Psikiyatristten popüler plaj uyarısı: Herhangi bir mekana girmek için yarışmayalım, mutluluğa girmek için yarışalım

Akdeniz Üniversitesi (AÜ) Tıp Fakültesi Psikiyatri Ana Bilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Ali Erdoğan, son dönemde bazı plajlarda uygulanan giriş kriterleri ve kıyafet kurallarının, sosyal medyada paylaşılan görüntülerle sıkça gündeme geldiğini belirtti. İnsanların bu mekanlara yoğun ilgi göstermesini psikolojide "kıtlık etkisi" olarak tanımlanan kavramla açıklayan Doç. Dr. Erdoğan, şunları söyledi: “Bazı yerlere, bazı plajlara girmek maalesef bir statü arayışı, bir statü göstergesi gibi sunuluyor. İnsanlar da statü arayışı, kendini gösterme, kendi varlığını ortaya koyma çabası içerisinde bu tarz yerlere ilgi gösteriyor. Hatta daha çok ilgi gösteriyorlar. Bunu görüyoruz medyaya yansıyan haberlerden." Doç. Dr. Erdoğan, bu algının zihinde yapay bir değer oluşturduğunu belirterek şöyle devam etti: “Bir şey ne kadar ulaşılmaz, ne kadar az ise o kadar kıymetlidir gibi bir algı olabiliyor. Buna psikolojide 'kıtlık etkisi' diyoruz. Tabii ki bu onun değerli olduğunu göstermiyor ama bizim zihnimizde çok değerli olduğuyla ilgili algı oluşuyor. Bu algı da bu tarz yerlere ilginin artmasına yol açıyor."

"STATÜ ARAYIŞI RUH SAĞLIĞINI ZEDELEYEBİLİR"

Popüler mekanlara gitmenin bir statü göstergesi haline gelmesinin psikolojik sorunlara yol açabileceğini ifade eden Doç. Dr. Ali Erdoğan, insanların beklentilerinin karşılanmaması durumunda hayal kırıklığı yaşayabileceğini söyledi. Erdoğan, şu değerlendirmede bulundu: “Bir süre sonra 'Şu mekana gidersem statüm artar' gibi bir düşünceye neden oluyor. Ancak bu düşünce sonrasında, oraya giremediği zaman kişilerde çeşitli sorunlara neden olabiliyor. Girse de beklediği statü artışının olmaması nedeniyle yine ruhsal anlamda çöküntü yaratabiliyor. O yüzden bir mekana girmek değil, keyif alabileceğimiz, hoşumuza giden, bizi rahatlatacak yerlere gitmek önceliğimiz olmalı." Toplumda da "Şu mekana gitmelisin, gitmezsen geride kalırsın" algısının oluşmaya başladığını belirten Erdoğan, bunun uzun vadede toplumsal ruh sağlığını da olumsuz etkileyebileceğini ifade etti.

"TATİLİ YAŞAMAK YERİNE GÖSTERMEYE ÇALIŞIYORUZ"

Sosyal medyanın statü arayışını daha da güçlendirdiğini dile getiren Doç. Dr. Ali Erdoğan, insanların tatillerde dinlenmekten çok paylaşım yapmaya odaklandığını belirtti. Bu durumu psikolojide "izlenim yönetimi" kavramıyla açıklayan Erdoğan, şu ifadeleri kullandı: “İzlenim yönetimi şu demek; insanların başkalarının kendisi hakkındaki algılarını değiştirmeye yönelik bilinçli ya da bilinçsiz çabaları. Yani, 'Başkası beni nasıl görecek, nasıl değerlendirecek' şeklindeki algısını değiştirme çabası diyebiliriz. Ne yapıyor? Tatile gidiyor, tatilden keyif almak yerine sürekli fotoğraf, sürekli eğlence paylaşımı yapıyor. Tabii ki fotoğraf paylaşılabilir, anılar biriktirilebilir. Ancak buradaki sorun, bunun tatilin önüne geçmesi."

“SÜREKLİ PAYLAŞIM KİŞİYİ ANDAN UZAKLAŞTIRIYOR”

Sürekli paylaşım yapma isteğinin kişiyi bulunduğu andan uzaklaştırdığını vurgulayan Doç. Dr. Ali Erdoğan, tatilin amacının dinlenmek ve huzur bulmak olduğunu söyledi. Erdoğan, şunları kaydetti: “Kişi andan, tatilden hiçbir keyif almıyor. Tatil onun için anlam ifade etmiyor. Tatilden rahatlamış, huzurlu şekilde dönmek yerine daha sıkıntılı, gergin, huzursuz dönüyor ve o tatil onun için zehir oluyor." Bu davranışın fark edilmesi gerektiğini belirten Erdoğan, şu tavsiyede bulundu: “Paylaşım yapmak yerine anın tadını çıkarmaya çalışmalı. 'Şu anda deniz kenarındayım, ailemleyim, sevdiğim insanlarlayım, huzur içerisindeyim ve bu huzuru devam ettireyim, bundan keyif alayım' demesi gerekiyor. Anın farkında olma ve anı yaşama çok önemli."

“TATİLDEN KEYİF ALAMIYORSANIZ HEKİMDEN YARDIM ALIN”

Tatillerden keyif alınamadığı ve sosyal medya odaklı davranışların kontrol edilemediği durumlarda uzman desteğinin önemine dikkat çeken Doç. Dr. Ali Erdoğan, sözlerini şöyle tamamladı: “Tatillerden keyif alın, zihninizi boşaltın. Arada tabii ki fotoğraf paylaşabilirsiniz ama bunu bir dert haline getirmemek gerekiyor. Herhangi bir mekana girmek için yarışmayalım. Mutluluğa, huzura girmek için yarışalım. Eğer kişi kendisini bu alanda durduramıyor, ne yaparsa yapsın azaltamıyor, bu tatillerden keyif alamıyor ise profesyonel hekimden, bir psikiyatristten yardım aramasında fayda var."