COP31 kapsamında Antalya'da düzenlenen Adil Geçişe İlişkin Dördüncü Yıllık Üst Düzey Bakanlar Yuvarlak Masa Toplantısı'na katılan COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, iklim değişikliğiyle mücadelede adil geçişin önemine dikkat çekti. Düşük emisyonlu ekonomiye geçiş sürecinde çalışanların, ailelerin, gençlerin ve işletmelerin ihtiyaçlarının gözetilmesi gerektiğini belirten Kurum, “Dönüşümün faydasını paylaşırken maliyetini de hakkaniyetle paylaşmalıyız” dedi.
Antalya'da devam eden COP31 İklim Zirvesi'nde 196 ülke ve Avrupa Birliği temsilcileri, iklim kriziyle mücadele kapsamında taahhütlerini, politikalarını ve çözüm önerilerini değerlendiriyor. Zirvenin 8'inci gününün son oturumunda gerçekleştirilen toplantıda Kurum'un yanı sıra COP31 Müzakereler Başkanı ve Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen ile Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) İcra Sekreteri Simon Stiell de konuşma yaptı.
Toplantıda, Birleşik Arap Emirlikleri Adil Geçiş İş Programı kapsamında kaydedilen gelişmeler ele alınırken, ülkelerin ulusal koşullarına uygun, kapsayıcı ve adil dönüşüm süreçlerinin nasıl desteklenebileceği değerlendirildi.
'ADİL GEÇİŞ, İNSANLARIN SORULARINA GÜVEN VEREN CEVAPLAR ÜRETMEKTİR'
İklim dönüşümünün yalnızca büyük hedefler ve politikalar üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini belirten Bakan Kurum, sürecin doğrudan etkileyeceği insanların beklenti ve kaygılarının da dikkate alınmasının önemini vurguladı.
Çalışanların mesleklerinin geleceğini, ailelerin enerji giderlerini, küçük işletmelerin yatırım maliyetlerini ve gençlerin yeni ekonomik düzende iş bulma imkanlarını düşündüğünü ifade eden Kurum, düşük emisyonlu ekonomiye geçişin toplumun bütün kesimlerine yeni fırsatlar sunması gerektiğini söyledi.
Kurum, konuşmasında şu ifadeleri kullandı:
"İklim dönüşümünü büyük hedeflerle konuşuyoruz. Fakat insanların zihnindeki sorular çoğu zaman çok daha sade. Bir çalışan mesleğinin yarın ne olacağını merak etmesi. Bir aile enerji faturasını düşünüyor. Küçük bir işletme, dönüşüm için gerekli yatırımı nasıl yapacağını hesaplıyor. Bir genç, ortaya çıkan yeni ekonomide kendisine yer olup olmayacağını soruyor. Adil geçiş dediğimiz mesele, biraz da bütün bu sorulara güven veren cevaplar üretebilmektir. Düşük emisyonlu ve iklime dirençli bir ekonomiye geçiş, yeni sanayiler, yeni teknolojiler ve yeni iş alanları oluşturuyor. Bu büyük değişimin toplumun her kesimine imkan sunması gerekiyor. Çalışanların yeni beceriler kazanması, dönüşümden etkilenen bölgelerin yeni ekonomik alanlarla güçlenmesi, ailelerin sosyal güvenliğinin korunması bu sürecin ayrılmaz parçalarıdır.”
'ADİL GEÇİŞİN TEK BİR REÇETESİ OLMAZ'
Ülkelerin ekonomik ve sosyal koşullarının, enerji kaynaklarının ve sanayi altyapılarının birbirinden farklı olduğunu hatırlatan Kurum, iklim dönüşümünde bütün ülkeler için geçerli tek bir model uygulanamayacağını dile getirdi.
Ortak fakat farklılaştırılmış sorumluluklar ve göreli kabiliyetler ilkesinin bu süreçte yol gösterici olduğunu belirten Kurum, iklim politikaları oluşturulurken yoksulluğun azaltılması, enerjiye erişim ve kalkınma hakkının da korunması gerektiğini kaydetti.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın COP31 Liderler Zirvesi'nde finansmanın ihtiyaç sahibi ülkelere ulaştırılması ve ulusal önceliklerin gözetilmesi konusunu vurguladığını hatırlatan Kurum, şöyle konuştu:
"Enerji kaynaklarımız, mali imkanlarımız, sanayi yapılarımız ve kalkınma ihtiyaçlarımız birbirine benzemiyor. Bu yüzden adil geçişin tek bir reçetesi olamaz. Ortak fakat farklılaştırılmış sorumluluklar ve göreli kabiliyetler ilkesi bize önemli bir çerçeve sunuyor. Ülkelerin kendi koşullarına göre belirlediği yolları desteklerken; yoksulluğun azaltılmasını, enerjiye erişimi ve kalkınma hakkını da birlikte gözetmemiz gerekiyor. Sayın Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan da COP31 Liderler Zirvesi’nde finansmanın en fazla ihtiyaç duyanlara ulaşmasını ve ülkelerin ulusal önceliklerinin korunmasını özellikle vurguladı. Bu yaklaşım, adil geçişin özüne de temas ediyor. Dönüşümün faydasını paylaşırken maliyetini de hakkaniyetle paylaşmalıyız."
ADİL GEÇİŞ MEKANİZMASI'NIN YAPISI ŞEKİLLENİYOR
Birleşik Arap Emirlikleri Adil Geçiş Çalışma Programı kapsamında enerji, istihdam, sosyal koruma, gıda güvenliği, sanayi ve iklim direnci alanlarında önemli çalışmalar yürütüldüğünü aktaran Kurum, COP31'de bu birikimin somut bir mekanizmaya dönüştürülmesinin hedeflendiğini söyledi.
COP30'da geliştirilmesine karar verilen Adil Geçiş Mekanizması'nın işleyişinin Antalya'da şekillendirildiğini belirten Kurum, ülkelerin ihtiyaç duyduklarında teknik uzmanlığa ulaşabilmesi, kurumsal kapasitelerini geliştirebilmesi ve bilgi paylaşımından yararlanabilmesi gerektiğini ifade etti.
Yerel yönetimlerin de iklim dönüşümünden etkilenen topluluklara destek sunabilecek araçlara sahip olmasının önemine değinen Kurum, mevcut imkanları bir araya getiren ve ülkelerin taleplerine yanıt veren bir sistem oluşturulmasını istediklerini belirterek, “COP30’da geliştirilmesine karar verilen Adil Geçiş Mekanizması’nın nasıl işleyeceğini şekillendiriyoruz. Bu mekanizmanın, Çalışma Programı’nda yıllardır biriken görüşleri gerçek ihtiyaçlarla buluşturmasını önemsiyoruz. Ülkeler ihtiyaç duyduklarında teknik uzmanlığa ulaşabilmeli, kurumlarının kapasitesini geliştirebilmeli, bilgi ve tecrübe paylaşımından yararlanabilmeli. Yerel yönetimler de dönüşümden doğrudan etkilenen topluluklarla çalışırken daha güçlü araçlara sahip olmalı. Burada yeni yapılardan çok, mevcut imkanları birbirine daha iyi bağlayan ve ülkelerin talebine cevap veren bir sistem oluşturmak kıymetli olacak” dedi.
'DİYALOG, UZLAŞI VE AKSİYON' VURGUSU
Adil geçiş mekanizmasının başarılı olmasında finansman, teknoloji ve kurumsal kapasiteye erişimin belirleyici olacağını kaydeden Kurum, sağlanan kaynakların hem dönüşümün toplumsal maliyetlerini azaltması hem de uzun vadeli kalkınmayı desteklemesi gerektiğini söyledi.
COP31 Başkanlığı'nın 'Diyalog, Uzlaşı ve Aksiyon' yaklaşımının adil geçiş sürecinde de temel alınacağını belirten Kurum, bu kavramların toplumun farklı kesimlerinin dinlenmesi, ülkelerin koşullarına uygun ortak çözümler geliştirilmesi ve alınan kararların hayata geçirilmesi anlamına geldiğini ifade etti.
Kurum, "Sağlanan kaynakların da geçişin toplumsal maliyetlerini hafifletirken, uzun vadeli kalkınma imkanlarını büyütmesi gerekiyor. COP31 Başkanlığı olarak ‘Diyalog, Uzlaşı ve Aksiyon’ anlayışımıza adil geçişte de aynı anlamı yüklüyoruz. Diyalog, dönüşümden etkilenen insanları dinlemek demektir. Uzlaşı, ülkelerin farklı şartlarını gözeten ortak bir yol bulmaktır. Aksiyon ise konuşulanların çalışanların, ailelerin, şehirlerin ve işletmelerin hayatında karşılık bulmasıdır" diye konuştu.
'İNSANLAR KENDİLERİNİ BU GELECEĞİN NERESİNDE GÖRECEK?'
Konuşmasının sonunda iklim dönüşümünün başarısının yalnızca emisyon azaltım hedefleriyle ölçülemeyeceğini vurgulayan Bakan Kurum, bu süreçte insanların geleceğe ilişkin güven duymasının da önemli olduğunu dile getirdi.
Çalışanların yeni mesleklere geçebilmesi, gençlerin yeni ekonomik alanlarda istihdam edilmesi, işletmelerin dönüşüm maliyetlerini karşılayabilmesi ve ekonomik değişimden etkilenen bölgelerin yeniden güç kazanmasının adil geçişin temel göstergeleri olduğunu belirten Kurum, sözlerini şöyle tamamladı:
"Bir çalışan yeni bir mesleğe geçebiliyorsa, bir genç yeni ekonomide iş bulabiliyorsa, bir işletme dönüşümün maliyetini karşılayabiliyorsa, bir bölge eski ekonomik yapısının ardından yeniden güçlenebiliyorsa adil geçiş gerçek anlamını bulmaya başlar. Bu toplantının, Çalışma Programı’nın değerlendirilmesine ve Adil Geçiş Mekanizması’nın uygulanabilir bir yapıya kavuşmasına güçlü katkı vermesini diliyorum. İklim dönüşümünün hızını artırırken insanın geleceğe duyduğu güveni de büyütelim."
Kaynak: DHA











