İPSD’den ‘Ara zam’ çağrısı

İşsizlik ve Pahalılıkla Savaş Derneği Genel Merkezi, 2026 yılı Mart ayı enflasyon verileri ve yaşam maliyetleri üzerine hazırladığı raporu kamuoyuyla paylaştı. TÜİK, TÜRK-İŞ ve DİSK-AR verilerinin temel alındığı açıklamada, yılın ilk üç ayında resmi enflasyonun yüzde 10,04 olarak gerçekleştiği, bu süreçte asgari ücrete yapılan artışın yüzde 47’sinin, memur zammının ise yüzde 91’inin enflasyon karşısında eridiği ifade edildi. Bekâr bir çalışanın yaşama maliyeti ile mevcut asgari ücret arasındaki farkın 14 bin 510 liraya yükseldiğine dikkat çekilen raporda; Türkiye’nin emekli harcamalarının GSYH içindeki payının yüzde 5,2 ile AB ortalaması olan yüzde 12,3’ün yarısından daha az olduğu bilgisine yer verildi. Dernek yönetimi, sabit gelirlilerin alım gücündeki bu gerileme nedeniyle işçi, memur ve emekli maaşlarına derhal ara zam yapılması gerektiğini savundu.

ZAM ORANLARININ BÜYÜK KISMI ENFLASYONA GİTTİ

Verilere göre, asgari ücrete yılbaşında yapılan 5 bin 971 liralık artışın 2 bin 819 lirası (yüzde 47’si) enflasyon karşısında değer kaybetti. En düşük emekli aylığına yapılan 3 bin 119 liralık artışın 2 bin 8 lirası (yüzde 64’ü) erirken, memur ve memur emeklilerine yapılan yüzde 11’lik artışın ise 10 puanının enflasyon tarafından yutulduğu kaydedildi. İşçi ve Bağ-Kur emeklilerinde ise yapılan artışın yüzde 78’inin alım gücü olarak ortadan kalktığı bildirildi.

GSYH PAYINDA TÜRKİYE SONLARDA

Dernek, Türkiye’deki emekli harcamalarını Avrupa ülkeleriyle kıyaslayan verileri de raporuna ekledi. Emekliler için yapılan harcamaların Gayrisafi Yurt İçi Hasıla’ya (GSYH) oranının Avrupa Birliği (AB) ortalamasında yüzde 12,3 olduğu belirtilirken; bu oranın İtalya’da yüzde 15,5, Yunanistan’da yüzde 14 ve Almanya’da yüzde 11,5 seviyesinde seyrettiği ifade edildi. Türkiye’de ise emekli harcamalarının GSYH içindeki payının yüzde 5,2 olduğu bilgisi verildi. Açıklamada, kaynak yetersizliği gerekçelerinin bu tabloyla örtüşmediği savunularak gelir dağılımında adalet vurgusu yapıldı.

YAŞAMA MALİYETİ VE ASGARİ ÜCRET ARASINDAKİ FARK

Raporda, Mart 2026 itibarıyla 28 bin 75 TL olan asgari ücretin, 42 bin 585 TL olarak hesaplanan aylık yaşama maliyetinin gerisinde kaldığı verisi paylaşıldı. Asgari ücretlilerin ve emeklilerin yılbaşından bu yana açlık sınırının altında bir gelirle yaşam mücadelesi verdiği ifade edilen açıklamada, sendikalara ve ilgili kurumlara üretimden gelen gücü kullanma çağrısı yapıldı. Pahalılık ve işsizlikle mücadelenin temel yolunun, sabit gelirlilerin satın alma gücünün korunması ve insanca yaşayacak bir ücret seviyesine ulaşılması olduğu kaydedildi.