Türkiye ile Kanada arasında stratejik ortaklık dönemi başladı

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Kanada Başbakanı Mark Carney, Ankara’daki görüşmelerin ardından ortak basın toplantısında açıklamalarda bulundu. İki lider, ekonomik ilişkilerin geliştirilmesi, savunma sanayisi ve enerji alanlarında işbirliğinin artırılması konusunda mesajlar verirken, bölgesel ve küresel gelişmeleri de değerlendirdi.

Erdoğan, Carney’i Türkiye’de ağırlamaktan duyduğu memnuniyeti dile getirerek görüşmelerde ikili ilişkilerin yanı sıra uluslararası meselelerin de ele alındığını belirtti. Ziyaretin önemli sonuçlarından birinin iki ülke arasındaki ilişkilerin stratejik ortaklık seviyesine yükseltilmesi olduğunu vurgulayan Erdoğan, yeni dönemde enerji, ticaret, ulaştırma ve savunma sanayisi başta olmak üzere farklı alanlarda ortak projeler geliştirmeyi amaçladıklarını söyledi.

İşbirliğini somut adımlarla ilerletmek için bir eylem planının kabul edildiğini aktaran Erdoğan, ticaret ve yatırımları artırmak amacıyla serbest ticaret anlaşması müzakerelerinin yıl sonundan önce başlaması konusunda uzlaşıldığını kaydetti.

Ekonomik ilişkilerin kapsamlı biçimde ele alınması için Ortak Ekonomik ve Ticari Komite dahil mevcut mekanizmaların daha etkin kullanılacağını belirten Erdoğan, komitenin bir sonraki toplantısının 2027 yılında özel sektör temsilcilerinin de katılımıyla yapılacağını bildirdi.

TİCARET HACMİNDE 10 MİLYAR DOLAR HEDEFİ

Türkiye ile Kanada arasındaki ticaret hacminin halen yaklaşık 3 milyar dolar seviyesinde olduğunu belirten Erdoğan, bu rakamı önce 5 milyar dolara, ardından 10 milyar dolara çıkarmayı hedeflediklerini ifade etti.

Güncellenen Hava Ulaştırma Anlaşması sayesinde iki ülke arasındaki doğrudan uçuşların yaklaşık iki katına çıkarılmasının planlandığını söyleyen Erdoğan, üçüncü ülkelerde ortak yatırım fırsatlarının da gündeme geldiğini aktardı. Afrika, Latin Amerika, Orta Asya ve Uzak Doğu’da işbirliği imkanları bulunduğunu belirten Erdoğan, Türk Eximbank ile Kanada İhracatı Geliştirme Kurumu arasında imzalanacak mutabakat zaptının bu alandaki ortak projelere katkı sağlamasını temenni etti.

SAVUNMA VE ENERJİDE İŞBİRLİĞİ MESAJI

Savunma sanayisi ve nükleer enerji dahil olmak üzere çeşitli alanlarda Kanada ile temasların sürdüğünü belirten Erdoğan, iki ülkenin savunma sanayisi işbirliğinin önemini bildiğini söyledi.

Erdoğan, “Savunma sanayi işbirliğinin önemine vakıf iki müttefikiz. Bunu son olarak Ankara'da yaptığımız NATO zirvesi sırasında da gördük. Biraz önce de savunma sektörü ortaklıkları mutabakat zaptına imzalar atıldı. Müttefiklerin savunma sanayilerine finansman sağlamak amacıyla Kanada öncülüğünde kurulmakta olan Savunma Güvenlik ve Dayanıklılık Bankasının savunma sanayi işbirliğimizi desteklemesini bekliyoruz. Enerji alanında madencilikten LNG’ye kritik minerallerden nükleer enerjiye kadar geniş bir işbirliği alanı mevcut. Enerji bakanlıklarımız arasında kabul edilen Enerji Alanında İşbirliğine Dair Ortak Bildiri nükleer dahil bu alandaki ciddi potansiyele işaret ediyor” dedi.

GAZZE, UKRAYNA VE KÖRFEZ GÜNDEMDEYDİ

Görüşmede bölgesel ve küresel gelişmelerin de ele alındığını kaydeden Erdoğan, Gazze, Ukrayna ve Körfez’de yaşanan gelişmeleri değerlendirdiklerini belirtti. Ukrayna ve Körfez’de diplomatik yöntemlerin kalıcı barışın önünü açmasını istediklerini söyleyen Erdoğan, bu konuda iki tarafın ortak görüşte olduğunu dile getirdi.

Gazze konusunda ise Kanada’nın bazı müttefikleriyle birlikte istilacı yerleşimlere yönelik yaptırım adımlarını İsrail hükümetinin ihlallerini caydırma açısından isabetli bulduklarını ifade eden Erdoğan, bölgede barış ve istikrarın sağlanması için bu tutumun sürdürülmesini temenni etti.

Stratejik ortaklık kararının yalnızca sembolik bir adım olarak kalmayacağını vurgulayan Erdoğan, Carney’in ekonomi alanındaki deneyiminin ve siyasi yaklaşımının ilişkilerin geliştirilmesinde rol oynayacağına inandığını söyledi.

CARNEY: TÜRKİYE, NATO'NUN İKİNCİ EN BÜYÜK SİLAHLI KUVVETLERİNE SAHİP

Kanada Başbakanı Mark Carney, Türkiye’de gördüğü sıcak karşılamadan dolayı teşekkür ederek ülkeler arasındaki ortaklığın önemine dikkat çekti.

Carney, “Hiçbir ülke elinde ne tür kaynaklar olursa olsun tek başına çok güçlü bir hale gelemez. En dirençli ülkeler birbirini tamamlayan güçlü yanları doğru ortaklarla harmanlayanlardır. Biz ortak güçlülüğün, ortak dayanıklılığın peşindeyiz. O yüzden bugün Kanada güvenilir ortaklarla derin ortaklıklar kurmanın peşinde. Karşılıklı olarak yeni fırsatlar yaratmanın peşinde. Türkiye bu açıdan istisnai bir ortak. Türkiye, NATO'nun ikinci en büyük silahlı kuvvetlerine sahip ve en yenilikçi, en hızla gelişen savunma sanayilerinden birine sahip. Geçtiğimiz yıllarda iki ülke arasındaki ticaret yüzde 50 arttı. Bu ancak potansiyelimizin çok çok küçük bir yüzdesi. Temmuz ayında NATO zirvesi bağlamında bir araya geldiğimizde serbest ticaret anlaşmasına yönelik müzakereleri başlatma kararlılığını ifade ettik ve yeni bir savunma işbirliği anlaşması imzaladık. Bugün bir adım daha atıyoruz. Stratejik ortaklığımızı başlatıyoruz” dedi.

YENİ ANLAŞMALAR İSTİHDAM VE İHRACATA KATKI SAĞLAYACAK

Bugün imzalanan savunma sanayisi işbirliği anlaşmasının şirketleri bir araya getirerek yeni iş imkanları ve ihracat fırsatları yaratacağını belirten Carney, bunun vatandaşların güvenliğine ve NATO ittifakının güçlenmesine katkı sunacağını ifade etti.

Türkiye’nin G20 içerisinde önemli bir ekonomi ve NATO’da önemli bir müttefik olduğunu dile getiren Carney, ülkenin farklı bölgelerdeki çatışmaların çözümünde de rol oynadığını söyledi. Gazze, Ukrayna, İran ve Orta Doğu’daki gelişmelere değinen Carney, güvenlik ile enerji arasındaki bağlantıya dikkat çekti.

Kanada’nın enerji alanında küresel ölçekte daha güçlü bir konuma ulaşmayı hedeflediğini belirten Carney, Türkiye ekonomisinin büyüdüğünü ve ülkenin güvenilir enerji kaynaklarına ihtiyaç duyduğunu ifade ederek iki ülkenin birlikte gerçekleştirebileceği çok sayıda çalışma bulunduğunu kaydetti.

CARNEY'DEN ATATÜRK'ÜN “YURTTA SULH, CİHANDA SULH” SÖZÜ

Konuşmasının son bölümünde Mustafa Kemal Atatürk’ün barış anlayışına atıfta bulunan Carney, şu ifadeleri kullandı:

“En nihayetinde Mustafa Kemal Atatürk'ün öngördüğü bir düzen vardı. Kendine güvenli, egemen bir ulus kurdu. Yurtta sulh, cihanda sulh desturuyla yola çıktı. Bu kopuş döneminde Kanada bu prensibi gerçekten değerli buluyor. Yeni fırsatlar yaratacağız. Halklarımız, firmalarımız, şirketlerimiz için daha fazla refah ve daha fazla güvenlik sağlayacağız ülkelerimize. Hem kendi halklarımıza hem de başka halklara bu bölgede ve daha da geniş bir coğrafyada. Bu ortaklık ümit ediyoruz ki gelecek nesiller boyunca güçlenerek devam edecektir. Yurtta sulh, cihanda sulh.”

ERDOĞAN: TÜRKİYE-KANADA İLİŞKİLERİNDE YENİ DÖNEM

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Carney’in açıklamalarının ardından iki ülke arasındaki ilişkilerin yeni bir aşamaya geçtiğini belirtti.

Erdoğan, “Gerçekten uzun yıllara sari bir Türkiye-Kanada kopukluğunu bugün biz gidermiş olduk. Şimdi yeni bir dönemi Türkiye ve Kanada arasında başlatıyoruz. İnşallah iş adamlarımızı bir araya getireceğiz ve bende Kanada'ya yapacağım ilk ziyaretimde orada iş adamlarımızı bir araya getirerek adımlarımızı atacağız” dedi.

ÜÇ AYRI ANLAŞMA VE BİLDİRİ İMZALANDI

Türkiye ile Kanada arasında görüşmeler kapsamında üç ayrı belge imzalandı.
- Savunma Sektörü Ortaklıkları Mutabakat Zaptı: Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün ile Kanada Dışişleri Bakanı Anita Anand tarafından imzalandı.
- Hava Ulaştırma Antlaşması: Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu ile Kanada Dışişleri Bakanı Anita Anand tarafından imza altına alındı.
- Enerji Alanında İşbirliğine Dair Ortak Bildiri: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar ile Kanada Enerji Bakanı Tim Hodgson tarafından imzalandı.