Avrupa’daki kuraklık Türkiye'yi de vurabilir

Avrupa'da etkisini artıran kuraklık ve aşırı sıcak hava dalgaları, küresel gıda güvenliği ve tarımsal üretim açısından alarm zillerini çaldırıyor. Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO) ile Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü'nün (FAO) araştırmaları yeni bir El Niño evresinin başlamasının çok yakın olduğunu ortaya koyarken, Avrupa'da yaşanan kuraklığın Türkiye'yi de doğrudan etkileyeceği uyarısı yapıldı. Ziraat Mühendisi Bilge Keykubat, Avrupa'daki üretim kayıplarının küresel gıda fiyatlarını artıracağını, bunun da Türkiye'de özellikle tahıl, yem hammaddeleri, et ve süt fiyatlarına baskı oluşturacağını söyledi. Avrupa'daki arz daralmasının bazı ürünlerde Türkiye için ihracat fırsatı yaratabileceğini de belirten Keykubat, bu fırsatın ancak su yönetimi, kuraklığa dayanıklı üretim ve doğru tarım politikalarıyla değerlendirilebileceğini ifade etti.

EL NİÑO TARIMSAL ÜRETİMİ ALARMA GEÇİRDİ

Dünya Meteoroloji Örgütü ile Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü uzmanlarının araştırmalarına göre yeni bir El Niño evresinin başlamasının çok yakın olduğuna dikkat çeken Keykubat, bunun dünya genelinde tarımsal üretim ve gıda tedarikini alarma geçirdiğini söyledi. Keykubat, “Dünya Kaynakları Enstitüsü verileri bizlere kötü senaryoları açıkça gösteriyor. Dünya nüfusunun dörtte birine ev sahipliği yapan 25 ülke son derece yüksek su kıtlığıyla karşı karşıya. Verilere göre nehir taşkınlarından etkilenen insan sayısı 2010 yılında 65 milyondan 2030 yılında 132 milyona yükselecek. Kıyı taşkınlarından etkilenenlerin sayısı ise 7 milyondan 15 milyona çıkacak. Dünyadaki sulanan ürünlerin üçte biri aşırı yüksek su stresi yaşayan bölgelerde yetiştiriliyor. Avrupa ve Küresel Kuraklık Gözlem Evleri verilerine göre de mayıs ayının sonlarında Avrupa'da kuraklık koşulları daha da kötüleşti. İber Yarımadası, İngiltere, Fransa, Alpler ve İtalya'da uzun süreli sıcak hava dalgaları yaşandı. Avrupa'da mayıs sonunda yoğunlaşan kuraklık, küresel gıda sisteminin birbirine ne kadar bağlı olduğunu gösteren çarpıcı bir örnektir” dedi.

KURAKLIK GIDA ENFLASYONUNU TETİKLEYEBİLİR

Avrupa'nın önemli bir tahıl ve hayvansal üretim merkezi olduğunu belirten Keykubat, “Avrupa'da verim düşüşü küresel piyasalarda özellikle tahıl, yağlı tohumlar ve yem hammaddelerinde fiyatları artıracaktır. Türkiye'nin bu ürünlerdeki ithalat bağımlılığı göz önüne alındığında bu durum yurt içi gıda enflasyonunu tetikleyen en önemli dışsal faktörlerden biri olacaktır. Avrupa'dan ithal ettiğimiz yem hammaddelerindeki fiyat artışları zaten zorlanan hayvancılık sektörünün maliyetlerini yükseltecek, bunun sonucunda et ve süt fiyatlarında yukarı yönlü baskı oluşacaktır. Avrupa'nın diğer pazarlardan ürün çekmeye başlaması ise ihracatçımız açısından lojistik rekabeti artırırken tedarik zincirindeki fiyat dalgalanmalarını da büyütecektir. Ayrıca Avrupa'yı etkisi altına alan sıcak hava dalgaları, Türkiye'nin de içinde bulunduğu Doğu Akdeniz Havzası'nda kuraklık ve orman yangını riskini artırmaktadır” diye konuştu.

TÜRKİYE İÇİN RİSK KADAR FIRSAT DA VAR

Avrupa'daki arz daralmasının Türkiye için önemli ihracat fırsatları da oluşturabileceğini ifade eden Keykubat, bu sürecin doğru yönetilmesi gerektiğini vurguladı. Keykubat, “Türkiye üretimi doğru yönetebilir ve verimliliğini koruyabilirse Avrupa'daki arz boşluğunu dolduracak alternatif bir tedarikçi konumuna gelebilir. Özellikle zeytinyağı, kuru meyve, yaş üzüm ve stratejik sebze ihracatında elimiz güçlenebilir. Bu kriz aynı zamanda su yönetimi, hassas tarım, atık suyun tarımda kullanımı ve kuraklığa dayanıklı tohum yatırımlarının hızlandırılması için önemli bir uyarıdır. Avrupa'daki 2026 kuraklığı bize gıdanın sadece bir emtia değil, ulusal güvenlik meselesi olduğunu yeniden hatırlatıyor. Avrupa'nın içine düştüğü üretim paniğinden ders çıkarıp su verimliliğini, dijital tahminleme modellerini ve ürün desenimizi iklim krizine göre yeniden düzenlemeliyiz. Avrupa'daki kuraklık bir erken uyarı sinyalidir. Türkiye bu sinyali doğru okuyabilirse hem kendi arz güvenliğini sağlayabilir hem de Avrupa pazarındaki tedarik boşluğunu doldurarak önemli bir ticari avantaj elde edebilir” dedi.