Tekstil boyahanelerinde istihdam bin 300 seviyelerine düştü

BERKAY ERDEN Ege Bölgesi Sanayi Odası’nın meclisinde konuşan Meclis Üyesi Önder Teker, tekstil sektörünün ve özellikle tekstil boya firmalarının son durumunu ortaya koydu. İzmir ve çevresinde Cumhuriyet dönemimde kurulmuş tam teşekkülü firmaların birer birer kapandığını ve istihdam oranlarının düştüğüne dikkat çeken Teker, istihdam sayılarının bin 300 seviyesine kadar düştüğünü açıkladı. 

TEKSTİL LOKOMOMATİFİ GERİDE KALDI

Tekstil sektörünün tüm dünyada lokomotif görevi gördüğünü ancak zamanla diğer sektörlere geçildiğini aktaran Teker, “Geçen gün Alsancak'tan geçerken, biliyorsunuz eskiden Şark Sanayi vardı. İzmir'de ilk kurulan büyük tekstil fabrikalarından, tekstil depolarından biriydi. Oradan biraz devam ettim; İzmir Pamuklu Mensucat, biraz daha ileride Sümerbank... Böylece o günleri hayal meyal yeniden yaşadım. 1990 yılında mezun olduktan sonra, 2-3 yıl boyunca bir İstanbul firmasının tekstil kimyasalları pazarlama bölümünde satış temsilcisi olarak çalışmıştım. Nedenini tam bilmesem de o gün çok güçlü bir nostalji yaşadım. Aklıma takıldı; buralar eskiden ne kadar güzeldi... Şark Sanayi, Sümerbank, İzmir Basma, sonrasında Kas Sanayi... En son sol tarafımıza baktığımda orada Kula Mensucat vardı. Şimdiki duruma bakıyorum ve 'Geçmişteki durumla şimdikini nasıl kıyaslarız’ diye kendime soruyorum. Gerçekten geldiğimiz durum içler acısı demek istemiyorum ama tabii ki ekonomik koşullar, 2000'li yıllardaki gümrük birliği gibi bazı sebeplerden dolayı bunlar yaşandı. Öncelikle hepimizin bildiği gibi, tekstil sektörü tüm dünyada gelişmekte olan ülkeler için bir lokomotif görevi görür. Yani ilk başta Almanya'da da, diğer gelişmekte olan ülkelerde de tekstil gerçekten lokomotif bir sektör olarak başlamış, daha sonra diğer sektörlere geçilmiştir” dedi.

SADECE 10 FİRMA KALDI

İzmir’de şu an faaliyet gösteren firmaları ve istihdam sayılarını meclis ile paylaşan Teker, “1900'lü yıllarda Cumhuriyet kurulduktan sonra, biliyorsunuz Atatürk'ün önderliğinde yurdun çeşitli yerlerinde Sümerbanklar kurulmuştur. Bu tesisler gerçekten de devasa tesislerdi. İçinde sosyal konutları, lojmanları, okulları, kreşleri olan tam teşekküllü yapılardı. Bu tesisler 1995-2000 yıllarına kadar yurdun çeşitli yerlerinde faaliyet gösterdiler ama sonrasında ya ayak uyduramadıkları ya da kötü yönetimden dolayı satıldılar, kapatıldılar veya özelleştirildiler. Şimdi 1980 ve 2025 yılları arasında kurulan işletmelere bakıyoruz. O altı taneden sonra 17 tane işletme kurulmuş ve bunlar 1980 yılından 2025 yılına kadar faaliyetlerini sürdürmüşler. Şu an 4 bin 900-5 bin kişi civarında bir istihdam sağlamış durumdalar. Ancak şu an İzmir bölgesinde ayakta kalan firmalarımıza baktığımızda, sadece 10 tane firmamız kalmış durumda. Ekoten 500, Mayteks Örme 600, Fırat Tekstil 80, Beta Yıkama 35, Asya Yıkama 30, Parboy Tekstil 17, Egemen Yıkama 25, Egepak Yıkama 30 ve Püre Yıkama 40 kişiyi istihdam etmektedir. Toplam çalışan sayısı ise bin 357 olarak belirtilmektedir. Zaten kapasitelerine baktığımızda Ekoten ve Mayteks Örme dediğimiz firmalar farklı bir sektörde kumaş boyama yapıyorlar. Diğerlerinin hepsi bizim kendi meslek grubumuza ait olan yerler. Çalışan sayımızı görüyorsunuz; o iki firmayı ayırdığımız zaman tekstil boyahanesi olarak geriye bin 300-bin 350 kişi kalmış durumda. Bunlar da yani KOBİ niteliğindeki boyahaneler. Maalesef durumumuz bu” diye konuştu.