Sahte indirimde yeni dönem: Her etikete güvenmeyin

KEMAL ÖZKURT – ÖZEL HABER - Ticaret Bakanlığı’nın indirim kampanyaları, sahte yorumlar, sosyal medya reklamları ve yapay zekâ destekli içeriklere yönelik yeni düzenlemesi yarın yürürlüğe girecek. İndirimli satış reklamlarında artık kampanya başlangıcından önceki son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat esas alınacak. Böylece önce fiyatı yükseltip sonra yüksek indirim yapılmış gibi gösteren kampanyaların önüne geçilmesi hedeflenirken, şartlı satış reklamları da indirimli satış reklamlarına ilişkin hükümlere tabi olacak. Düzenlemeyi tüketicinin doğru bilgilendirilmesi açısından olumlu bir adım olarak değerlendiren TÜKODER İzmir Şube Başkanı Av. Fatih Kurdoğlu, sahte indirimler, tanıtıldığı gibi çıkmayan ürünler, sosyal medya tavsiyeleri ve yapay zekâ destekli reklamlar konusunda tüketicilere uyarılarda bulundu. Kurdoğlu, yönetmeliğin tek başına tüm sorunları ortadan kaldırmayacağını belirterek, uygulamanın başarısını denetim ve yaptırımların belirleyeceğini söyledi. Yapay zeka ile oluşturulan içeriklerin açıkça belirtilmesinin tüketici açısından önemli olduğunu vurgulayan Kurdoğlu, deepfake içeriklerin gerçeğe çok yakın görüntüler oluşturabildiği için yanıltılma riskini artırdığını ifade ederek, önümüzdeki dönemde en önemli konulardan birinin yapay zekâ ile hazırlanan içeriklerin gerçek içeriklerden ayırt edilmesinin zorlaşması olacağını söyledi.

DENETİM SÜRECİ BELİRLEYİCİ OLACAK

Yeni yönetmeliğin dijital ortamda tüketicinin daha doğru bilgilendirilmesi açısından olumlu bir gelişme olduğunu belirten Kurdoğlu, özellikle sahte indirimler ve reklam niteliği açıkça belirtilmeyen sosyal medya paylaşımlarının son dönemde sıkça tartışıldığını söyledi. Kurdoğlu, “Bu yönetmelik, dijital ortamda tüketicinin daha doğru bilgilendirilmesi açısından olumlu bir gelişme. Özellikle sahte indirimler ve reklam niteliği açıkça belirtilmeyen sosyal medya paylaşımları son dönemde sıkça tartışılan konular arasında yer alıyor. Ancak uygulamanın ne kadar etkili olacağını denetim süreci belirleyecek” dedi.

SAHTE KAMPANYALAR ŞİKAYET EDİLİYOR

Tüketicilerden gelen şikayetlerde sahte indirim kampanyalarının öne çıktığını ifade eden Kurdoğlu, ürünün tanıtıldığı gibi çıkmaması ve sosyal medya tavsiyelerine güvenilerek yapılan alışverişlerin de mağduriyet yarattığını söyledi. Kurdoğlu, “Uygulamada en çok gerçeği yansıtmayan indirim kampanyaları, ürünün tanıtıldığı gibi çıkmaması ve sosyal medya tavsiyelerine güvenilerek yapılan alışverişler nedeniyle yaşanan uyuşmazlıklarla karşılaşıyoruz” diye konuştu.

YORUMLARDA ŞEFFAFLIK ÖNEMLİ

E-ticaret sitelerinde yalnızca ürünü gerçekten satın alan kişilerin yorumlarının öne çıkarılmasının sahte yorumların azaltılması bakımından faydalı olabileceğini belirten Kurdoğlu, bunun tek başına yeterli olmayacağını söyledi. Kurdoğlu, “Gerçek satın alan kişilerin yorumlarının öne çıkarılması, sahte yorumların azaltılması bakımından faydalı olabilir. Ancak bunun tek başına yeterli olacağını söylemek zor. Yorumların nasıl denetlendiği, olumsuz yorumlara da yer verilip verilmediği ve platformların şeffaflığı da önem taşıyor. Tüketicilerin yalnızca yorumlara değil, satıcının güvenilirliğine ve ürün bilgilerine de dikkat etmeleri faydalı olacaktır” ifadelerini kullandı.

YAPAY ZEKÂ REKLAMLARINA DİKKAT

Yapay zekâ ile hazırlanan reklamların açıkça belirtilmesi gerektiğini söyleyen Kurdoğlu, deepfake içeriklerin tüketiciyi yanıltma riskini artırdığını ifade etti. Kurdoğlu, “Yapay zekâ ile oluşturulan içeriklerin açıkça belirtilmesi, tüketicinin karşısındaki içeriği doğru değerlendirebilmesi açısından önemli. Deepfake içerikler ise gerçeğe çok yakın görüntüler oluşturabildiği için yanıltılma riskini artırabiliyor. Önümüzdeki dönemde en önemli konulardan biri, yapay zekâ ile hazırlanan içeriklerin gerçek içeriklerden ayırt edilmesinin zorlaşması olacak gibi görünüyor” dedi.

BİLİNÇLİ TÜKETİCİ OLMAK ŞART

Yönetmeliğin başarılı olabilmesi için denetimlerin düzenli yapılması gerektiğini vurgulayan Kurdoğlu, tüketicilerin de alışveriş yapmadan önce fiyat araştırması yapması, satıcıyı incelemesi ve olağan dışı indirimlere temkinli yaklaşması gerektiğini söyledi. Kurdoğlu, “Bu düzenleme tüketiciyi koruma yönünde önemli bir adım olsa da, tek başına tüm sorunları ortadan kaldıracağını söylemek doğru olmaz. Tüketicilerin yine de alışveriş öncesinde ürün ve satıcı hakkında araştırma yapmaları, olağan dışı indirimlere temkinli yaklaşmaları ve sosyal medyada yapılan tavsiyelerin reklam niteliği taşıyıp taşımadığına dikkat etmeleri faydalı olacaktır. Bilinçli tüketici olmak, her zaman en önemli koruma yöntemlerinden biridir” diye konuştu.