklerden birini tercih ederek ödeme planını oluşturabiliyor. 1 milyon liralık otomobil için yüzde 45'lik kısmın, yani 450 bin liranın ödenmesinin ardından kalan 550 bin lira tasarruf finansman şirketi tarafından karşılanabiliyor.
Yüzde 45'lik bölümün mutlaka 6 ay içerisinde tamamlanması gerekmiyor. Bu tutar kişinin ödeme gücüne göre farklı vadelere bölünebiliyor. Ancak finansman şirketinin kalan tutarı ödemesi için gerekli şartların ve sözleşmede belirlenen teslimat koşullarının yerine getirilmesi gerekiyor.
VADE SÜRESİ OTOMOBİLDE 60, KONUTTA 120 AYA KADAR
Tasarruf finansman sisteminde otomobil için vade süresi 60 aya, konut için ise 120 aya kadar çıkabiliyor.
Örneğin 1 milyon liralık otomobil için peşinatsız 12 ay vadeli bir ödeme planında aylık taksit yaklaşık 83 bin 333 lira oluyor. 24 aylık vadede aylık ödeme yaklaşık 41 bin 666 liraya, 36 ayda 27 bin 777 liraya, 48 ayda 20 bin 833 liraya, 60 ayda ise yaklaşık 16 bin 666 liraya düşüyor.
Finansman şirketinin kalan tutarı ne zaman karşılayacağı ise kişinin yaptığı ödeme planına ve sözleşmede belirlenen şartlara göre değişiyor.
(Alındığı Kaynak: NTV)