Türk Uyku Tıbbı Derneği Başkanı Prof. Dr. Zeynep Zeren Uçar, sağlıklı ve kaliteli uykunun insan yaşamındaki önemine dikkat çekerek özellikle akşam saatlerinde telefon ve bilgisayar kullanımının uyku düzenini olumsuz etkilediğini belirtti. Sağlık Bilimleri Üniversitesi İzmir Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi de olan Uçar, her yıl bahar ekinoksundan önceki cuma günü kutlanan Dünya Uyku Günü’nün bu yılki temasının “İyi Uyu, Daha İyi Yaşa” olduğunu ifade etti. Dünya Uyku Günü’nün uyku sağlığı konusunda farkındalık oluşturmayı amaçladığını vurgulayan Uçar, uykunun uzun yıllar hem toplumda hem de tıp dünyasında yeterince önemsenmeyen bir fizyolojik süreç olarak görüldüğünü dile getirdi.
UYKU GÜNDÜZ YAŞAMINI DOĞRUDAN ETKLİYOR
Uçar, kaliteli bir uykunun gündüz yaşamını doğrudan etkilediğini belirterek, “Gece yeterince dinlenemeyen bir kişi ertesi gün birçok sorunla karşı karşıya kalabiliyor. Günümüzde sanayileşme ve şehirleşme de uyku düzenini olumsuz etkiliyor. Çevresel uyaranlar, uykumuzu düzenleyen hormonların salgısını bozabiliyor. Özellikle uyumadan önce baktığımız telefon veya bilgisayar ekranları nedeniyle maruz kaldığımız mavi ışığın, ‘melatonin’ dediğimiz uykuyu sağlayan hormonun salgısını yüzde 50 oranında azalttığı görülüyor” dedi.
7 SAATTEN AZ UYUMANIN ZARARLARI
Bilimsel çalışmaların yetersiz uykunun ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğini ortaya koyduğunu belirten Uçar, günde 7 saatten az uyumanın başta kalp hastalıkları olmak üzere Alzheimer gibi nörolojik hastalıkların riskini artırdığını söyledi.
YAŞ GRUPLARINA GÖRE UYKU SÜRESİ ÖNEM TAŞIYOR
Sağlıklı uykunun, kişinin ertesi gün dinlenmiş şekilde uyanarak günlük işlevlerini yerine getirebilmesi anlamına geldiğini belirten Uçar, uyku süresinin yaş gruplarına göre değiştiğini vurguladı. Buna göre okul öncesi çocuklarda 10-13 saat, erken okul çağındaki çocuklarda 9-11 saat, ergenlik döneminde 8-10 saat, yetişkinlerde ise 7-9 saat uyku öneriliyor. İlerleyen yaşlarda ise bu süre genellikle 6-8 saate kadar düşebiliyor.
UYKU HAKKINDA YANLIŞ BİLİNENLER
Toplumda uyku konusunda birçok yanlış inanış bulunduğunu ifade eden Uçar, özellikle yaşlı bireylerin “yaşlandıkça uyku ihtiyacı azalır” düşüncesi nedeniyle yeterince uyumadıkları halde doktora başvurmadığını söyledi. Alkolün uykuya yardımcı olduğu düşüncesinin de yanlış bir inanış olduğunu vurgulayan Uçar, “Alkol uykuya dalmayı kolaylaştırabilir ancak REM uykusunu baskılar, gece boyunca sık uyanmalara neden olur ve derin uyku oranını azaltır” dedi. Melatonin kullanımının da bilinçsiz şekilde yaygınlaştığını belirten Uçar, bu hormonun doktor önerisi olmadan kullanılmasının biyolojik ritimde bozulmalara yol açabileceğini ifade etti.