İzmir’in geçmişine ışık tutan belge, fotoğraf ve yayınları bünyesinde barındıran Ahmet Piriştina Kent Arşivi ve Müzesi (APİKAM), dijital arşiv altyapısında kapsamlı bir yeniliğe gitti. İzmir Kalkınma Ajansı (İZKA) ile yürütülen iş birliği sonucunda geliştirilen yeni yazılım sayesinde arşivde bulunan 300 bini aşkın belge artık daha kolay ve hızlı incelenebilecek.
2004 yılında kurulan Türkiye’nin ilk kent arşivi ve müzesi APİKAM, yeni sistemle birlikte dijital arşiv hizmetlerini uluslararası standartlara uygun hale getirdi. Kullanıcı deneyimini geliştirmek amacıyla hazırlanan yazılım; anahtar kelimeyle arama, belgeleri daha yüksek netlikte görüntüleme ve haritalama gibi özellikler sunuyor.
Akademisyenler, öğrenciler, araştırmacılar ve kent tarihiyle ilgilenen vatandaşlar, arşivdeki kaynaklara internet üzerinden ulaşabiliyor. Sistemi kullanmak isteyenlerin https://www.apikam.org.tr/ adresine girerek araştırdıkları konuya ilişkin anahtar kelimeleri arama bölümüne yazmaları yeterli oluyor. Farklı türlerdeki tarihi kaynakları tek bir dijital platformda bir araya getiren sistem, araştırma süreçlerine de kolaylık sağlıyor.
“YEREL YÖNETİMLER BAZINDA EN KAPSAMLI DİJİTAL ARŞİV”
APİKAM Arşiv Sorumlusu Ece Aytekin, teknolojide yaşanan gelişmeler doğrultusunda mevcut dijital arşiv altyapısını yenileme kararı aldıklarını belirtti. Yeni yazılımın devreye alınmasıyla 300 bini aşkın belgenin sisteme aktarıldığını kaydeden Aytekin, yeni sistemin sunduğu olanakları şöyle anlattı:
“Gelişen ve değişen teknolojik şartlarla birlikte dijital arşiv sistemimiz için yeni bir yazılıma ihtiyaç duyduk ve yeni dijital yazılımla sistemimizi devreye almış olduk. 300 bini aşkın belgemiz sisteme yüklendi. Sistemimiz belgeleri daha hızlı ve daha net görüntüleme, kelime bazlı arama, haritalama gibi özelliklere sahip. Yeni sistemle birlikte bir yerel yönetime bağlı en kapsamlı dijital arşiv oldu diyebiliriz”
Aytekin, arşivin sürekli geliştirildiğini ve farklı nitelikteki belgelerin dijital ortama aktarılması çalışmalarının devam ettiğini de sözlerine ekledi.
ALTI DİLDE, DÜNYANIN HER YERİNDEN ERİŞİM İMKÂNI
Dijital arşivin yalnızca İzmir'e ilişkin belgelerden oluşmadığını vurgulayan Aytekin, Türkiye'nin farklı bölgelerine ve dünyanın çeşitli noktalarına ait bilgi ve dokümanların da sistemde yer aldığını ifade etti. Arşiv koleksiyonunda süreli yayınların önemli bir ağırlığa sahip olduğunu belirten Aytekin, İzmir Milli Kütüphane ile gerçekleştirilen protokol kapsamında gazete ve dergilerin geniş bir yer tuttuğunu aktardı.
Dijital platformda süreli yayınların yanı sıra meclis yayınları, haritalar, planlar, krokiler, kartografik belgeler, fotoğraflar, kartpostallar, şeriye sicilleri ve koleksiyon niteliği taşıyan çeşitli basılı materyaller de bulunuyor. İZKA ile yapılan iş birliği sayesinde yeni yazılıma kavuşan sistemin uluslararası erişime açık olduğunu belirten Aytekin, dijital arşivin altı farklı dilde hizmet verebildiğini kaydetti.
“ÖDEV SÜRECİMİ KOLAYLAŞTIRDI”
APİKAM'ın yenilenen dijital arşivi, özellikle akademik çalışma yürüten üniversite öğrencilerinin araştırmalarına da önemli katkı sunuyor. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü öğrencisi Kamile Sena Kaba, “Şehirdeki Etnografik Yapılara Giriş” dersi kapsamında İzmir'deki etnografik yapılar üzerine araştırma yaptığını ve bu çalışma çerçevesinde Kültürpark kapılarını incelediğini anlattı.
Arşivdeki çok sayıda belgeye internet üzerinden ulaşabilmenin araştırma sürecini hızlandırdığını belirten Kaba, sistemin sağladığı kolaylığı şu sözlerle ifade etti:
“Anahtar kelimeyle belgelere direkt ulaşabilmek benim için çok iyi oldu. Dijital arşiv olmasaydı süreç benim için çok uğraş verici olurdu ve uzun süreli bir araştırma süresine ihtiyaç duyardım. Benim ödevimi yakın zamanda teslim etmem gerekiyor. Bu yüzden dijital arşiv sistemi işimi çok kolaylaştırdı. Sistemi kullanmak ve gazete, dergi gibi dokümanlara tek sitede ulaşabilmek çok kolay”
“İSTEDİĞİM BELGEYİ ÇOK KOLAY BULABİLİYORUM”
Aynı bölümde eğitim gören İrem Nur Yüksel de dersleri kapsamında kapsamlı literatür taramaları yaptıklarını ve çok sayıda kaynağı incelemeleri gerektiğini belirtti. Dijital arşivin bilgiye ulaşma süresini kısalttığını ifade eden Yüksel, anahtar kelimeyle arama özelliğinin araştırmalarını kolaylaştırdığını söyledi.
Arşiv sayesinde hem zamandan tasarruf ettiğini hem de ders çalışmalarına daha rahat odaklanabildiğini dile getiren Yüksel, “Kitaplara bakarak araştırma yapması çok fazla vakit alıyor ve bulması çok zor. Burada anahtar kelime yazarak kaynakların arasından istediğim belgeyi çok kolay bulabiliyorum. Bu sayede hem vakitten tasarruf oldu hem de dersime adapte olabildim. Evdeki bilgisayarımızdan da arşive girebiliyoruz. Geçmiş ve gelecek arasında bağlantı kurmak açısından bu arşivle çok rahat bilgi alabiliriz” ifadelerini kullandı.
Kaynak: BÜLTEN
