Ege-Koop Danışma Kurulu’ndan 8 Mart çığlığı

Ege-Koop Danışma Kurulu, 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü kapsamında Türkiye’de kadının tarihsel süreçte ve günümüzde yürüttüğü hak temelli mücadeleleri masaya yatırdı. Önceki dönem milletvekilleri, belediye başkanları, gazeteciler, akademisyenler ve alanlarında uzman isimlerden oluşan Danışma Kurulu toplantısında sunulan 2025 yıl sonu verileri, kadının ekonomik ve sosyal hayattaki durumunun “alarm verdiğini” ortaya koydu.

VERİLERLE ACI TABLO

Toplantının açılışında konuşan Ege-Koop Genel Başkanı Hüseyin Aslan, Türkiye'nin kadın hakları konusunda uygar dünyadan hızla uzaklaştığını vurguladı. TÜİK’in son verilerine dayanarak paylaşılan rakamların toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin ulaştığı boyutu gözler önüne serdiğine işaret eden Aslan, şunları söyledi:

“Kadın işsizliği yüzde 11,1 ile erkeklerin iki katına ulaştı. Genç kadın işsizliği yüzde 45,8 ile tarihi bir zirve gördü. 11 milyon 835 bin genç kadının yaklaşık 5 milyonu ne eğitimde ne de istihdamda yer alıyor; bu kadınlar "ev genci" statüsünde, yani ne eğitimde ne de istihdamda yer alıyor, hayattan koparılmış durumda. 2025 yılında 591 kadın en yakınları tarafından katledildi. Yine bu süreçte 10 bine yakın çocuğun evlendirilmesi de toplumsal bir yaradır.”

İstanbul Sözleşmesi’nden çıkılmasının kadını korumasız bıraktığını belirten Aslan, "Devlet kadını koruyamıyor," diyerek sert eleştirilerde bulundu. Aslan, "Kadınların iş gücünden çekilmesi sadece bir ekonomik sorun değil, bir özgürlük meselesidir. Güvencesiz kalan kadın, şiddete karşı daha savunmasız hale gelmektedir" ifadelerini kullandı.

“KAZANIMLAR ALTIN TEPSİDE SUNULMADI”

Türk Kadın Hareketi temsilcisi Mesude Öney’in de konuk olduğu toplantıda, Konak Kent Konseyi Kadın Meclisi Başkanı Gülsen Özkan, kadın hareketinin tarihsel direnişine dikkat çekti. Seçme ve seçilme hakkından Medeni Kanun reformlarına kadar her kazanımın büyük bir mücadele ürünü olduğunu hatırlatan Özkan, kadın hareketinin kazanımlarının hiçbir zaman “altın tepside” sunulmadığını belirtti.

Özkan, yerel yönetimlerde uygulanan kadın kotası gibi ses getiren kampanyaların toplumsal farkındalık yarattığını ve aile bütçesine önemli katkı sağlayan kooperatifleşme modellerinin yaygınlaştığını vurguladı.

ŞİDDETE KARŞI ACİL EYLEM PLANI

Kadın cinayetlerinin çoğunun boşanma aşamasında veya kamusal alanlarda gerçekleştiğine dikkat çeken Özkan, acilen atılması gereken adımları şöyle özetledi:

"6284 etkin uygulanmalı, uzaklaştırma kararları kâğıt üzerinde kalmamalı, teknolojik takip (elektronik kelepçe vb.) artırılmalı.

Her ilçede erişilebilir ve yüksek standartlı sığınma evleri açılmalı. Şiddeti reddeden toplumsal cinsiyet eşitliği eğitimi ilkokuldan itibaren zorunlu olmalı. İyi hal indirimi gibi uygulamalarla perçinlenen cezasızlık algısı derhal son bulmalıdır."

KALKINMANIN YOLU KADIN HAKLARINDAN GEÇER

Toplantı sonunda söz alan Danışma Kurulu üyeleri, kadının mal ve can güvenliğinin olmadığı bir toplumda ekonomik kalkınmanın “hayal” olduğunu vurguladı. 8 Mart’ın sadece bir kutlama değil, bir “hak” arama ve “hesap” sorma günü olduğunu hatırlattılar.