Yapay Yağmur Projesi ve Susuz İzmir

Son günlerde İzmir’de yapay yağmur tartışmaları gündemde. İzmir’in barajları malumunuz kış günü boş ve halen su kesintileri yaşanıyor. Bu durum yerel yöneticileri yeni çözümler aratmaya itiyor. Peki gerçekten İzmir yeterince yağış almıyor mu? Bu konuda net verilere sahip olmasam da son günlerdeki yağışlar ve bu sene bütünüyle değerlendirdiğimizde aslında hiç de fena bir yağış almıyor bu şehir.

Peki ne oluyor bu yağışlar: genellikle boşa akıyor. Çatıların üzerinde depolama sistemleri olsa ki bu konuda önemli çalışmalar var; yılın büyük bölümünde herkes kendi evindeki su ihtiyacını sadece bu kaynaklardan karşılayabilir. Bir de izinsiz açılan su kuyuları var ki; bu sorun ne yazık ki kentimizin su kaynaklarını harap ediyor. Son yıllarda açılan kaçak hobi bahçelerine açılan izinsiz su kuyuları nedeniyle İzmir’in susuzluğu arttı. İzmir’deki su sorunu nedeniyle yapay yağmur yağdırılması; tabi ki önemli ama kayıp kaçakların önüne geçilmesi de bir o kadar önemli.

Gelelim yapay yağmura; bir diğer adı bulut tohumlama. Bugün okuduğum bir haberde uygulamanın son derece yerinde olan bir uygulama olduğunu belirtmişti bir profesör. Çünkü İzmir su sorunu yaşıyor ve bu sorunu bir şekilde atlatmak için son yıllarda denenen bir metot bulunmuş. Fakat yurt içinde böyle bir uygulama yapan şirketin bulunmadığını aktardı İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay. Yurt dışında da araştırmaların devam ettiğini bildirdi.

Bu projeyi hangi ülkeler uyguluyor diye merak ettim ve bir araştırdım. Yapay zeka aracı Chat GPT’ye sordum ve Birleşik Arap Emirlikleri, Tayland, Çin, Suudi Arabistan, İran, Hindistan, ABD’nin belirli eyaletleri, Güney Afrika ve Avustralya’da uygulandığını gördüm. Bilimsel çalışmalara göre yapay yağmur (bulut tohumlama) uygulamalarının dünya genelindeki ortalama başarı oranı, uygun koşullarda mevcut yağışı yaklaşık %10–15 artırabilmesi şeklinde özetleniyor.

Şimdi tüm dikkatimle İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin bu projeyi nasıl hayata geçireceğini izlemek istiyorum. Umarım başarılı olunur. Ama bence her zaman ki gibi bu sorunu ortadan kaldırmak için evvela kendimizdeki hatalarımızı düzeltmeliyiz. Yerel yönetimleri veya hükümetleri suçlamak en kolayı. Önemli olan kendi hatalarımızı düzeltip, israfı ortadan kaldırmamız. Bu şekilde yaparsak bu tür projelere de hiç ihtiyaç kalmaz.

Yapay Yağmur Projesi ve Susuz İzmir