UNESCO Dünya Miras Listesi'ndeki Efes Antik Kenti'nde, Kültür ve Turizm Bakanlığının "Geleceğe Miras Sonsuz Efes" projesi kapsamında kazı ve restorasyon çalışmaları devam ediyor. Antik kentin yeni gezi rotası kapsamında çalışmaların sürdüğü Stadyum Caddesi'nde, deprem, yangın ve doğal afetler nedeniyle yıkılan sütunlar ve taş bloklar uzman restoratörler tarafından yeniden ayağa kaldırılıyor. Stadyum Caddesi'nin yanına kurulan ve ekip tarafından "taş hastanesi" olarak adlandırılan bölümde; kırılmış sütunlar, kaideler, başlıklar ve yazıtlı bloklar tek tek inceleniyor. Burada taşlar önce belgeleniyor, ardından temizlik, sağlamlaştırma ve birleştirme işlemlerinden geçiriliyor. Restorasyonu tamamlanan parçalar ise ait oldukları yerlere yeniden yerleştiriliyor.
"TAŞLAR EN İNCE AYRINTISINA KADAR BELGELENİYOR"
"Geleceğe Miras Sonsuz Efes" Projesi Koordinatörü, Pamukkale Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Bahadır Duman, 2023 yılında başlayan çalışmaların ziyaretçi karşılama merkezi, Stadyum Caddesi ve antik tiyatroda yoğunlaştığını söyledi. Prof. Dr. Bahadır Duman, çalışmaların arkeolog, restoratör, jeolog, mimar ve mühendislerden oluşan yerli ve yabancı 200-250 kişilik ekip tarafından yürütüldüğünü belirtti. Stadyum Caddesi'ndeki sütun, kaide ve başlıkların restorasyonunun sürdüğünü ifade eden Duman, çalışmalar için bir taş hastanesi oluşturduklarını söyledi. Her taşın uzman personel tarafından detaylı şekilde incelendiğini kaydeden Prof. Dr. Bahadır Duman, "Burası bir hastane ama taş hastanesi, canlı değil, cansız varlıklarla uğraşıyoruz. Bunlar en ince ayrıntısına kadar taranıyor, çizimleri yapılıyor, belgeleniyor. Ardından olası müdahaleler restoratörler ve uzman personel tarafından kararlaştırılıp sonrasında mekanik, kimyasal, birleştirme ve temizleme çalışmaları yapılıyor" dedi.
2500 YILLIK CADDE YENİDEN AYAĞA KALDIRILIYOR
Prof. Dr. Bahadır Duman, Stadyum Caddesi'nin yaklaşık 2500 yıl boyunca aktif olarak kullanıldığını, geçen süreçte deprem, doğal afet ve yangınlar nedeniyle büyük zarar gördüğünü anlattı. Efeslilerin de antik dönemde yıkılan sütunları yeniden yerine yerleştirmek için çaba sarf ettiğini belirten Duman, "Her şey nizami bir şekilde değil, bazen kaideler başlık olarak kullanılmış, bazen sütunlar ters çevrilmiş, alt üste gelmiş. Antik dönemde böyle birçok dokunuş var. Ziyaretçilerin antik çağı daha rahat algılayabilmesi için biz minimum düzeyde müdahalelerimizi yapıyoruz" diye konuştu. Cadde üzerinde 120 ila 130 arasında sütun ve kaide tespit ettiklerini aktaran Duman, bunların yüzde 60'ının restorasyonunun tamamlandığını, kalan bölümün ise önümüzdeki aylarda bitirileceğini söyledi.
YENİ GEZİ ROTASI OLUŞTURULUYOR
Prof. Dr. Bahadır Duman, cadde üzerindeki Latince ve Grekçe yazıtlar ile heykel kaidelerinin Türkçe ve İngilizce çevirilerinin yapıldığını belirterek, "Bu heykel kaidelerin Türkçe ve İngilizce çevirilerini yapıyoruz. Üzerinde ne yazdığını buraya gezen ziyaretçilere daha net bir şekilde aktarmış olacağız" dedi. Yeni rota çalışmalarının Stadyum Caddesi'nin ardından antik tiyatro ve Liman Caddesi'nde devam edeceğini dile getiren Duman, çalışmalar tamamlandığında ziyaretçilerin daha önce görmedikleri yeni bir güzergahla karşılaşacağını kaydetti. Efes'in Küçük Asya'nın başkenti olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Bahadır Duman, "Ziyaretçi, daha önce defalarca Efes'e gelmiş olsa da yepyeni bir güzergahla karşılaşacak" ifadelerini kullandı.
LİMAN CADDESİ'NDE RESTORASYON HAZIRLIĞI
Prof. Dr. Bahadır Duman, Liman Caddesi'nde ise zemin kaplamaları, sütunlar ve Roma hamamında kazı ve restorasyon çalışmalarının sürdürüleceğini söyledi. Orta Liman Kapısı'nda da çalışma yürütüleceğini belirten Duman, "Liman Caddesi'nin sonunda da 3 tane kapı var. Bunlardan Orta Liman Kapısı için korunma kurulundan izinleri alındı. Bu yıl itibariyle orada da minimum düzeyde anastilosis bazlı restorasyon çalışmaları yürüteceğiz" diye konuştu.
0 Yorum
Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu siz yapın!
Bir Yorum Bırakın