İzmir Büyükşehir Belediyesi Kent Tarihi, Tanıtım ve Turizm Dairesi Başkanlığı bünyesinde çalışmalarını sürdüren İzmir Miras, Basmane’nin kültürel belleğini yaşatmaya yönelik faaliyetlerine devam ediyor. Bölgenin üretim tarihinde önemli bir yere sahip olan basma geleneği, kadınların katılımıyla gerçekleştirilen deneyim atölyesinde yeniden canlandırıldı.
Yeniden Basma Atölyesi’nde düzenlenen üç saatlik çalışmaya 15 kişi katıldı. Katılımcılar ilk olarak basma geleneğinin geçmişi ile Basmane’nin bu zanaatla olan ilişkisi hakkında bilgi aldı. Ardından ahşap baskı kalıplarını kullanarak kumaşlara kendi desenlerini uyguladı. Geçmişten günümüze taşınan motiflerin yeniden kumaş üzerinde hayat bulduğu atölye, katılımcılara Basmane’nin kültürel mirasını deneyimleyerek tanıma imkanı da sundu.
“KÜLTÜREL MİRASLARIMIZA SAHİP ÇIKMALIYIZ”
Ege Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Uluslararası İlişkiler Bölümü’nde görevli akademisyen Dr. Tülay Gül Polat ise geçmişte müzecilik alanında da çalıştığını belirterek kültürel mirasın uygulamalı çalışmalarla yaşatılmasının önemine dikkat çekti. Polat, “Kültürel miraslarımıza sahip çıkmamız çok kıymetli. İzmir Miras da bu konuda üzerine düşen görevi büyük bir emekle yerine getiriyor. Basma zanaatının elbette çok küçük bir parçasına dahil olabildik ama bu kadarı bile o duygusal ve tarihsel bağı kurmak için çok kıymetliydi. Atölyeden çok büyük keyif aldım” diye konuştu.
“BİZZAT İÇİNDE OLMAK ÇOK KEYİFLİYDİ”
Basmane sokaklarında gezerken atölyeyi fark ettiğini anlatan İknur Yatırgünsur, geleneksel sanatlara ilgisinin kendisini içeriye çektiğini söyledi. Daha önce uzaktan izlediği bir üretimin ilk kez parçası olduğunu belirten Yatırgünsur, “Gerçekten çok keyifli ve eğlenceli geçti. Benim için bir ilkti. Hep uzaktan gördüğüm bir şeydi, bizzat içinde olmak çok keyifliydi. Güzel bir tarihi bilgilendirme de aldık. Şimdi basmaya ve Basmane bölgesine daha farklı bir bakış açısıyla bakıyorum” dedi. Kendisinin de bez bebekler yaptığını söyleyen Yatırgünsur, atölyede öğrendiklerini kendi üretimine taşımayı düşündüğünü belirterek, “Bu sanatı bez bebek kıyafetleriyle nasıl birleştirebilirim diye düşündüm. Katılmamda bunun da etkisi vardı. Bütün bunlar bir araya geldi ve benim için çok keyifli bir süreç oldu” diye konuştu.
TEORİDE ÖĞRENDİ, ATÖLYEDE DENEYİMLEDİ
Ege Üniversitesi Moda Tasarımı mezunu Gözde Dadakoğlu için ise atölye, eğitim hayatında teorik olarak öğrendiği basma geleneğiyle yıllar sonra uygulamalı olarak buluşma fırsatı oldu. Dadakoğlu, “Basma geleneğini daha önce derslerde işlemiştik ancak o zaman sadece slayt halinde görmüştük. Hiç deneyimleme şansım olmamıştı. İzmir Miras’ın paylaşımını görünce hemen kayıt olmak istedim. Burada bunu deneyimleme şansı yakaladım. Hem tarihi açıdan hem de nasıl uygulayacağımız konusunda bizi bilgilendirdiler. Burada olduğum için çok mutlu oldum” ifadelerini kullandı.
HER GÜN GEÇTİĞİ BASMANE’NİN HİKÂYESİNİ ÖĞRENDİ
Kendisini bir kent gönüllüsü olarak tanımlayan Sibel Atak da atölyenin, her gün içinden geçtiği Basmane’nin geçmişini daha yakından tanımasını sağladığını söyledi. Sibel Atak, “Her gün geçtiğim Basmane’nin adının nereden geldiğini, basım tekniğini ve bu mirasın nasıl yaşatıldığını öğrenmek benim için çok kıymetliydi. Atölye çok keyifliydi. Bu mirası yeniden yaşatmanın hazzı ve keyfi içindeyim” dedi
BASMA GELENEĞİ YENİDEN HAYAT BULDU
Basmane’nin geçmişteki üretim hayatında önemli bir yere sahip olan basma geleneği, düzenlenen atölyeyle yeniden gün yüzüne çıkarıldı. Geçmişten günümüze ulaşan desenler, katılımcıların çalışmalarıyla yeniden kumaşlara işlendi. İzmir Büyükşehir Belediyesi, İzmir Miras kapsamında yürüttüğü çalışmalarla kentin somut ve somut olmayan kültürel mirasını korumayı, bu değerlerin kentliler tarafından deneyimlenmesini ve gelecek kuşaklara aktarılmasını amaçlıyor.
İlk kez düzenlenen “Basmane’de Kadın Eli – İzmir Basma Geleneği Deneyim Atölyesi” yoğun ilgi gördü ve 15 kişilik kontenjan tamamen doldu. Atölyenin, yeni katılımcıların da katılımıyla önümüzdeki günlerde yeniden düzenlenmesi planlanıyor.