Yaz mevsiminin etkisini artırmasıyla birlikte konut, iş yeri ve kamusal alanlarda klima kullanımı da hızla yaygınlaşıyor. Artan kullanımın beraberinde enerji tüketimi, çevresel etkiler ve sağlık açısından bazı riskleri de getirdiğine dikkat çeken TMMOB Makina Mühendisleri Odası İzmir Şubesi, klima kullanımında dikkat edilmesi gereken hususlara ilişkin kapsamlı bir bilgilendirme yayımladı. Şube Yönetim Kurulu tarafından yapılan açıklamada, klimaların yaşam konforunu artıran önemli cihazlar olduğu ancak bilinçsiz kullanımın hem kullanıcıların bütçesine hem de ekolojik dengeye zarar verebileceği vurgulandı. Açıklamada, gereksiz enerji tüketiminin sera gazı salımını artırdığına işaret edilerek, doğru kullanım alışkanlıklarının hem ekonomik hem de çevresel açıdan büyük önem taşıdığı belirtildi.
Oda, klima kullanılan mekanlarda öncelikle ısı yalıtımının yeterli seviyede olmasının enerji verimliliğini önemli ölçüde artıracağını ifade etti. Güneş alan camlarda perde, panjur ve benzeri gölgeleme elemanlarının kullanılması, kapı ve pencerelerin kapalı tutulması gerektiği belirtilirken, ev tipi klimaların dışarıdan taze hava sağlamadığı için ortamların özellikle serin saatlerde düzenli olarak havalandırılmasının ihmal edilmemesi gerektiği kaydedildi. Açıklamada klima bakımının sağlık açısından da büyük önem taşıdığına dikkat çekildi. Filtreler, serpantinler ve fanlarda zamanla biriken toz ve kirlerin cihazın performansını düşürdüğü, aynı zamanda bakteri ve mikroorganizmaların oluşmasına zemin hazırlayabildiği belirtilerek, klimaların kullanım yoğunluğuna bağlı olarak düzenli bakımının yetkili servisler tarafından yaptırılması gerektiği ifade edildi. Vatandaşlara, servis seçiminde Ticaret Bakanlığı'nın servis.gov.tr sistemi üzerinden yetkili servis kontrolü yapmaları tavsiye edildi.
NELER YAPILMALI?
Makina Mühendisleri Odası İzmir Şubesi, hava filtrelerinin haftada en az bir kez temizlenmesini önerirken, klima sıcaklık ayarının da enerji tasarrufu açısından doğru yapılması gerektiğini vurguladı. Soğutma sırasında oda sıcaklığının dış ortam sıcaklığından 8 ila2 derece daha düşük olacak şekilde ayarlanmasının yeterli olduğu belirtilirken, iç ortam sıcaklığının 24 derecenin altına düşürülmemesi gerektiği ifade edildi. Daha düşük sıcaklık ayarlarının hem enerji tüketimini artırdığı hem de kullanıcı konforunu olumsuz etkilediği dile getirildi. Açıklamada, klima kanatlarının doğru yönlendirilmesiyle havanın ortamın tamamına eşit şekilde dağıtılabileceği, böylece daha kısa sürede istenilen sıcaklığa ulaşılabileceği belirtildi. Soğutma sırasında hava akışının yukarı, ısıtma sırasında ise aşağı yönlendirilmesinin daha verimli sonuç verdiği kaydedildi. Nem oranının yüksek olduğu günlerde ise klima cihazlarının nem alma modunda çalıştırılmasının hem enerji tasarrufu sağlayacağı hem de iç mekân konforunu artıracağı ifade edildi.
Enerji tüketimini azaltmak amacıyla klimanın çalıştığı sırada ütü gibi yüksek ısı yayan elektrikli cihazların kullanılmaması gerektiği de vurgulandı. Bu tür cihazların ortam sıcaklığını yükselttiği ve klimanın daha fazla çalışmasına neden olduğu belirtilerek, bunun elektrik faturalarını artırdığına dikkat çekildi. Sağlık konusunda da uyarılarda bulunan Oda, uzun süre doğrudan klima hava akımına maruz kalmanın çeşitli sağlık sorunlarına yol açabileceğini ifade etti. Özellikle yaşlılar, çocuklar ve kronik rahatsızlığı bulunan kişilerin doğrudan hava akımı altında bulunmaması gerektiği belirtilirken, evcil hayvanlar ile bitkilerin de uzun süre klima üfleme yönünde bırakılmaması tavsiye edildi.
Klima temizliği sırasında güvenlik kurallarına da değinilen açıklamada, cihaz çalışırken herhangi bir bakım veya temizlik yapılmaması gerektiği vurgulandı. Derin temizlik ve teknik bakım işlemlerinin ise mutlaka uzman kişiler ya da yetkili servisler tarafından gerçekleştirilmesi gerektiği ifade edildi.
Makina Mühendisleri Odası İzmir Şubesi, klima satın alacak vatandaşlara yönelik de önemli önerilerde bulundu. Klima seçiminde kapasitenin doğru belirlenmesi gerektiği belirtilirken, ihtiyaçtan küçük ya da büyük kapasitedeki cihazların hem konfor kaybına hem de gereksiz enerji tüketimine yol açacağı kaydedildi. Satın alma öncesinde yetkili satıcı veya servislerden keşif hizmeti alınmasının doğru cihaz seçiminde önemli rol oynadığı ifade edildi. Ayrıca Türkiye'de üretimi bulunan ya da uzun yıllar yedek parça desteği sağlayan markaların tercih edilmesi gerektiği belirtilirken, montaj işlemlerinin mutlaka yetkili servis tarafından yapılmasının önemine dikkat çekildi. İç ve dış ünite arasındaki bakır boru mesafesi, elektrik tesisatının uzman kişilerce hazırlanması ve montaj sırasında vakumlama işleminin eksiksiz uygulanmasının cihazın verimli ve uzun ömürlü çalışması açısından kritik olduğu vurgulandı. TMMOB Makina Mühendisleri Odası İzmir Şubesi Yönetim Kurulu, açıklamasının sonunda tüm vatandaşlara çağrıda bulunarak, yaz aylarında klima kullanımında enerji verimliliğini, yaşam konforunu ve çevresel sürdürülebilirliği birlikte gözeten bilinçli kullanım alışkanlıklarının benimsenmesini istedi. Oda, doğru kullanılan ve düzenli bakımı yapılan klimaların hem kullanıcı sağlığını koruyacağını hem de enerji tasarrufuna önemli katkı sağlayacağını belirtti.