“Tıp sosyal bir bilimdir ve siyaset, geniş ölçekte tıptan başka bir şey değildir”
Rudolf Wirchow (Patolog/1848)
Son 25 yılda “Sağlıkta Dönüşüm” sloganı, erişimde eşitlik yerine sınıfsal ayrışmayı derinleştirmiştir…
2003’te Sağlıkta Dönüşüm Programı ile başlayan süreç; kamu hastanelerini performansa bağlayıp, özel sektörü maalesef teşvik etti...
Kağıt üzerinde genel sağlık sigortası herkesi kapsadı kapsamasına ama; pratikte para, sağlığa açılan kapının anahtarı oldu…
Veriler ne diyor?
*TÜİK’e göre 2002’de toplam sağlık harcamasının %70’i kamu, %30’u cepten yapılıyordu...
*2023’te cepten harcama %23’e düşmüş görünse de özel sağlık harcaması 10 kat artmıştır…
*2002’de 1,2 milyar TL olan özel hastane cirosunun 2023’te 140 milyar TL’yi aştığını görüyoruz...
*Kişi başı cepten ödeme 2002’de 45 TL iken 2023’te 2.100 TL oldu. Bu sayı Enflasyondan arındırılsa bile, artışın 4 kat olduğunu anlıyoruz…
Hekime Erişim de Eşitsizlik Var mı?
*Sağlık Bakanlığı 2023 verisine göre; 100 bin kişiye düşen uzman hekim sayısı İstanbul’da 149, Ağrı’da 41 olması bu soruya evet dememiz kaçınılmaz…
*MHRS’de 15 günde randevu bulma oranı 2015’te %85 iken, 2024’te %38’e düşmüş...
*Yoksul mahallelerde aile hekimine kayıtlı kişi sayısının 4 bini geçtiği rapor edilmiş. Mevzuat sınırı 3.500…
Sınıfsal Tablo Ne Durumda?
*Beyaz yakalı, özel sigortalı kesim şehir hastanesinde MR için 3 ay beklemez; 500-2000 TL verip, özele gider...
*Asgari ücretli ise ya bekler ya borçlanır. DİSK-AR 2024 raporu: En yoksul %20’lik dilimin gelirinin %7.8’ini sağlığa harcadığını bildirmiş…
*En zengin %20’de bu oran %1.9 olup, kanser ilaçlarının %22’si SGK geri ödemesinde görülmüyor…
*Aylık 30-80 bin TL’lik faturayı ancak üst sınıflar karşılıyor…
*Bilindiği gibi Şehir Hastaneleri “Kamu-Özel Ortaklığı” ile yapıldığı hepimizin bilgisi dahilinde…
*Hazine garantili hasta kotası doldurulamayınca fark bütçeden ödeniyor. 2023’te 5 şehir hastanesine 19,3 milyar TL “Kullanım Bedeli” ödendi. Bu para ile 3.500 aile sağlığı merkezi yapılabildiğini anımsatalım…
Sonuç ve Yorumumuz Ne Olmalı?
*Sağlık haktır. Ancak 25 yılın sonunda hak, satın alma gücüne endekslendi...
*Katılım payı, ilave ücret, bıçak parası geri döndü. *Yoksullar sıra beklerken, parası olan şifa satın alıyor. Sınıfsal uçurum, stetoskopun sesini bastırıyor. Hastaneler önüne İncir Ağacı dikilmiş…
Sözlerimizi Nida Tüfekçi Ustamızdan alınan, güzel bir Yozgat Akmağdeni türküsü ile bitirelim…
“Hastane Önünde İncir Ağacı (Annem Ağacı)
Doktor Bulamadı Bana İlâcı (Annem İlâcı)
Baş Tabip Geliyor Zehirden Acı (Annem Vay Acı)”
Sevgiler…