Organik atıklar evlerde dönüşecek

İzmir Büyükşehir Belediyesi, organik mutfak atıklarını kaynağında ayrıştırarak doğaya geri kazandırmayı hedefleyen bokaşi kompost uygulamasını hayata geçiriyor. Başkan Dr. Cemil Tugay’ın öncülüğünde yürütülen “Dönüşüme Evde Başla” projesi kapsamında, gönüllü hanelerden başlanarak organik atıkların ev ortamında komposta dönüştürülmesi amaçlanıyor. Projeye katılmak isteyen İzmirliler için başvuru süreci başladı.

İzmir Büyükşehir Belediyesi Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı tarafından yürütülen uygulama kapsamında, evlere ücretsiz bokaşi kompost setleri dağıtılacak. Özel kovalarla gerçekleştirilecek süreçte, evsel organik atıklar az oksijenli ortamda yararlı mikroorganizmalar aracılığıyla fermente edilerek komposta dönüştürülecek.

Yemek artıkları, sebze ve meyve kabukları, yumurta kabukları gibi organik atıklar, kentin atık toplama sistemine girmeden doğrudan hanelerde değerlendirilecek. Bu sayede sera gazı salımının azaltılması, toprağın besin değerinin artırılması ve daha güvenli gıda üretimine katkı sağlanması hedefleniyor.

TUGAY: TOPRAĞI DA TARIMI DA KURTARABİLİRİZ

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, atık ayrıştırmanın önemine dikkat çekerek, “Can çekişen toprağın kurtuluşu bizim elimizde. Depolama alanlarına ya da yakma tesislerine gönderdiğimiz çöplerin içindeki en değerli kısım olan organik atıkları doğru değerlendirerek toprağı da tarımı da kurtarabiliriz” ifadelerini kullandı.

Ambalaj atıkları için yürütülen çalışmaları hatırlatan Tugay, projeye ilişkin şu açıklamalarda bulundu: “Artık bir hedefimiz daha var, organik atıklarımızı da değerlendireceğiz. Evlerde herkesin rahatlıkla yapabileceği bir kompost çalışmasını Büyükşehir olarak başlatmaya karar verdik, bu konuda sizi de bizimle çalışmaya davet etmek istiyorum. Bokaşi kompost kovalardan satın aldık. Bizimle iş birliği yapmak isteyen yurttaşlarımıza ücretsiz dağıtacağız. Kova dolduğu zaman kapılardan teslim alacağız. Bu çalışmaya katılmak isteyen hemşehrilerimizin bizi aramasını bekliyoruz. Bu konuda kent olarak daha bilinçli olacağımıza inanıyorum. Bu proje yurttaşlarımızın çabası ve katkısı ile başarılı olacaktır. Bu güzel şehrimizi hep birlikte koruyalım, hep birlikte daha yaşanabilir hale getirelim.”

BAŞVURULAR BAŞLADI

Projenin ilk etabı Konak ilçesinin Kültür ve Alsancak mahallelerinde başlatıldı. Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı ekipleri pilot bölgede sahaya inerek vatandaşlara bokaşi kompost seti hakkında bilgilendirme yaptı. Gönüllülük esasına dayalı yürütülecek uygulama için başvurular, İzmir Büyükşehir Belediyesi Alo 153 Hemşehri İletişim Merkezi (HİM) üzerinden alınacak.

ÜRETİLEN KOMPOST TOPRAKLA BULUŞACAK

Vatandaşlar, evlerinde elde ettikleri kompostu bahçelerinde, büyük saksılarda, apartman veya site bahçelerinde değerlendirebilecek. Ayrıca kompost, bahçesi olanlara hediye edilebilecek ya da park ve piknik alanlarında doğaya bırakılabilecek. Kendi imkânlarıyla değerlendirmek istemeyenlerin ürettiği kompostlar ise belediye ekipleri tarafından toplanacak. Elde edilen ürünler, park, bahçe ve tarım alanlarında toprak iyileştirici olarak kullanılacak.

KOKUSUZ, PRATİK VE ÇEVRECİ YÖNTEM

Bokaşi kompost yöntemi; meyve ve sebze atıkları, yemek artıkları ile çay ve kahve posası gibi organik atıkların, kapalı kovalar içinde koku, sinek ve haşere oluşturmadan fermente edilmesini sağlıyor. Oksijenin sınırlı olduğu ortamda gerçekleşen fermantasyon sayesinde atıklar çürümeye bırakılmadan değerlendiriliyor.

Apartman yaşamına uygun olan sistem, ev ortamında kolayca uygulanabiliyor. Süreç sonunda elde edilen fermente ürün toprağın yapısını güçlendirirken, fermantasyon sırasında oluşan sıvı da seyreltilerek doğal gübre olarak kullanılabiliyor.

BOKAŞİ NEDİR?

Japonca kökenli bir kelime olan bokaşi, “fermente organik madde” anlamına geliyor. Geleneksel komposttan farklı olarak bu yöntemde yiyecek atıkları oksijensiz ortamda özel mikroorganizmalarla fermente ediliyor.

Bokaşi kompost; koku ve böcek oluşumunu engelliyor, sera gazı salımını azaltıyor ve düşük maliyetle evde uygulanabiliyor. Toprağın yapısını ve su tutma kapasitesini iyileştirirken, besin maddelerini bitkiler için hazır hale getiriyor. Kimyasal kalıntıların azaltılmasına katkı sağlayan yöntem, daha verimli ve sağlıklı gıda üretimini destekliyor.