Üç aylarda hangi oruçlar tutulmalı? Ramazandan kalan kaza oruçları mı yoksa nafile oruçlar mı?


  • Oluşturulma Tarihi : 30.01.2026 09:53
  • Güncelleme Tarihi : 30.01.2026 09:53

Oruç, namaz gibi dinin farz kıldığı ibadetleri yerinde ve zamanında yerine getirmek gerekir. Bir özür olmadan bunları sonraya, kazaya bırakmak dinen büyük bir günahtır. Fakat bir özür varsa özre binaen geciktirilebilir.

Ama özür ortadan kalkınca en yakın zamanda kaza etmek gerekir. Oruç borcu olan (hastalıktan, yolculuktan) Ramazan ayının bitmesi ile bayramdan sonra bunları kaza etmesi gerekir.

Şayet kaza etmeden ölürse ahiret gününde bunlardan sorulur. Allah affetmezse azapta görür.

Buna göre kaza borcu olan kimse, üç aylarda sorumlu olmadığı ve ahiret gününde azap görmesine sebep olmayacağı nafile orucu tutacağına, üzerinde borcu olan kaza orucunu tutmalıdır. Kaza oruçları bitince de istediği kadar nafile orucu tutabilir.

Üç aylarda sadece cuma gününde nafile oruç tutmakta bir sakınca var mıdır?

Oruç tutmak, bayram günleri gibi bazı günlerde mekruh görülmüştür. Aynı şekilde sadece cuma günleri nafile oruç tutmak da tenzihen mekruh görülmüştür.

Hz. Peygamber; “Sizden hiç kimse cuma günü oruç tutmasın. Ancak bir gün önceden veya sonradan oruç tutuyorsa bu takdirde cuma günü de oruç tutabilir” buyurmuştur (Ebû Davud, Savm, 50).

Buna göre, cuma günü kazaya kalan veya adak gibi vacip bir oruç tutmakta sakınca bulunmamaktadır. Cuma günü nafile oruç tutmak isteyenlerin, bir gün önce veya sonrasında da oruç tutması uygun olur.

Birisinin bize verdiği piyango biletini almamız caiz olur mu?

Milli piyango, bir şans ve kumar oyunu olduğundan, ister akaryakıt istasyonları, marketler…  Alışveriş karşılığında bedava olarak müşterisine versin, isterse iki arkadaş birbirine hediye etsin, isterse kişi bizzat para vererek bileti satın alsın fark etmeksizin ki hepsi haramdır.

Buna göre kişinin bileti bizzat alması ya da hediye olarak kabul etmesi arasında fark yoktur. Her ikisi de haramdır.

Üç ayları nasıl değerlendirebiliriz?

1. Kur’an-ı Kerim okuyarak,

2. Kaza ve nafile namazları kılarak

3-Günahlarımızdan dolayı tövbe ederek.

4- Allah rızası için muhtaçlara yardım ederek

5- Hayatımızın geçmiş günleri ve yılları hakkında muhasebe yaparak,

6- Günahlarımızın bağışlanması için Allah’tan af dileyerek,

7- Sevgili Peygamberimize bol bol salat ve selam okuyarak,

8- Dünya ve ahirete ait dileklerimiz için dua ederek,

9- Hastaları, yaşlıları ziyaret ederek; yoksulları, öksüz ve yetimleri sevindirerek,

10- Eş, dost ve yakınlarımızla tebrikleşerek,

11- Dargın ve küskünleri barıştırarak, değerlendirebiliriz

Günün Ayeti

Allah’ın gökleri ve yeri yarattığı günkü yazısına göre ayların sayısı onikidir. Bunlardan dördü haram aylarıdır. Bu, dosdoğru bir nizamdır. Öyleyse o aylar içinde kendinize yazık etmeyin. Tevbe, 9/36.

Günün Hadisi

Ey Allah’ım! Recep ve Şabanı bize mübarek kıl, bizi ramazana kavuştur. Ahmet b. Hanbel, Müsned, I, 259

Günün Sözü

Geceler uzundur. Onu uyuyarak kısaltma. Gündüzler aydınlıktır, onu günahlarınla karartma.

Muhammed İkbal

Günün Duası

Allah’ım üç ayları bize, ailemize, ülkemize ve de ümmeti İslam’a hayırlara vesile eyle.

Bunları biliyor muyuz?

Fecr-i Sadık Nedir?

Gece karanlığının kaybolmaya başlayıp güneş ışığının belirtilerinin görünmeye başladığı, ufuktaki aydınlığın enlemesine, uzunlamasına ufka yayıldığı vakit. Gündüzün başlangıcı olan fecr-i sadıkla, sabah namazının vakti girer ve imsak vakti başlar.

Günün Nüktesi

Oruç İbadetinin Mükafatı…

Hz. Peygamber buyurdu ki:

Ademoğlunun her ameli katlanır; iyilikler on katından yedi yüz katına kadar katlanır. Allah buyurdu ki: Oruç bunun dışındadır.

O benim içindir ve onun mükafatını ben vereceğim. Çünkü yemesini ve arzularını benim rızam için terk etmektedir.

Oruçlu için iki sevinç vardır: İftar ettiğinde bir sevinç, Rabbine kavuştuğunda bir sevinç!

Oruçlu kişinin ağız kokusu, Allah indinde miskten daha hoştur. Oruç kalkandır, oruç kalkandır!

(Buhari, “Savm”, 9.)

Üç aylarda hangi oruçlar tutulmalı? Ramazandan kalan kaza oruçları mı yoksa nafile oruçlar mı?
Doç. Dr. Zeki Uyanık
Yazarımız Kim ?

Doç. Dr. Zeki Uyanık