DEVA Partisi İzmir İl Başkanı Uygur, İzmir’in ulaşım, altyapı, barınma, çevre ve sosyal sorunları çözüm beklerken yüksek montanlı imar arazilerinin kapalı kapılar ardında gündeme gelmesinin soru işaretlerini artırdığını belirtti. Kent yönetiminde planlamanın bilimsel verilere dayanması, süreçlerin açık yürütülmesi ve alınan kararların İzmir halkının ortak geleceğine hizmet etmesi gerektiğini vurguladı.
“REKREASYON ALANI KARARI VARKEN YAPILAŞMA GÜNDEMDE”
Açıklamada, Buca Cezaevi Alanı’nın yürütülen hukuki mücadele ve yargı kararları sonucunda “Rekreasyon Alanı” olarak belirlendiği hatırlatıldı. Ancak mülkiyet devrinin gerçekleştirilmemesi gerekçe gösterilerek, “İller Bankasının talebi” ve “kamulaştırma bedeli” üzerinden alanın yeniden yapılaşmaya açılmak istendiği ileri sürüldü.
2020 yılında Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile İller Bankası arasında imzalanan protokol doğrultusunda alanın “Rezerv Yapı Alanı” ilan edildiğini, bu kararla plan yapma ve onama yetkisinin belediyelerden Bakanlığa geçtiğini hatırlatan Uygur, mülkiyetin de Hazine’den İller Bankası’na devredildiğini belirtti.
2022 yılında cezaevi binasının yıkıldığını ve alanın yüzde 70’inde en az 550 konut ve dükkân yapılmasına olanak sağlayan imar planı değişikliklerinin onaylandığını kaydeden Uygur, 2023 yılında açılan davalar sonucunda hem rezerv yapı alanı kararının hem de yüksek yoğunluklu yapılaşma öngören planların iptal edildiğini ifade etti. Yargı kararlarıyla alanın tamamının kamu yararı doğrultusunda “Rekreasyon Alanı” olarak belirlendiğini söyledi.
“ONAYLANAN PLAN HUKUKİ DAYANAKTAN YOKSUNDUR”
Uygur, İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından 29 Ocak 2026 tarihinde onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu savundu.
Açıklamada, rezerv yapı alanı kararının İzmir 6. İdare Mahkemesi tarafından iptal edildiği, ardından İzmir 4. İdare Mahkemesi’nin de dayanağı ortadan kalkan imar planı değişikliklerini iptal ettiği hatırlatıldı. Bilirkişi raporlarında alanın kamusal işlevlere ayrılması gerektiğinin, merkezi konumu itibarıyla kamu yararını önceleyen planlamaya uygun olduğunun ve özel mülkiyete konu yapılaşmaların şehircilik ilkelerine aykırı olduğunun vurgulandığı aktarıldı.
Uygur, 2022 yılında onaylanan planda 11 bin 880 metrekarelik alanın yeşil alan, 42 bin 366 metrekarelik kısmın ise ticaret ve konut olarak planlandığını; yeni planda ise 49 bin 247 metrekarelik rekreasyon alanının kaldırıldığını, yerine 16 bin 560 metrekare yeşil alan ayrıldığını ve yaklaşık 72 bin metrekare emsal içeren ticaret ve konut yapılaşması öngörüldüğünü belirtti. Böylece önceki plana göre yaklaşık 2 bin metrekare daha fazla inşaat alanı oluşturulduğunu ifade etti.
“KAMULAŞTIRMA GEREKMİYOR”
Uygur, alanın rekreasyon alanı olarak kullanılabilmesi için iddia edildiği gibi bir kamulaştırma gerekmeyeceğini savundu. 3194 sayılı İmar Kanunu’nun 11. maddesine göre, imar planlarında umumi hizmetlere ayrılan Hazine mülkiyetindeki parsellerin ilgili idareye bedelsiz devrinin esas olduğunu belirtti.
Rezerv yapı alanı kararının iptaliyle birlikte mülkiyet devrinin de hukuki dayanağının ortadan kalktığını ifade eden Uygur, alanın Maliye Hazinesi’ne dönmesi halinde belediyeye bedelsiz devrinin yasal zorunluluk olduğunu öne sürdü. Buna rağmen kamuoyuna 18 milyar TL gibi yüksek kamulaştırma bedelleri yansıtıldığını ve bunun planlama sürecine ilişkin yanlış algı oluşturduğunu dile getirdi.
“KENT SUÇU İŞLENİYOR”
Yaklaşık 80 bin metrekare büyüklüğündeki alanın yapılaşmaya açılması halinde Buca’daki trafik yükünün artacağını, altyapı sorunlarının derinleşeceğini, kent parkı oluşturulabilecek nadir bir kamusal alanın kaybedileceğini ve olası bir depremde geçici barınma alanı olarak belirlenen bir bölgenin ortadan kalkacağını savunan Uygur, bunun kent suçu anlamına geleceğini söyledi.
Buca Cezaevi alanının aynı zamanda toplumsal hafızada önemli bir yer tuttuğunu belirten Uygur, alanın rekreasyon alanı olarak değerlendirilerek bu hafızanın yaşatılabileceğini, yapılaşmanın ise hem kentsel hem toplumsal hafızayı yok saymak olacağını ifade etti.
DEVA Partisi İzmir İl Başkanı Uygur, Buca Cezaevi Alanı’nda kamusal kullanım kararlarını ortadan kaldırarak yapılaşmaya açmaya yönelik her türlü girişime karşı hukuki haklarını kullanmaya devam edeceklerini belirterek, kentlileri ve meslek örgütlerini alanın kamusal alan olarak korunması için açık ve net bir tutum almaya davet etti.