TBMM’de kabul edildi: Sosyal medya ve oyun platformlarına sıkı denetim geliyor

Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde ele alınan Sosyal Hizmetler Kanunu ile bazı yasalarda değişiklik öngören teklif kapsamında önemli düzenlemeler yürürlüğe giriyor. Genel Kurul’daki son görüşmelerde teklifin 9 maddesi daha kabul edilirken, özellikle sosyal medya platformları ve dijital oyun sektörüne yönelik kapsamlı yükümlülükler getirildi.

Yeni düzenlemeyle birlikte “oyun”, “oyun geliştirici”, “oyun dağıtıcı” ve “oyun platformu” gibi kavramlar ilk kez açık şekilde yasal tanımlara kavuştu.

15 YAŞ ALTINA SOSYAL MEDYA KISITLAMASI

Düzenlemenin öne çıkan başlıklarından biri çocuklara yönelik getirilen sınırlamalar oldu. Buna göre sosyal ağ sağlayıcılar, 15 yaşın altındaki kullanıcılara doğrudan hizmet veremeyecek. Bu kuralın uygulanabilmesi için platformların yaş doğrulama sistemleri başta olmak üzere gerekli tüm teknik önlemleri hayata geçirmesi zorunlu olacak.

15 yaşını doldurmuş ancak reşit olmayan kullanıcılar için ise özel bir sistem devreye alınacak. Bu yaş grubuna yönelik “ayrıştırılmış hizmet” sunulması gerekecek ve alınan önlemler platformların internet sitelerinde şeffaf biçimde yayımlanacak.

EBEVEYN KONTROLÜ ZORUNLU OLUYOR

Yeni yasa ile sosyal medya şirketlerine ebeveyn denetimine yönelik araçlar geliştirme zorunluluğu da getiriliyor. Kullanıcı hesaplarının kontrol edilebilmesini sağlayan, satın alma, kiralama ve abonelik işlemlerini ebeveyn onayına bağlayan sistemlerin kurulması gerekecek. Ayrıca çocukların platform kullanım sürelerinin izlenmesi ve sınırlandırılması da bu mekanizmaların temel unsurları arasında yer alacak. Bunun yanı sıra yanıltıcı reklamların önlenmesi de platformların sorumluluğuna dahil edildi.

Günlük erişimi 10 milyonu aşan sosyal ağ sağlayıcılar için ise daha sıkı kurallar uygulanacak. Acil durumlarda verilen erişim engelleme ya da içerik kaldırma kararlarının en geç 1 saat içinde yerine getirilmesi zorunlu olacak. Ayrıca hukuka aykırı içeriklerin yeniden paylaşılmasını önlemek amacıyla proaktif tedbirlerin alınması da şart koşuluyor.

KURALLARA UYMAYAN PLATFORMLARA AĞIR YAPTIRIMLAR

Yeni yasa, belirlenen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi halinde uygulanacak yaptırımları da ayrıntılı şekilde düzenliyor. Buna göre, idari para cezası verilmesine rağmen 30 gün içinde gerekli düzenlemeleri yapmayan platformlara Türkiye’de reklam verilmesi yasaklanacak. Bu süreçte yeni reklam anlaşmaları yapılamayacak ve para transferleri gerçekleştirilemeyecek.

Eğer 3 ay içinde de uyum sağlanmazsa, platformların internet bant genişliği kademeli olarak düşürülecek. İlk aşamada yüzde 50, devamında ise yüzde 90’a kadar daraltma uygulanabilecek. Bu kararlar sulh ceza hakimlikleri tarafından alınacak ve erişim sağlayıcılar tarafından en geç 4 saat içinde hayata geçirilecek.

OYUN PLATFORMLARINA DA YENİ KURALLAR GETİRİLDİ

Teklif kapsamında dijital oyun sektörü de düzenleme altına alındı. Buna göre, yaş derecelendirmesi yapılmamış oyun içerikleri doğrudan sunulamayacak; bu tür içerikler en yüksek yaş kategorisine göre sınıflandırılarak kullanıcıya sunulabilecek.

Yurt dışı merkezli olup Türkiye’den günlük erişimi 100 bini aşan oyun platformları için de temsilci bulundurma zorunluluğu getirildi. Bu temsilcinin bilgileri Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’na bildirilecek ve iletişim detayları platform üzerinde açık şekilde yer alacak.

BTK ayrıca, platformlardan kurumsal yapılarına, bilişim altyapılarına ve veri işleme süreçlerine ilişkin ayrıntılı bilgi talep edebilecek. Bu bilgilerin en geç 15 gün içinde kuruma sunulması gerekecek.

Kurallara uyulmaması durumunda uygulanacak cezalar da kademeli olacak. İlk etapta 1 milyon TL ile 10 milyon TL arasında, devamında ise 10 milyon TL ile 30 milyon TL arasında idari para cezaları kesilebilecek. İhlallerin sürmesi halinde bant genişliği önce yüzde 30, ardından yüzde 50 oranında daraltılabilecek.

Sosyal medya ve oyun platformlarını kapsayan bu düzenlemeler, yasanın Resmi Gazete’de yayımlanmasından 6 ay sonra yürürlüğe girecek. Bu süre içinde platformların teknik ve idari altyapılarını yeni kurallara uygun hale getirmesi beklenecek.