Son kullanma tarihi geçen banka kartlarının makasla kesilerek çöpe atılması yaygın bir uygulama olsa da, yeni nesil kartların yapısı nedeniyle bu yöntemin her kart için uygun olmadığı belirtiliyor. Özellikle üzerinde dinamik güvenlik kodu (CVV) bulunan kartların içerisinde elektronik bileşenler ve mikro pil bulunabildiği, bu nedenle mekanik olarak kesilmelerinin güvenlik ve çevre açısından bazı riskler oluşturabileceği ifade ediliyor. İşte detaylar…
MAKASLA KESMEK KİMYASAL RİSK OLUŞTURABİLİR
Fransız mühendis Claire Deilhes’in 2020 yılında hazırladığı doktora tezindeki yapısal incelemelere göre, dinamik güvenlik kodu kullanılan bazı banka kartlarında e-kağıt ekranını çalıştıran 0,5 milimetreden daha ince lityum mikro piller ve elektrokimyasal hücreler bulunuyor.
Bu bileşenlerin makas ya da benzeri bir araçla zarar görmesi halinde pil içerisinde kısa devre meydana gelebileceği ve bunun aşırı ısınmaya yol açabileceği belirtiliyor. Özellikle lityum içeren hücrelerin kesilmesi sırasında ortaya çıkabilecek kimyasal reaksiyonlar nedeniyle hidrojen florür gazı açığa çıkabileceği ifade ediliyor.
Söz konusu gaz, göz, cilt ve solunum yollarındaki nemle temas ettiğinde florhidrik aside dönüşebiliyor. Son derece aşındırıcı ve toksik özellik taşıyan bu madde, temas halinde ciddi sağlık sorunlarına neden olabiliyor.
KESİLEN KARTLAR GERİ DÖNÜŞÜMÜ ZORLAŞTIRIYOR
Eski banka kartlarının küçük parçalara ayrılması yalnızca olası kimyasal riskler açısından değil, geri dönüşüm süreci bakımından da sorun oluşturabiliyor. E-kağıt ekran, NFC anteni ve pil gibi elektronik bileşenler içeren yeni nesil kartlar, Elektrikli ve Elektronik Ekipman Atıkları kapsamında değerlendirilebiliyor.
Bu kartların içerisinde ayrıca altın, paladyum, gümüş ve bakır gibi geri kazanılabilecek değerli metaller bulunuyor. Kartların makasla kesilmesi ve çok küçük parçalara ayrılması, bu metallerin geri dönüşüm tesislerinde ayrıştırılmasını güçleştirebiliyor.
Ufalanan parçaların tesislerdeki ayırma sistemlerinden kaçabileceği ve geri kazanım sürecinin dışında kalabileceği belirtiliyor. Bu nedenle bazı geri dönüşüm tesisleri, elektronik bileşen taşıyan banka kartlarının parçalanmadan, mümkün olduğunca bütün şekilde toplanmasını öneriyor.
KARTI BÜTÜN HALDE ATMAK GÜVENLİK RİSKİ OLUŞTURUR MU?
Eski kartın bütün olarak imha edilmesi halinde kart bilgilerinin başkalarının eline geçebileceği yönündeki endişelerin ise günümüzde teknik açıdan sınırlı olduğu belirtiliyor.
Güvenlik uzmanlarına göre son kullanma tarihi geçmiş veya banka tarafından sistem üzerinden kullanıma kapatılmış bir kart, ödeme işlemlerinde artık aktif olarak kullanılamıyor. Bunun yanı sıra mobil bankacılık uygulamalarındaki kimlik doğrulama yöntemleri ve güncel güvenlik protokolleri de eski kart bilgilerinin kötüye kullanılmasına karşı ek koruma sağlıyor.
Bu nedenle elektronik bileşen ve pil içeren yeni nesil banka kartlarının gelişigüzel şekilde kesilmesi yerine, bankaların ve elektronik atık toplama noktalarının yönlendirmelerine uygun biçimde imha edilmesi öneriliyor.