ABD’de geliştirilen yeni bir ultrason teknolojisi, en agresif beyin tümörlerinden glioblastomun beyin dokusu içinde nasıl yayıldığını ve çevresindeki damar ağını nasıl yeniden şekillendirdiğini canlı olarak görüntüledi. Sistem, tümör büyümesi, beyin aktivitesi ve kan damarlarındaki değişimleri aynı görüntüleme sürecinde takip etmeye imkan sağladı.
ABD’deki California Teknoloji Enstitüsü’nde görev yapan bilim insanları, glioblastomun beyin dokusu içinde yayılmasını canlı ve eş zamanlı olarak görüntüleyebilen yeni bir ultrason teknolojisi geliştirdi. Araştırmada, uyanık deney hayvanlarında tümör gelişimi, beyin aktivitesi ve kan damarlarındaki yeniden yapılanmayı aynı anda görüntüleyen üç modlu ultrason platformu kullanıldı. Biyomühendislik yöntemleriyle işaretlenen insan glioblastom hücrelerinin fare beynine yerleşmesinden itibaren çevre dokularla kurduğu etkileşim 11 gün boyunca adım adım takip edildi.
TÜMÖR, SAĞLIKLI BEYİN DOKUSUNU YERİNDEN İTTİ
Görüntülemelerde, hızlı şekilde büyüyen glioblastom tümörünün beynin hayati işlevlere sahip sağlıklı bölgelerini fiziksel olarak yerinden ittiği görüldü.
Araştırmacılar ayrıca tümörün çevresindeki kan damarı ağını kendi ihtiyaçlarına göre yeniden şekillendirdiğini belirledi. Tümörün çevresindeki damarların daraldığı ve bu bölgelerde kan akışının belirgin şekilde yavaşladığı tespit edildi.
Çalışmada, kanserli dokunun çevresindeki sağlıklı beyin dokusunun kan akışından bağımsız şekilde kendisine özgü bir mikro dolaşım düzeni oluşturduğu da gözlemlendi.
“CANLI BEYİNDEKİ YAYILIMI HÜCRESEL DÜZEYDE GÖSTERİYOR”
Beş yıllık sağ kalım oranının yüzde 5 ila 7 arasında olduğu belirtilen glioblastom, sağlıklı beyin hücreleriyle doğrudan etkileşime girerek çevre dokulara yayılması nedeniyle tedavisi en zor kanser türlerinden biri olarak gösteriliyor.
Araştırma ekibinin lideri kimya mühendisi Mikhail Shapiro, geliştirilen yöntemin tümörün canlı beyindeki mekansal yayılımını hücresel düzeyde ortaya koyduğunu belirtti.
Uzmanlar, kanser hücrelerinin çevre dokuları nasıl ele geçirdiğinin gerçek zamanlı olarak izlenebilmesinin, gelecekte geliştirilecek ilaç ve tedavilerin yalnızca tümör üzerindeki değil, tümörün oluşturduğu damar ağı üzerindeki etkilerinin de değerlendirilmesine katkı sağlayabileceğini ifade etti.