İzmirli biyoloji öğretmeni anlattığı çevre dersi dünya birincisi oldu

İzmir'in Menderes ilçesindeki Özdere Tahir Çamur Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi'nde görev yapan Biyoloji Öğretmeni Gülgün Kaynakçı, çevre eğitimi alanında Türkiye'yi uluslararası arenada zirveye taşıyan önemli bir başarıya imza attı. Kaynakçı'nın, Türkiye Çevre Eğitim Vakfı (TÜRÇEV) tarafından Uluslararası Çevre Eğitim Vakfı (FEE) bünyesinde yürütülen "Çevrenin Genç Sözcüleri" programı kapsamında hazırladığı "Beslenme Senfonisi: Gıda Sisteminin Sesini Dinlemek" adlı yenilikçi ders planı, 101 ülkenin katıldığı Uluslararası Öğretmenler Arası Ders Planı Yarışması'nda birinciliğe layık görüldü.

"BESLENME SENFONİSİ" BİR FİKİRLE BAŞLADI

Okulda müzik dersi bulunmamasına rağmen kendi imkanlarıyla bir ritim ekibi kurduğunu anlatan Biyoloji Öğretmeni Gülgün Kaynakçı, şunları söyledi: "Öğrencilerimin ellerine bendirleri, tefleri aldıklarında aynı ritimde nasıl buluştuklarını gördüm. O an biyoloji dersinde anlattığım çevre ve ekosistem konularını ritimle aktarabileceğimi düşündüm. Dünya birinciliği getiren 'Beslenme Senfonisi' ders planı da bu fikirden doğdu." Kaynakçı, ders planı kapsamında öğrencilerin önce gıda sisteminin tüm aşamalarını farklı ritim enstrümanlarıyla eşleştirdiğini belirterek şu bilgileri verdi: "Mahalle bakkalları ve pazarları ziyaret ederek gıdaların üretimden tüketime uzanan yolculuğunu inceledik. Daha sonra 6 gruba ayrılan öğrenciler; muz, ekmek, peynir, çikolata, avokado ve domatesin topraktan sofraya uzanan serüvenini araştırdı. Çalışmada, topraktaki yararlı bakteriler ile insan bağırsağındaki faydalı bakteriler arasındaki ilişki, endüstriyel tarım ve ultra işlenmiş gıdaların etkileri üzerinden ele alındı. Araştırmalarını ritim performansına dönüştüren öğrenciler, bendir, tef, trampet ve ritim çubuklarıyla endüstriyel gıdaların doğaya verdiği zararı kaotik ritimlerle, yerel ve mevsimsel beslenmenin sağladığı dengeyi ise uyumlu melodilerle canlandırdı."

"BAYRAĞIMIZI EN ÜSTTE GÖRMEK GURUR VERİCİ"

Proje kapsamında huzurevlerini de ziyaret ettiklerini ifade eden Biyoloji Öğretmeni Gülgün Kaynakçı, okul yönetimi ve İl Milli Eğitim Müdürlüğü'nün desteklerine de dikkat çekerek şöyle konuştu: "Dersin sonunda ise her öğrenci hem kendi sağlığını hem de çevreyi korumaya yönelik 'Çift Etkili Taahhüt Kartı'nı imzaladı. 'Bir Ritim Bin Tebessüm' projesi ile de huzurevlerini ziyaret ettik. Bu konuda okul müdürümüz Fatih Şengül her konuda çok destek oldu. Ayrıca yine İzmir İl Milli Eğitim Müdürlüğü de destek sağladı. Bir biyoloji öğretmeni olarak öğrencilerimle birlikte Türk eğitim sistemini uluslararası alanda başarıyla temsil etmek ve bayrağımızı en üstte görmek gurur verici. En büyük mutluluğum ise öğrencilerimin artık tabaklarındaki her lokmada doğayla kendi sağlıkları arasındaki bağı kurabiliyor olmaları."

"BEDENİMLE DOĞA ARASINDAKİ BAĞI KURDUM"

Menderes Özdere Tahir Çamur Turizm Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi 9'uncu sınıf öğrencisi Deniz Çapar, dersin kendisinde önemli bir farkındalık oluşturduğunu belirterek şunları söyledi: "Bu ders benim için sıradan bir biyoloji dersi olmadı. Açıkçası ilk başta öğretmenimiz elimize bendirleri, tefleri verip 'Hadi bu gıdaların ritmini tutun' dediğinde şaşırmıştım. Müzik dersimiz yokken biyoloji dersinde davul çalmak garip gelmişti. Ama işin içine girince zihnimde çok büyük bir ışık yandı. Bedenimle doğa arasındaki bağı kurdum. Eskiden çevre sorunları benim için haberlerde gördüğüm orman yangınlarından ya da buzulların erimesinden ibaretti. Bu derste ise toprağın altındaki yararlı bakteriler yok olduğunda, kendi bağırsaklarımdaki dost bakterilerin de yok olduğunu öğrendim. Yani gezegen hastalandıkça aslında benim de hücrelerimin hastalandığımı anladım." Çapar sözlerini şöyle sürdürdü: "Öncesinde ambalajlı bir yiyecek gördüğümde sadece tadını düşünürdüm. Artık o ürünün ne kadar gıda kilometresi kat ettiği, ne kadar su tükettiğini ve arkasında nasıl bir karbon izi bıraktığını okumayı öğrendim. Artık kantinde veya markette elim katkı maddeli, aşırı işlenmiş bir abur cubura gittiğinde, o ders sınıfta tuttuğumuz gürültülü ve kaotik ritimler kulağımda çınlıyor. O gıdanın hem doğada bir fırtına kopardığını hem de kendi kan şekerimde ve vücudumda bir kriz yarattığını biliyorum. Bu ders bana sadece sınav için ezberlenecek bilgiler vermedi, tabağımdaki her lokmada hem kendi bedenimin hem de gezegenin sesini dinlemeyi öğretti."

TÜRÇEV BAŞKANI ATEŞ: PROJELER ÇOK DEĞERLİ

TÜRÇEV Yönetim Kurulu Başkanı Doç. Dr. Abdülkadir Ateş ise çevre eğitimine yönelik projelerin önemine dikkat çekerek şunları kaydetti: "Yapılan projelerin hem öğrenci için hem de çevre bilimci için çok değerli olduğunu söyleyen TÜRÇEV Yönetim Kurulu Başkanı Doç. Dr. Abdülkadir Ateş de "2026-2027 eğitim-öğretim yılı için Çevrenin Genç Sözcüleri (ÇGS) Programı başvuruları 18 Ağustos 2026 tarihinde başlayacak ve 17 Ekim 2026 tarihine kadar devam edecek. Ulusal birinciler ise Türkiye'yi uluslararası ÇGS yarışmasında temsil etme hakkı kazanacaktır. Başvuru takvimi, rehber dokümanları ve tüm güncel duyurular Çevrenin Genç Sözcüleri Programının resmî internet sitesi üzerinden takip edilebilir."