Türkiye, uzayda vitrine çıkıyor: Küresel kongre Antalya’da düzenlenecek

Türkiye, 2024 yılında gerçekleştirdiği ilk insanlı uzay misyonunun ardından uzay ve havacılık alanındaki iddiasını güçlendirecek adımlara odaklandı. Astronotlar Alper Gezeravcı ve Tuva Cihangir Atasever’in 2024’te tamamladığı insanlı uzay görevleriyle ivme kazanan süreç, her geçen yıl daha geniş bir boyuta taşınıyor. Bu kapsamda daha önce Milano ve Sidney’de düzenlenen Uluslararası Uzay Kongresi organizasyonlarına katılarak projelerini uluslararası kamuoyuyla paylaşan Türkiye, bu yıl ise uzay alanındaki en büyük organizasyonlarından birine ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor. Antalya’da 5-9 Ekim tarihleri arasında gerçekleştirilecek IAC 2026’da, dünyanın dört bir yanından 10 bini aşkın uzay, havacılık ve bilim alanının önde gelen ismi bir araya gelecek.

TÜRKİYE, UZAY SAHNESİNDE MERKEZ ÜLKE OLACAK

77’ncisi düzenlenecek Uluslararası Uzay Kongresi, bu yıl “Dünya daha fazla uzaya ihtiyaç duyuyor” sloganıyla gerçekleştirilecek. Etkinlikte uzay çalışmalarının yanı sıra sürdürülebilirlik, teknoloji, havacılık ve turizm başlıkları da ele alınacak. Türkiye, kongrede yalnızca ev sahibi ülke olarak değil, aynı zamanda yönlendirici bir aktör olarak da yer alacak. Türkiye Uzay Ajansı (TUA) Başkanı Yusuf Kıraç’ın Uluslararası Uzay Federasyonu Başkan Yardımcılığına ve Asya-Pasifik Uzay İşbirliği Örgütü Konsey Başkanlığına seçilmesi, Türkiye’nin uzay diplomasisindeki etkinliğini güçlendirecek önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Bu süreçte Türkiye’nin, 2035 yılına kadar 1,8 trilyon dolara ulaşması öngörülen küresel uzay ekonomisinden aldığı payı artırması ve bu alanda söz sahibi ülkeler arasında yer alması hedefleniyor.

ULUSLARARASI İŞBİRLİKLERİ ÖN PLANA ÇIKACAK

Kongrede, uzay çalışmalarının yalnızca bilimsel ve teknolojik ilerleme değil; sürdürülebilir, güvenli ve erişilebilir bir gelecek inşa etmenin de temel unsurlarından biri olduğu vurgulanacak. Etkinliğin, Türkiye’nin uzay ekosisteminin uluslararası görünürlüğünü artırması ve yeni işbirliklerine zemin hazırlaması bekleniyor. IAC 2026’nın, yenilikçi projelerin ortaya çıkmasına katkı sunması ve bilimsel diplomasi açısından önemli bir buluşma noktası olması öngörülüyor.

UZAY ÇALIŞMALARINA AYRILAN BÜTÇE ARTIRILDI

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından uzay çalışmalarına ayrılan bütçe, bu yıl önemli ölçüde artırıldı. Geçen yıl yaklaşık 5 milyar lira olan bütçe, bu yıl 9 milyar liraya yükseltildi. Ay Programı kapsamında çalışmalarını sürdüren Türkiye, son olarak uzay limanı projesinde de kritik bir aşamaya geçti. Proje ile Türkiye’nin, kendi uydularını ve Ay misyonu araçlarını başka ülkelere bağımlı olmadan fırlatabilmesi amaçlanıyor. Uzay limanının Somali’de inşa edilmesi planlanıyor.

İNSANLI UZAY MİSYONLARIYLA DÖNÜM NOKTASI AŞILDI

Astronot Alper Gezeravcı’nın 18 Ocak 2024’te Uluslararası Uzay İstasyonu’na gönderilmesi ve burada 13 bilimsel deney gerçekleştirmesi, Türkiye’nin uzay çalışmalarında önemli bir dönüm noktası oldu. Ardından Tuva Cihangir Atasever’in yörünge altı uzay uçuşuyla Türkiye, bir yıl içinde iki astronot göndermeyi başaran ülkeler arasına girdi. Türksat 6A uydusunun yerli imkanlarla üretilmesiyle Türkiye, kendi uydusunu geliştirebilen sınırlı sayıdaki ülke arasına adını yazdırdı.

MİLLİ UZAY PROGRAMI HEDEFLERİ SÜRDÜRÜLÜYOR

Milli Uzay Programı kapsamında belirlenen hedefler doğrultusunda çalışmalar devam ediyor. Programda; Ay ile ilk temasın gerçekleştirilmesi, yeni nesil uydu teknolojilerinde rekabetçi ticari markaların oluşturulması, Türkiye’ye ait bölgesel konumlama ve zamanlama sistemi geliştirilmesi, uzaya erişim kabiliyetinin artırılması ve bir uzay limanı işletmesi kurulması gibi başlıklar yer alıyor. Bunun yanı sıra astronomik gözlemler, uzay nesnelerinin yerden takibi, uzay sanayi ekonomisinin geliştirilmesi ve bir uzay teknolojileri geliştirme bölgesinin kurulması da hedefler arasında bulunuyor.

ANTALYA, KÜRESEL UZAY BULUŞMASINA EV SAHİPLİĞİ YAPACAK

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, IAC 2026 için hazırlıkların sürdüğünü belirterek, Milli Uzay Programı kapsamında Türkiye’nin uzay bilimi ve teknolojilerindeki yükselişinin dünyaya duyurulacağını ifade etti. Uluslararası Uzay Kongresi, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda, TUA ve SAHA İstanbul’un ev sahipliğinde Antalya’daki NEST Kongre Merkezi’nde düzenlenecek. Etkinlik kapsamında uluslararası fuar alanları, üst düzey oturumlar, kurum ve şirket tanıtımları ile akademik ve teknik toplantılar gerçekleştirilecek.

Kongre süresince bilim insanları, mühendisler, girişimciler, öğrenciler, uzay ajansları ve karar alıcılar Antalya’da bir araya gelerek küresel uzay ekosisteminin geleceğine yönelik strateji ve işbirliklerini ele alacak.